VII SA/Wa 1067/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-28
Skład orzekający: Wojciech Mazur, Bogusław Moraczewski, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, których nieruchomości nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji, a jedynie korzystają z sąsiedniej działki bez tytułu prawnego po wygaśnięciu umowy dzierżawy, posiadają interes prawny uzasadniający nadanie im statusu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoby, które nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji i korzystają z sąsiedniej działki bez tytułu prawnego po wygaśnięciu umowy dzierżawy, nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Interes taki może wynikać jedynie z przepisów prawa materialnego, a nie z faktycznego, nieodpłatnego korzystania z nieruchomości. W związku z tym, organy administracji prawidłowo odmówiły im statusu strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. i E. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę obwodnicy miasta. Skarżący, reprezentowani przez adwokata, domagali się uchylenia decyzji, twierdząc, że posiadają status strony postępowania ze względu na interes prawny. Organy administracji uznały, że skarżący nie są stronami, ponieważ ich nieruchomości nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji, a umowa dzierżawy sąsiedniej działki wygasła.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwiecień 2005 r. sprawy ze skargi D. i E. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala
Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. działając w oparciu o art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 z późn. zm.) odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2002r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielający Generalnej Dyrekcji Dróg Publicznych w [...], pozwolenia na budowę obwodnicy miasta [...] w ciągu drogi krajowej nr [...] na odcinku od ulicy [...] do ulicy [...], D. C. działającej w imieniu własnym oraz z upoważnienia innych mieszkańców Osiedla Domków Jednorodzinnych "[...]" w [...].
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż odwołujący się nie są stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2002r. W ocenie organu brak bezpośredniego sąsiedztwa nieruchomości odwołujących z przedmiotową inwestycją, brak ponadnormatywnego oddziaływania inwestycji na te nieruchomości powoduje także, że nie zostały naruszone usprawiedliwione interesy odwołujących się w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.Prawo budowlane ( teks jednolity Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm. ).
Odwołanie od powyższej decyzji złożył adwokat A. K. S., reprezentująca D. i E. małż. C. oraz innych mieszkańców Osiedla Domków Jednorodzinnych "[...]" w [...] wyjaśniając, iż zaskarżona decyzja narusza art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. i art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawo budowlane oraz art. 107 § 3, art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 11, art. 73 k.p.a. poprzez odmówienie uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] Nr [...] wskutek uznania, że skarżącym nie przysługuje status strony w tym postępowaniu, ponieważ nie mają oni interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny, uszczerbku nie doznają bowiem ich uzasadnione interesy w odniesieniu do zamierzeń planowanej inwestycji a nadto odmówienie skarżącym sporządzenia kserokopii obszernego "Raportu oddziaływania na środowisko".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2004r., znak [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 1 i 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. i E. małż. C. oraz innych mieszkańców Osiedla Domków Jednorodzinnych "[...]" w [...], reprezentowanych przez adwokata A. K. S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji stwierdził, że rozstrzygnięcie I instancji jest prawidłowe. Organ odwoławczy potwierdził, iż od terenu inwestycji oddziela działki odwołujących się działka nr [...] stanowiąca własność gminy [...]. Umowy dzierżawy tej działki wygasły najpóźniej z dniem [...] września 2001r., natomiast decyzja o pozwolenie na budowę została wydana [...] lutego 2002r.
Skargę na powyższą decyzję wniósł pełnomocnik D. i E. małż. C. , kwestionując stanowisko organu, zawarte w zaskarżonej decyzji, uważając, iż zostały naruszone przepisy art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż organ zarzuca skarżącym poświadczenie nieprawdy co jest niezrozumiałe. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego oświadczenia skarżącym odmówił wiary i w oparciu o jakie dowody skarżący nadal nieodpłatnie korzystają z działki [...] bez tytułu prawnego. Ponadto organ odwoławczy przedwcześnie dokonał oceny, iż formalne dopuszczenie skarżących do udziału w sprawie nie wpłynie na merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż w ocenie organu odwoławczego osoby, które złożyły odwołanie od w/w decyzji nie są w rozumieniu art. 28 k.p.a. stroną w tym postępowaniu .
Stosownie bowiem do art. 28 k.p.a. stroną w postępowaniu administracyjnym, uprawnionym, do domagania się od organu wydania decyzji może być tylko taka osoba, która legitymuje się interesem prawnym. Posiadanie interesu prawnego zaś to posiadanie uprawnień i obowiązków prawem chronionym. Oznacza to, że stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest ten, czyjego uprawnień lub obowiązków, opartych na prawie, dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swoje, na prawie oparte uprawnienie lub obowiązek ( por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 22.07.1998r.,-IV SAB 27/98; LEX nr 43219).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie orzekającym, w niniejszej sprawie podziela pogląd, że pojęcie strony jakim posługuje się art. 28 k.p.a., może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku ( por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 19.01.1995- I SA 1326/93.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśniano, że przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę przysługuje ( poza inwestorem) także i przede wszystkim właścicielom (użytkownikom) nieruchomości objętej planowaną inwestycją oraz właścicielom ( użytkownikom) gruntu sąsiadującego bezpośrednio z działką, na której mają być wykonywane roboty objęte pozwoleniem na budowę ( por. wyrok NSA z dnia 22.10.1987r. sygn. akt IV SA 590/87;ONSA 2/1987 poz. 71).
Z przedłożonej do akt mapy geodezyjnej wynika, iż działka nr [...]. i [...]. małż. C. nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], na której prowadzone są roboty budowlane. Działki przedzielone są działką gminy Miasto [...] oznaczonej nr [...].
Istotnym jest to, że podmioty będące stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę muszą wykazać się posiadanym w chwili prowadzonego postępowania prawem do nieruchomości. Skarżący przedstawili dokumenty, potwierdzające, iż są właścicielami działki nr [...]. Natomiast co do spornego terenu- działki nr [...]- skarżący przedstawili umowę dzierżawy, która wygasła z dniem [...].09.2001r., a kwestionowana decyzja nr [...] z dnia [...].02.2002r. o pozwoleniu na budowę została wydana [...].02.2002r.
Podnoszony przez skarżących fakt nieodpłatnego i bezumownego korzystania z działki nr [...] może stanowić wyłącznie o interesie faktycznym a nie interesie prawnym wynikającym z przepisów prawa materialnego.
Sąd nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z urzędu nie dopatrzył się również, aby w niniejszej sprawie naruszony został własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes prawny skarżących, co miałoby przesądzić o statusie skarżących w postępowaniu administracyjnym.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Faktycznie niektóre zarzuty podnoszone w skardze odnośnie treści uzasadnienia można uznać za zasadne, to jednakże pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie istoty sprawy, że skarżącym nie przysługiwał status strony.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło