VII SA/Wa 1096/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-04

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy małżeństwo utrzymujące się z emerytur, posiadające dom i ziemię, ponoszące znaczne wydatki na leczenie, może zostać zwolnione od kosztów sądowych w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że wnioskodawcy, mimo choroby nowotworowej i znacznych wydatków na leczenie, są w stanie ponieść koszty sądowe. Kluczowe było to, że skarżący wcześniej uiścili wpis od skargi w kwocie 500 zł, co świadczy o ich zdolności do zgromadzenia środków na koszty postępowania. Ponadto, sąd wskazał, że pozostałe koszty, takie jak wpis od zażalenia (100 zł), są relatywnie niskie i możliwe do poniesienia bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. i S. W. wnieśli skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę. Po uzupełnieniu wpisu sądowego, sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Skarżący wnieśli zażalenie wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z emerytur (3354 zł miesięcznie), posiadają dom i ziemię, a ich miesięczne wydatki wynoszą ok. 3150 zł, z czego 900 zł przeznaczają na leczenie wnioskodawczyni chorej na nowotwór. Sąd rozpatrzył wnioski wspólnie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. W. i S. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 października 2016r. po rozpoznaniu wniosku M. W. i S. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. W. i S. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić M. W. i S. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. Pismem z dnia 18 kwietnia 2016r skarżący M. W. i S. W. wnieśli skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Do skargi został dołączony dowód uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 złotych. Zarządzeniem z dnia 14 maja 2016r. wezwano solidarnie skarżących do uzupełnienia wpisu sądowego od wniesionej skargi o kwotę 300,00 złotych w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący w terminie uzupełnili wpis sądowy o ww. kwotę. Postanowieniem z dnia 27 lipca 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zażalenie na ww. postanowienie wnieśli skarżący wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W dniu 2 września 2016r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęły obowiązujące przed sądami administracyjnymi formularze wniosków PPF M. W. i S. W. w których wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanych formularzy wynika, że wnioskodawcy są małżeństwem, prowadzącym wspólnie gospodarstwo domowe. Z tego też względu, postanowiono złożone wnioski rozpatrzyć wspólnie. Z podanych danych formularzu wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w wysokości 3354 złotych miesięcznie. Wnioskodawcy posiadają dom o pow. 80 m², budynek gospodarczy o pow. 80 m ² i działkę o pow. 2,08 ha. Wnioskodawcy wyszczególnili, że ponoszą następujące wydatki miesięczne tj. opłatę za wodę w wysokości 300,00 złotych, opłatę za energię w wysokości 400,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 100,00 złotych, opał w wysokości 300,00 złotych. Na zakup żywności wnioskodawcy podali, że przeznaczają kwotę w wysokości 1000 złotych, środki czystości 150,00 złotych, na zakup lekarstw i leczenie wnioskodawczyni wydają 900,00 złotych. Po podsumowaniu ww. wydatków wnioskodawcy wskazali, że łącznie miesięcznie ponoszą wydatki w wysokości ok. 3150,00 złotych miesięcznie. Oświadczyli, że z uzyskiwanych dochodów pozostaje im kwota ok. 200,00 złotych. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że wnioskodawczyni choruje na nowotwór i leczy się w Centrum Onkologii w [...]. Powyższe wiąże się ze znacznymi kosztami na leczenie i dojazdy. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 – 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (...) a prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, (...).. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją o charakterze wyjątkowym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest wyjątkowo ciężka. Instytucja ta ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Oceniając sytuację finansową wnioskodawców uznano, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozpatrując niniejszy wniosek uwzględniono przede wszystkim wysokość wymagalnych kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Podkreślić należy, iż w niniejszej sprawie wnioskodawcy uiścili wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 500,00 złotych. Powyższy fakt świadczy, że skarżący są w stanie zgromadzić z uzyskiwanych przez siebie dochodów środki na ponoszenie kosztów w sprawie. Wskazać należy, iż z danych zawartych w formularzach wynika, że wnioskodawcy uzyskują stałe dochody z tytułu emerytur w wysokości 3354 złotych netto miesięcznie. Wysokość uzyskiwanych dochodów pozwala na przyjęcie, że wnioskodawcy nawet przy uwzględnieniu koniecznych wydatków związanych z utrzymaniem i leczeniem są w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego – ponieść koszty sądowe w sprawie. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem do poniesienia jest wpis od zażalenia na postanowienie w przedmiocie odmowy wstrzymania w wysokości 100 zł tj. w najmniejszej wysokości, jaką przewidziano w art. 233 p.p.s.a oraz w wydanym na podstawie tego przepisu rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193). Pozostałe ewentualne koszty sądowe, takie jak opłata za sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, wpis od skargi kasacyjnej, koszty ewentualnych innych zażaleń czy też opłat kancelaryjnych, będą w wysokości niższej niż dotychczas poniesiony koszt wpisu sądowego i ich ewentualne uiszczenie będzie rozłożone w czasie. W świetle powyższych okoliczności uznano, że wnioskodawcy są w stanie w niniejszej sprawie w całości samodzielnie ponosić koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § § 1 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło