VII SA/Wa 1050/10

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. i M. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. i M. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : odmowy nałożenia obowiązku rozbiórki postanawia : I. przyznać E. i M. Z. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 500,00 złotych oraz ustanowienie adwokata, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 14 czerwca 2010 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez E. i M. Z. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur o łącznej wysokości 2.960,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawcy podali, że posiadają dom o powierzchni 110 m ². Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych oświadczyli, że nie posiadają. Wskazali, że oboje wymagają stałego leczenia, a wnioskodawca jako osoba niewidoma posiadająca I grupę inwalidzką dodatkowo wymaga stałej opieki osób trzecich. Oświadczyli, iż koszty jakie miesięcznie ponoszą na zakup lekarstw dla siebie wynoszą 850,00 złotych. Ponadto, wskazali że ponoszą także koszty z tytułu opłat za gaz w tym ogrzewanie w wysokości 750,00 złotych, energię elektryczną w wysokości 150,00 złotych, wodę i konserwację domu w wysokości 300,00 złotych. Oznajmili, że łącznie ich miesięczne wydatki wynoszą 2.050,00 złotych. Mając na uwadze powyższe dane stwierdzić należy, że wnioskodawcy wykazali, iż nie są w stanie jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 500,00 złotych oraz ustanowić fachowego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawcom prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w całości oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza ich rzeczywiste możliwości finansowe. Jednocześnie uznano, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawcy nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Zauważyć bowiem należy, że wnioskodawcy posiadają stały dochód miesięczny w wysokości 2.960,00 złotych, a ograniczając lub nie mając w chwili obecnej niektórych wydatków, jak np. ogrzewanie domu będą w stanie ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty ich płynności finansowej. Podkreślić bowiem należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub gdy ich poniesienie było związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. W niniejszej sprawie uznano, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawcy nie będą w stanie ponieść ewentualnych pozostałych kosztów sądowych samodzielnie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.