VII SA/Wa 1069/04

WyrokWSA w Warszawie2005-06-10

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Mirosława Kowalska, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły datę powstania samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, uwzględniając wcześniejsze orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego i przepisy proceduralne?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy proceduralne, w szczególności art. 10 § 1 kpa, nie zapewniając stronie możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i ustosunkowania się do niego. Ponadto, nie wykazały w sposób rzetelny daty powstania obiektu budowlanego, ignorując wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w poprzednim orzeczeniu. Zaskarżona decyzja została uchylona z uwagi na naruszenie art. 7, 77, 107 kpa oraz art. 10 § 1 kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wykonanego samowolnie. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę obiektu, uznając go za wybudowany w 1997 r. w miejscu przewodu wodociągowego. Organ odwoławczy uchylił decyzję w części dotyczącej terminu, utrzymując ją w mocy co do zasady. Skarżący zarzucił organom nieuwzględnienie wcześniejszego wyroku NSA, brak ustalenia daty powstania obiektu, brak przesłuchania świadka oraz naruszenie art. 10 § 1 kpa.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2005 r. ze skargi R. K. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. K. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją Nr [...]z dnia [...] listopada 2000r Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane nakazał R. K. zam. w [...]ul. [...] rozbiórkę wykonanego samowolnie obiektu budowlanego z cegły klinkierowej w terminie do [...] marca 2001r. W uzasadnieniu podał, iż inwestor R. K. " bez stosownego pozwolenia i zatwierdzonego projektu budowlanego" wykonał roboty przy " budowie obiektu budowlanego o wymiarach w rzucie 1,6 x 1,8 m i wysokości 1,85 – 2,00 m z dachem ze spadkiem w kierunku własnej działki z pokryciem z onduliny z cegły klinkierowej". Organ pierwszej instancji ustalił, iż oświadczenie inwestora, " że przedmiotowy obiekt został wybudowany w całości w roku 1993, a w roku 1997 zostało zmienione pokrycie dachowe nie wynika z mapy inwentaryzacyjnej z pomiarem inwentaryzacyjnym z dnia [...].06.1997r, że obiekt budowlany znajdował się na nieruchomości w [...]przy ul. [...] ( dz. nr ew [...]) tj. w dniu wykonania inwentaryzacji geodezyjnej". Ponadto, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, iż " jak wynika z mapy geodezyjnej przedmiotowy obiekt wybudowano w miejscu przebiegającego przewodu wodociągowego, co jest niezgodne z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r ( Dz.U. Nr 10, poz. 46 z późn zm.)". Organ pierwszej instancji powołał się na protokół oględzin dokonanych w dniu [...].08.997r, z którego wynika, że " obiekt wybudowano w 1997r w miejscu istniejących wcześniej komórek". Zdaniem organu pierwszej instancji nie można podzielić poglądu inwestora, " że wybudowany obiekt uznaje za dokonanie remontu istniejących wcześniej komórek, czego nie można uznać za remont, ponieważ powstał nowy obiekt o zmienionej konstrukcji i w formie architektonicznej wskazującej na obiekt śmietnikowo-gospodarczy". Decyzją Nr [...]z dnia [...]maja 2004r, [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania R. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2000r Nr [...], , uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej oznaczenia terminu utrzymując w mocy w pozostałej części. Organ odwoławczy uznał, że "organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego za wyjątkiem niewłaściwego określenia terminu wykonania rozbiórki......decyzja podlega wykonaniu z chwilą, kiedy stanie się ostateczna". Zdaniem organu odwoławczego " na podstawie analizy mapy inwentaryzacyjnej z naniesionymi pomiarami z dnia [...].06.1997r oraz wizji z dnia [...].08.1997r jako datę samowolnego wykonania przedmiotowego obiektu, organ I instancji przyjął właściwie 1997r". " Przesądzającym argumentem dla rozstrzygnięcia I instancyjnego" jest w opinii organu odwoławczego " stwierdzenie faktu, iż obiekt ten wybudowano w miejscu przebiegającego przewodu wodociągowego, co jest niezgodne z przepisami zawartymi w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r ( Dz.U. Nr 10 z 1995r poz. 46 z późn zm.)". Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł R. K. Skarżący podnosi, iż niniejsza sprawa była już przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 7 kwietnia 2000r (sygn. akt IV S.A. 260/98 ) wskazał na konieczność ustalenia daty powstania obiektu objętego nakazem rozbiórki i wskazania te zdaniem skarżącego " są wiążące dla organów administracji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy". Skarżący podkreśla, iż " organy nadzoru budowlanego pominęły jeden z istotnych dowodów to jest zeznania K. K., który potwierdził, że obiekt będący przedmiotem niniejszego postępowania w 1997r był remontowany( zmiana pokrycia dachowego)". Ponadto, skarżący uważa, iż organy nadzoru budowlanego nie ustaliły, do jakich obiektów budowlanych należy zaliczyć przedmiotowy obiekt oraz czy jego wybudowanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Skarżący zaprzecza, aby wybudowany obiekt znajdował się w miejscu przebiegającego przewodu wodociągowego twierdząc, iż " w czasie, gdy przeprowadzano przewód obiekt ten istniał". Skarżący zarzuca organom brak rozpatrzenia sprawy w świetle art. 49 b ustawy Prawo budowlane oraz twierdzi, iż przed wydaniem decyzji nie został zapoznany z zebranym materiałem dowodowym i nie miał możliwości ustosunkowania się do niego. W odpowiedzi na skargę, [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podnosząc, iż wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadły w przedmiotowej sprawie nie jest wiążący z uwagi na zaistniałe nowe okoliczności, nieznane wówczas Sądowi Naczelnemu tj. niezgodność spornego obiektu z warunkami technicznymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Należy podzielić zarzut skarżącego dotyczący braku ustalenia przez organy nadzoru budowlanego dokładnej daty wybudowania obiektu. Z zaskarżonej decyzji wynika, iż " na podstawie analizy mapy inwentaryzacyjnej z naniesionymi pomiarami z dnia [...] czerwca 1997r oraz wizji a dnia [...].08.1997r jako datę samowolnego wykonania przedmiotowego obiektu organ I instancji przyjął właściwie 1997r". Zdaniem Sądu Administracyjnego, przedłożona przez uczestnika postępowania J. W. mapa pomiaru inwentaryzacyjnego przewodu wodociągowego z dnia [...] czerwca 1997r nie stanowi dostatecznego dowodu na okoliczność braku istnienia w tej dacie przedmiotowego obiektu. Powyższa mapa dotyczy jedynie przewodu wodociągowego natomiast nie odnosi się do innych obiektów i nie wynika z niej, z jakiej daty pochodzi inwentaryzacja obiektów innych niż przewód wodociągowy ujawnionych na podkładzie geodezyjnym, który posłużył do naniesienia inwentaryzacji przewodu wodociągowego. Nie można również wykluczyć, iż organ dokonując geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej przewodu wodociągowego nie zaznaczył na mapie tak małego obiektu o wymiarach 1,60 x 1,80 i wysokości 1,85 x- 2 m. Ponadto, należy zauważyć, iż na drugiej przedłożonej przez uczestnika mapie do celów projektowych z dnia [...] lutego 2000r również nie został zaznaczony przedmiotowy obiekt, który jak przyjęły organy nadzoru budowlanego został wybudowany w 1997r. Protokół wizji z dnia [...]sierpnia 1997r znany był Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu i jak wynika z uzasadnienia wyroku z dnia 7 kwietnia 2000r (sygn.akt IV S.A. 260/98 ) " organy obu instancji w uzasadnieniach wydanych decyzji, naruszyły art. 107 § 3 kpa pomijając konieczność rzetelnego wykazania daty powstania przedmiotowego obiektu". Zarówno organ administracji jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1270). W niniejszej sprawie, wbrew wskazaniom Sądu, co do dalszego postępowania, organy nadzoru budowlanego nie wykazały daty powstania przedmiotowego obiektu. Przede wszystkim nie ustosunkowały się do oświadczenia skarżącego wynikającego, iż protokołu wizji z dnia [...].10.2000r, iż " przedmiotowy obiekt śmietnikowy wybudowano w całości w 1993r, w roku 1997 zmieniono pokrycie". Ponadto, organ odwoławczy nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego celem przesłuchania świadka K. K. zgłoszonego przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy przy pomocy wszelkich dostępnych dowodów ustalić datę powstania obiektu budowlanego zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2000r. Organ nadzoru budowlanego powinien zwrócić również uwagę na podstawę prawną wydawanej decyzji, bowiem jak wynika z decyzji organu pierwszej instancji została ona wydana w oparciu o art. 51 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego odnoszący do robót budowlanych niebędących budową. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego ustaliły, że przedmiotowy obiekt wybudowano w miejscu przebiegającego przewodu wodociągowego, co zdaniem organów, jest niezgodne z przepisami zawartymi w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r ( Dz.U. nr 10 z 1995r , poz. 46 z późn zm). W związku z powyższym ustaleniem, organ nadzoru budowlanego powinien wskazać, jaki konkretnie przepis powołanego wyżej rozporządzenia został naruszony. Uzasadniony jest również zarzut dotyczący uniemożliwienia skarżącemu przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się, co do zgromadzonych dowodów i materiałów zgodnie z art. 10 § 1 kpa. Z akt sprawy nie wynika by organ prowadzący postępowanie pouczył skarżącego o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia. Brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia skarżącego oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie, świadczy o naruszeniu obowiązku wynikającego z art. 10 § 1 kpa. Z uwagi na naruszenie art. 7 kpa, 77kpa, art.107 kpa oraz art. 10 § 1 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło