VII SA/Wa 1070/13

WyrokWSA w Warszawie2013-12-05

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Bożena Więch - Baranowska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca wykonanie prac budowlanych w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości jest dotknięta wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo ocenił, że decyzja nakazująca wykonanie prac budowlanych w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości nie jest dotknięta wadami kwalifikowanymi z art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności rażącym naruszeniem prawa, niewykonalnością czy wadami powodującymi nieważność z mocy prawa. Zarzuty skarżącego, dotyczące wadliwości ekspertyzy czy usunięcia ściany zewnętrznej, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania, ale nie do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie nadzoru.
Stan faktyczny
Skarżący J. B. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2005 r., która nakazywała wykonanie izolacji w ścianie wspólnej. Skarżący zarzucił wadliwość ekspertyzy technicznej oraz brak tytułu własności do ściany. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc zarzuty dotyczące wadliwości postępowania organu pierwszej instancji i błędnej oceny ekspertyzy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzja wydaną [...] października 2005r. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał J. P. wykonanie izolacji poziomej i pionowej w ścianie wspólnej dzielącej dwa budynki mieszkalne położone na działkach o nr Ew, [...] i [...] w miejscowości Ż. w terminie do dnia [...] grudnia 2005r. – zgodnie z ekspertyza techniczną wykonaną przez J. H.. Wniosek o stwierdzenie nieważności w/w decyzji złożył J.B. wskazując, że jest ona obarczona wadą z art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 kpa. Wnioskujący podał, że inwestor nie posiada tytułu własności do korzystania ze ściany której dotyczy nakaz, bowiem ściana ta konstrukcyjnie i integralnie należy do jego budynku czyli jest jego własnością. Podniósł, że nakaz nałożony decyzją nie został zrealizowany prawidłowo, gdyż zawilgocenie ściany nie ustąpiło, co może wskazywać, że ekspertyza został sporządzona wadliwie. Po rozpatrzeniu wniosku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją wydaną dnia [...] stycznia 2013r. na podstawie art. 157 § 1 i 158 § 1 kpa. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia [...] października 2005r. Odwołanie od tej decyzji złożył J. B. podnosząc, zarzuty co do ekspertyzy na której oparł się powiatowy organ nadzoru budowlanego. Podał również, że sąsiedni budynek do 1999r. miał własną ścianę od strony budynku stanowiącego jego własność. Ściana ta została przez poprzednich właścicieli wyburzona o czym dowiedział się kilka tygodni przed złożeniem odwołania. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak: [...] wydaną [...] marca 2013r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej przez organ pierwszej instancji – a w sytuacji niniejszej sprawy ustalenie czy kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja, której podstawę prawną stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane jest dotknięta którąś z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Organ ponadto podał, że jak to wynika z akt sprawy na wniosek J. B. zgłoszony w organie dnia [...] sierpnia 2004r. zostało wszczęte postępowanie, w sprawie stanu technicznego ściany dzielącej dwa lokale mieszkalne budynku zrealizowanego na działce nr ewid. gr. [...], będącej własnością T. M. i W. J. i działce nr ewid. gr. [...], będącej własnością K. i J. B., w miejscowości Ż.. W dniu [...] sierpnia 2004r. organ powiatowy przeprowadził oględziny i ustalił, że pomiędzy mieszkaniem Państwa B. i Państwa J. znajduje się ściana dzieląca dwa lokale. Na ścianie w kuchni Państwa B. występuje zawilgocenie ściany przy podłodze, o średniej wysokości 50 cm, na długości 2,00 m. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał ( w terminie do [...] września 2004r.) T. M. i W. J., wykonanie oceny technicznej robót budowlanych wykonanych w ścianie wspólnej dzielącej dwa budynki mieszkalne, oraz ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowej ściany. Z ustaleń zawartych w ekspertyzie wykonanej we wrześniu 2004r., przez inż. J. H., wynika, że woda występująca w pierwszej części budynku jest wodą gruntową, która pod ciśnieniem hydrostatycznym przedostaje się przez nieszczelności w ścianach i posadzce piwnicy do wewnątrz. Z opisu stanu istniejącego, zawartego w ekspertyzie wynika, że istniejący budynek mieszkalny dwurodzinny, jest w części podpiwniczony. Piwnica pierwsza (budynku należącego od [...] grudnia 2004r. do J. P.) jest o wysokości 1,75 m, a piwnica druga o wysokości 1,42m. Czyli poziom posadzki piwnicy pierwszej jest poniżej poziomu piwnicy drugiej. Z wniosków ogólnych ekspertyzy wynika, że zawilgocenie ściany granicznej nie jest spowodowane wykonaną instalacją wodociągową i kanalizacyjną w pierwszej części budynku. Zawilgocenie tej ściany jest wynikiem braku odpowiednich izolacji i wysokim poziomem wód gruntowych. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. prawidłowo decyzją z dnia [...] października 2005r., znak: [...], na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazał J. P., wykonanie izolacji poziomej i pionowej w ścianie wspólnej dzielącej dwa budynki mieszkalne, położone na działkach nr ewid. [...] i [...] w miejscowości Ż., zgodnie z przedłożoną ekspertyzą techniczną, wykonaną przez J. H.. Adresatem nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, o którym mowa w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu, ponieważ tylko na tych podmiotach ciąży obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie. Biorąc pod uwagę dokonane ustalenia , organ stwierdził, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] października 2005r., znak: [...], nakazująca J. P. wykonanie izolacji poziomej i pionowej w ścianie wspólnej dzielącej dwa budynki mieszkalne, położone na działkach nr ewid. [...] i [...] w miejscowości Ż., w terminie do dnia [...] grudnia 2005r., zgodnie z przedłożoną ekspertyzą techniczną, wykonaną przez J. H., jest prawidłowa (pod kątem przesłanek zawartych w art. 156 1 pkt 1-7 kpa.), w związku z tym nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia nieważności. Zarzuty podniesione w odwołaniu, dotyczące istnienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 kpa., są nieuzasadnione i pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. Zaś podniesione przez skarżącego przesłanki wznowieniowe, wykraczają poza ramy niniejszego postępowania. Mogą być one przedmiotem rozpoznania w postępowaniu wznowieniowym. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J. B.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący zgłosił szereg uwag do postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zarzucił tendencyjną niekompletną ocenę robót remontowych wykonywanych przez poprzednich właścicieli budynku na działce sąsiedniej – w roku 1999, pominięcie faktu usunięcia ściany zewnętrznej ich budynku przylegającej do ściany budynku skarżącego. Podniósł również, że uwaza, iż przyczyna zawilgocenia ściany podana w ekspertyzie inż. J. H. jest błędna i nie oparta na dłuższej obserwacji budynku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012r. poz 270), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013r. odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji powiatowego organu nadzoru budowlanego w P. z dnia [...] października 2005r. na podstawie art. 66 ust.1 pkt 1 nakazującej J. P., właścicielce budynku mieszkalnego wykonanie izolacji poziomej i pionowej w ścianie wspólnej dzielącej budynki na działkach nr [...] i [...] w miejscowości Ż.. W tym miejscu należy podkreślić, że kontrolowana przez Sąd decyzja zapadła w postępowaniu nieważnościowym. Jest to tryb odmienny od trybu zwyczajnego – odwoławczego, polegającym wyłącznie na zbadaniu, czy decyzja kończąca postępowanie nie jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych, wymienionych w art. 156 § 1 kpa, przy czym organ kontrolujący decyzję w tym trybie nie rozpoznaje sprawy co do jej istoty – co znaczy, że nie prowadzi postępowania dowodowego w sprawie które miałoby na celu rozpatrzenie sprawy. Kontrolowana w postępowaniu nadzorczym decyzja została wydana na podstawie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, który stanowi, iż w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1. może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2. jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska albo 3. jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo 4. powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Należy podkreślić, że konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 pkt 1 wskazuje, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. To znaczy, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 – to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości (wyrok NSA z 14 lipca 1998r. – IV SA 1420/96, niepubl.). Organ nadzoru budowlanego wydając decyzję objętą wnioskiem o stwierdzenie nieważności powołał jako jej podstawę ust. 1 w/w artykułu – bowiem stwierdził, że nieprawidłowe wykonanie przez właścicieli budynku na dz. Nr [...] instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej w ścianie dzielącej ten budynek z budynkiem wnioskującego na dz. o nr [...] powoduje zagrożenie bezpieczeństwa mienia. Następnie po uzyskaniu oceny technicznej wykonanych przez inwestorów organ nakazał im dokonanie robót których celem jest wyeliminowanie stwierdzonych zagrożeń. Dlatego też, w ocenie Sądu organ prawidłowo ocenił objętą wnioskiem decyzję uznając, że nie jest ona dotknięta wadami wskazaną we wniosku – tj. wskazanymi w pkt. 2, 5 i 7 art. 156 § 1 kpa. Słusznie organ uznał, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa bowiem, "rażące naruszenie prawa" stanowi kwalifikowaną formę "naruszenia prawa". Utożsamianie tego pojęcia z każdym "naruszeniem prawa" nie jest słuszne. Naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego mające istotny wpływa na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. naruszenia prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma charakter rażący. A zatem dla uznania, że wystąpiło owo kwalifikowane "naruszenie prawa", konieczne jest stwierdzenie i wykazanie, iż miało ono charakter rażący. Kontrolowana decyzja nie jest obarczona również wadą z pkt. 5 art. Kpa, bowiem niewykonalność decyzji jako przesłanka wskazana w art. 156 § 1 pkt 5 kpa. oznacza, iż rozstrzygniecie z przyczyn prawnych bądź faktycznych nie może zostać wykonane, przy czym niewykonalność ta musi istnieć już w dacie jego wydania, zaś przeszkody powodujące niewykonalność trwają cały czas aż do czasu stwierdzenia jej nieważności. Niewykonalność prawna oznacza niemożność zastosowania się do dyspozycji rozstrzygnięcia z uwagi na istniejący w obowiązującym prawie zakaz lub nakaz określonego zachowania pozostającego w sprzeczności z wydaną decyzją. W istocie rzeczy niewykonalność decyzji z przyczyn prawnych mieści się w przesłance z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Decyzja powiatowego organu nadzoru budowlanego nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa, a także nie jest dotknięta żadną z wad wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1, 3, 4 i 6 kpa. W tym miejscu należy wskazać, że badając czy w sprawie zachodzą przesłanki wymienione w art. 156 § 1 kpa. organ nie gromadzi nowego materiału dowodowego, który prowadziłby do nowych ustaleń faktycznych w sprawie. Z tych względów okoliczności wskazane przez skarżącego w niniejszej sprawie mogłyby stanowić przesłankę wznowieniową, nie mają natomiast wpływu na rozstrzygniecie wydane w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło