VII SA/Wa 1087/06
WyrokWSA w Warszawie2006-11-27
Skład orzekający: Jolanta Zdanowicz, Halina Kuśmirek, Elżbieta Zielińska – Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą i jednocześnie pobierająca świadczenie rentowe podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia tej działalności, pomimo opłacania składek z innego tytułu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która jedynie stwierdza objęcie skarżącego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że kwestia wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należy do właściwości organów ubezpieczeń społecznych, a nie organu wydającego decyzję o objęciu obowiązkiem ubezpieczenia.Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która utrzymała w mocy decyzję dyrektora oddziału NFZ stwierdzającą objęcie skarżącego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od 1 stycznia 1999 r. Skarżący argumentował, że jest zwolniony z tego obowiązku, ponieważ jest ubezpieczony w KRUS i opłacał składki w ZUS do września 1999 r., a następnie w KRUS do sierpnia 2005 r., po czym przeszedł na świadczenie rentowe. Uważał, że żądanie dodatkowego ubezpieczenia zdrowotnego w ZUS jest niezasadne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego skargę oddala
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 110 ustawy z dnia
27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. L. od decyzji z dnia [...] marca 2003 r. dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego J. L. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od dnia 1 stycznia 1999 r. do nadal
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organu II instancji wyjaśnił, iż z wnioskiem do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia o ustalenie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej wystąpił J. L.. Przedstawił zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej nr [...], z którego wynika, iż działalność gospodarczą rozpoczął z dniem [...] kwietnia 1984 r., a następnie od dnia [...] września 2005 r. zaczął pobierać świadczenie rentowe.
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, po analizie przedstawionych dokumentów, decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. stwierdził objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym J. L. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2133 ze zm.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45, poz. 391 ze zm.) obowiązującej od dnia 30 września 2004 r., a także art. 8 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28, poz. 153 ze zm.) obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia [...] stycznia 1999 r. do nadal.
Decyzja ta jest prawidłowa i brak jest podstaw do jej zmiany bądź uchylenia.
Na podstawie wyżej wskazanych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały i podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które prowadziły pozarolniczą działalność gospodarczą.
Natomiast na podstawie art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. nr 137, poz. 887 ze zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia jej wykonywania do dnia zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej.
Oznacza to, że czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego tych osób, a więc także ubezpieczeniem zdrowotnym, jest tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o przepisy o działalności gospodarczej lub inne przepisy szczególne.
Odnosząc się do przedstawionej w odwołaniu argumentacji Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wyjaśnił, iż posiadanie przez skarżącego statusu osoby uprawnionej do renty, nie wyłącza podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Zgodnie bowiem z art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.) obowiązującej od dnia 1 października 2004 r. – w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 tej ustawy, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.
Jednocześnie zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45, poz. 391 ze zm.) obowiązującej od dnia 30 września 2004 r. oraz zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r. – jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia, o którym mowa w art. 9 ust. 1 (art. 8 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r.) z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.
Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż wydana przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] marca 2006 r. jest jedynie potwierdzeniem faktu objęcia skarżącego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia [...] stycznia 1999 r. do nadal. Zgodnie bowiem z art. 109 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia złożył J. L.
W ocenie skarżącego brak jest podstaw prawnych do objęcia go ubezpieczeniem zdrowotnym, ponieważ jest ubezpieczony w KRUS. Także na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z dnia 27.08.2004 r. jest zwolniony z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż jego przychody nie przekraczają kwot i wskaźników przewidzianych w ustawie.
Organy wydając decyzję niedokładnie zebrały i przeanalizowały materiał dowodowy. Całkowicie pominięto okoliczność, iż skarżący był ubezpieczony w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych do września 1999 r. i z tego tytułu opłacał składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Tymczasem Narodowy Fundusz Zdrowia ponownie określa obowiązek płacenia składek od stycznia 1999 r.
Następnie od października 1999 r. został objęty ubezpieczeniem społecznym i zdrowotnym w KRUS i ubezpieczenie to trwało do sierpnia 2005 r. i z tego ubezpieczenia przeszedł na świadczenie rentowe.
Niezasadne jest zatem żądanie dodatkowego ubezpieczenia zdrowotnego w ZUS i opłacanie z tego tytułu składek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.
Przede wszystkim należy wskazać, iż zaskarżona decyzja orzeka jedynie o objęciu skarżącego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od [...]01.1999 r. Nie rozstrzyga natomiast o wymierzeniu i pobieraniu składek na ubezpieczenie zdrowotne, gdyż ten zakres regulacji należy do właściwości organów ubezpieczenia społecznego – zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Bezprzedmiotowe są zatem zarzuty skarżącego dotyczące bezzasadności żądania składek na ubezpieczenie zdrowotne z uwagi na opłacanie tych składek z tego tytułu w KRUS-e.
Zarzuty te mogą być podnoszone przed organem ubezpieczenia społecznego w postępowaniu z zakresu wymierzania i pobierania składek.
Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji wskazać należy, iż zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45, poz. 391 ze zm.) obowiązującej od dnia 30 września 2004 r., a także art. 8 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28, poz. 153 ze zm.) obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r. – obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają:
1) osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są:
a) pracownikami w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych,
b) rolnikami lub ich domownikami w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników,
c) osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi.
Jednocześnie zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia obowiązującej od dnia 30 września 2004 r. oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia, o którym mowa w art. 9 ust. 1 (art. 8 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r.) z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.
Powyższe oznacza, iż organy prawidłowo ustaliły obowiązek podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przez skarżącego.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło