VII SA/Wa 1061/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. L. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić zmiany postanowienia Starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2017 r. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek [...] o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wniosek ten jest trzecim wnioskiem [...] złożonym w przedmiocie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Postanowieniem Starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2017 r. odmówiono wnioskodawczyni zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Kolejny wniosek został złożony tylko w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Został rozpoznany postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2018 r. Oba ww. postanowienia zostały utrzymane w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Obecny wniosek został złożony w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Z treści obecnie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni gospodarstwo domowe prowadzi z mężem. Wskazała, że jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną, ma trudności ze zrozumieniem prawniczego języka, sprawa jest skomplikowana. Posiada z mężem emerytury w łącznej wysokości 3 405 zł. Z posiadanego majątku wskazano trzy działki rolne o pow. 1 500 m2. Ponoszone wydatki to: media 100 zł., opłaty za mieszkanie 1 000 zł., ubezpieczenie 100 zł. i leczenie 1 000 zł. W poprzednio rozpoznawanym wniosku wnioskodawczyni wskazała, że otrzymują z mężem emerytury w wysokości 3 050 zł. Ponoszą następujące wydatki: ogrzewanie gazowe 400 zł., prąd 100 zł., leczenie i leki 500 zł., ubezpieczenie 100 zł., opłata za mieszkanie 250 zł. Posiadają ponadto działki rolne o pow. 1 500 m2. Dodatkowo na wezwanie Sądu wskazała, że mieszkają z mężem w [...] przy ul. [...]. Lokal ten jest własnością syna [...], który umożliwił wnioskodawcom zamieszkanie w nim. Lokal ma pow. 63,1 m2. W mieszkaniu tym wnioskodawczynie mieszka z mężem. W [...] wnioskodawczyni mieszka z mężem u córki. Wskazała następujące wydatki: żywność 1 200 zł., opłaty za mieszkanie 250 zł., prąd 600 zł., leki 350 zł., telefon 100 zł., odzież i pampersy 400 zł., środki czystości 100 zł., utrzymanie samochody 300 zł ([...]). Dodała, że nie otrzymują świadczeń z pomocy społecznej, czasami gdy brakuje im pieniędzy drobne kwoty otrzymują od dzieci. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należało więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Przesłanką modyfikacji orzeczenia na podstawie przepisu zawartego w art. 165 p.p.s.a. jest zmiana okoliczności sprawy, przez które przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy należy rozumieć dane dotyczące sytuacji materialno – bytowej wnioskodawczyni. Te okoliczności bowiem są decydujące w kontekście przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Chodzi więc o zmianę tych okoliczności, w oparciu o które wydano poprzednie orzeczenie, przy czym zmiana ta musi być na tyle istotna, aby uzasadniała modyfikację tego orzeczenia. Analizując wniosek skarżącej w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych należy stwierdzić, że wnioskodawczyni nie wykazała okoliczności przemawiających za zmianą postanowienia w przedmiocie udzielenia prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać należy, że sytuacja materialna wnioskodawczyni nie zmieniła się w stosunku do sytuacji poprzednio rozpoznawanej. Wnioskodawczyni nadal z mężem uzyskują dochody w podobnej wysokości (zwiększyły się o około 350 zł.). Posiada taki sam majątek. Nadal prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Podała podobne uzasadnienie wniosku. Wnioskodawczyni ponosi także podobne wydatki. Należy również zauważyć, że wnioskodawczyni nie podała rzetelnie i precyzyjne swojej sytuacji materialnej. Równolegle do niniejszego wniosku wnioskodawczyni złożyła sprzeciw od postanowienia z dnia 2 sierpnia 2018 r. w sprzeciwie tym, który do Sądu wpłynął 27 września 2018 r. wnioskodawczyni wskazała, że od dwóch miesięcy dodatkowym kosztem w jej gospodarstwie domowym jest koszt opiekunki domowej, która pomaga jej oraz jej mężowi w prowadzeniu codziennych spraw (gotowanie, pranie, sprzątanie, wizyty lekarskie etc.). Koszt opłacenia opiekunki to 2 tys. zł. Jednakże w formularzu PPF obecnie rozpoznawanym, który został złożony w dniu 30 sierpnia 2018 r. wnioskodawczyni nie wspomina o tej okoliczności. Powyższe okoliczności wskazują, że podane przez wnioskodawczynię informacje zarówno we wniosku, jak i w sprzeciwie przedstawione są w sposób nierzetelny. Reasumując należy wskazać, że wnioskodawczyni nie podała żadnych innych nowych okoliczności, które miałyby wpływ na wysokość obecnie osiąganych dochodów lub deklarowanych wydatków, w stosunku do sytuacji materialno – bytowej nakreślonej przy wniosku złożonym poprzednio. Przykładowo można wskazać, że dopiero utrata stałego źródła dochodu, bądź pojawienie się nowych stałych i zarazem koniecznych wydatków, mogłoby wpłynąć na zmianę sytuacji majątkowej strony w takim stopniu, że uzasadniło by to zmianę wcześniejszego postanowienia. Podane we wniosku informacje są w zasadzie jeszcze bardziej skąpe niż w poprzednim wniosku, a zważając, że wnioskodawczyni już raz była wzywana do szczegółowych wyjaśnień, uznać należy, że była świadoma jakie dane należy podać we wniosku. Okoliczność ponownego wskazania tylko niektórych danych, należy uznać za okoliczność przemawiająca za odmową przyznania prawa pomocy. Nie jest rolą orzekającego poszukiwanie danych wskazujących na kompletną sytuację materialną wnioskodawczyni. Mając powyższe na uwadze uznano, że opłacenie pełnomocnika jest w zasięgu możliwości finansowych strony. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 165 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.