VII SA/Wa 1070/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-19

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Bożena Więch -Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł o nakazie rozbiórki ogrodzenia, opierając się na założeniu, że działka, od strony której zostało ono wykonane, jest drogą gminną, mimo braku jednoznacznego ustalenia jej statusu prawnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przez organy przepisów proceduralnych (art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a.) oraz prawa materialnego (Prawo budowlane, ustawa o drogach publicznych). Kluczowe dla rozstrzygnięcia było nieustalenie przez organy, czy działka nr ewid. [...] od strony której wykonano ogrodzenie, posiadała status drogi publicznej, ulicy lub innego miejsca publicznego w dacie budowy ogrodzenia. Brak takiego ustalenia uniemożliwia prawidłową ocenę obowiązku zgłoszenia budowy ogrodzenia i tym samym uprawnień organu do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę ogrodzenia o długości około 180 m, wykonanego przez A. P. na działce nr ewid. [...]. Organy nadzoru budowlanego uznały, że ogrodzenie zostało wykonane z istotnym odstępstwem od zatwierdzonego zgłoszenia, które zakładało jego usytuowanie od strony działki nr [...], stanowiącej drogę gminną. Skarżący kwestionował status działki nr ewid. [...] jako drogi gminnej oraz zarzucał nieprawdziwe przedstawienie usytuowania działek na mapce. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Bożena Więch -Baranowska (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2009 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego A. P. kwotę 500 zł. (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] nakazującą, na podstawie art. 51 ust. 1, ust. 4 i art. 52 Prawa budowlanego, A.P. dokonanie całkowitej rozbiórki ogrodzenia (o dł. około 180 m) działki nr ewid. [...], położonej we wsi P. W uzasadnieniu organ podał, że przedmiotowe ogrodzenie wykonano w oparciu o dokonane w dniu 5 sierpnia 1999 r. zgłoszenie, które zakładało jego usytuowanie od strony działki nr [...], stanowiącej drogę gminną w odległości 0,80 m od istniejącego ogrodzenia na działce nr ewid.[...]. Inwestor wykonał zaś ogrodzenie w odległości zmiennej od w/w ogrodzenia tj. w odległości od 0,90 – 1, 70 m. Organ więc postanowieniem z dnia [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych a następnie orzekł rozbiórkę ogrodzenia. W ocenie organu odwoławczego rozstrzygnięcie to jest słuszne, bowiem wystąpiło istotne odstępstwo od zatwierdzonego zgłoszeniem przebiegu linii ogrodzenia i uzasadnia ono nakaz całkowitej rozbiórki ogrodzenia bowiem brak jest możliwości doprowadzenia go do stanu zgodnego z przepisami. Zdaniem organu właścicielem działki nr ewid. [...], od strony której znajduje się przedmiotowe ogrodzenie jest Gmina S., wobec czego należy uznać, że działka ta jest drogą gminną. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. P. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący podniósł, iż według niego działka nr ewid. [...] jest jedynie we władaniu Gminy, jest drogą polną, nie ma statusu drogi gminnej, wobec tego budowa ogrodzenia od strony tej działki nie wymagała zgłoszenia. Poza tym według skarżącego organ oparł swoje rozstrzygnięcie na mapce, która według skarżącego nieprawdziwie przedstawia usytuowanie działek. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie takie naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wydana dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...], nakazującą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane rozbiórkę ogrodzenia o długości około 180 m, wybudowanego na działce skarżącego od strony drogi gminnej nr działki [...], we wsi P. W ocenie Sądu decyzja zapadła z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy W postępowaniu administracyjnym wydanie bowiem prawidłowej decyzji, w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego, stosownie do art. 7 i art.77 k.p.a. Nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd Administracyjny wydanej decyzji. Należy podkreślić także, że również istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy administracyjnej, a organ orzeka w tym postępowaniu merytorycznie. Zgodnie z art. 140 k.p.a. organ ten jest tak samo jak organ I instancji związany przepisami art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Ma również możliwość na podstawie art. 136 k.p.a. przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, jeśli w jego ocenie istnieją braki w materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Przede wszystkim należy podnieść, że postępowanie organów dotyczyło wybudowanego ogrodzenia wzdłuż działki skarżącego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy Prawo budowlane budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę z wyjątkiem ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m – których budowa wymaga zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 3). Organy w rozpoznawanej sprawie przede wszystkim winny więc ustalić czy działka nr ewid. [...], od strony której skarżący wykonał ogrodzenie jest drogą (w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych), ulicą czy też innym miejscem publicznym. Co prawda decyzja określa działkę jako drogę gminną, lecz w aktach brak jest uchwały rady gminy kwalifikującej ją (art. 7 ust. 2 ustawy o drogach publicznych), jako taką drogę. Organ również nie wykazał, że działka ta była miejscem publicznym. Ustalenia w tej kwestii są istotne, gdyż w przypadku gdyby w/w działka w dacie budowy przedmiotowego ogrodzenia nie miała statusu drogi publicznej, ulicy, ani nie była miejscem publicznym, a ogrodzenie nie przekraczałoby wskazanej w art. 30 ust. 1 pkt 3 wysokości inwestor nie miałby obowiązku dokonania zgłoszenie zamiaru jego budowy, a więc organ nie miałby uprawnień do wydania decyzji merytorycznej, dotyczącej tego ogrodzenia. Gdyby zaś okazało się, że jednak dla wykonania przedmiotowych robót koniecznym było dokonanie ich zgłoszenia, obowiązkiem organu było dokonanie skuteczności zgłoszenia dokonanego przez inwestora w dniu 9 sierpnia 1999 r., biorąc pod uwagę postanowienie organu wydane dnia [...] nakładające na skarżącego obowiązek uzupełnienia zgłoszenia. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło