VII SA/Wa 1097/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-19

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia mieszkaniowa, która posiada roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości, ale nie jest jej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą, jest stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i może wnieść odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany?
Ratio decidendi
Spółdzielnia mieszkaniowa, która posiada jedynie roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości, a nie jest jej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. W związku z tym, organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe, a skarga spółdzielni na tę decyzję podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła skargę na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania odwoławczego. Postępowanie odwoławcze zostało umorzone, ponieważ Wojewoda uznał, że Spółdzielnia nie jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę, mimo że posiada roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do części nieruchomości objętej pozwoleniem. Spółdzielnia zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących interesu prawnego oraz braku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2009 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala VII SA/WA 1097/09 Uzasadnienie Prezydent [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 , Nr 156, poz. 1118 z późn.zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił S. S.A. w W. pozwolenia na przebudowę sieci ciepłowniczej wraz z przyłączami do budynków przy ulicy [...] na działkach o nr ewid. [...] z obrębu [...], miedzy ulicami [...] w W. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w W. W uzasadnieniu skarżąca podała, iż włada działką nr [...]. Działka ta objęta jest decyzją Prezydium Rady Narodowej [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1971 r. ustanawiającą na rzecz Spółdzielni użytkowanie wieczyste na 99 lat. Decyzja ta nie została potwierdzona aktem notarialnym przez Miasto [...], co oznacza, iż działka ta jest objęta roszczeniem Spółdzielni o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste wynikającym z ww. decyzji, jak również art. 208 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Ponadto Skarżąca wskazała, iż przedmiotowa nieruchomość objęta jest wnioskiem Spółdzielni o stwierdzenie zasiedzenia na podstawie art. 35 ust 41 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, złożonym w Sądzie Rejonowym w dniu [...] listopada 2007r. Zarząd Spółdzielni nie wyraził S. zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. umorzył postępowanie odwoławcze. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujący się w obszarze oddziaływania obiektu. Tylko tej kategorii osób przysługuje prawo złożenia odwołania od decyzji w sprawie pozwolenia na budowę. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika aby Spółdzielni przysługiwał tytuł prawny do nieruchomości sytuujący ją w kręgu osób wymienionych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika natomiast , iż właścicielem działki o nr ewid. [...] jest Miasto W. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w W. Zarzuciła decyzji naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez uznanie skarżącej za podmiot nie posiadający interesu prawnego w niniejszym postępowaniu, oraz art. 7 i 77 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających znaczenie dla sprawy. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. organ odwoławczy umarza postępowanie odwoławcze jeżeli z jakichkolwiek przyczyn postępowanie jest bezprzedmiotowe. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentowane są w szczególności dwie sytuacje: gdy odwołujący cofnie odwołanie oraz gdy odwołanie nie pochodzi od osoby będącej stroną postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 5 lipca 1999r. w sprawie OPS 16/98 wyraził pogląd o następującej treści: "Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 Kpa następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 par. 1 pkt 3 K.p.a.". Rozważenia wymaga zatem, czy prawidłowo organy architektoniczno -budowlane uznały, iż Skarżąca nie posiada przymiotu strony w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu. Przedmiotem decyzji organu I instancji była decyzja w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Skoro więc przepisy Prawa budowlanego we własny sposób określają krąg podmiotów uprawnionych do brania udziału w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2) to zupełnie chybione są twierdzenia skarżącej, iż w przedmiotowym postępowaniu posiada ona interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. Przepis ten nie ma zastosowania w tym postępowaniu zgodnie z regułą lex specialis derogat legi generali. Kryterium decydującym o uzyskaniu statusu strony w postępowaniu jest bycie właścicielem, użytkownikiem wieczystym albo zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu. Skarżąca natomiast nie jest właścicielem, użytkownikiem wieczystymi ani zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania. Właściciel, użytkownik wieczysty, zarządca nieruchomości to pojęcia zdefiniowane w prawie cywilnym wiążące się z zakresem przysługujących osobie uprawnień w stosunku do rzeczy. Posiadanie roszczeń o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na gruncie znajdującym się w obszarze oddziaływania obiektu nie daje podstaw do traktowania takiej osoby jak użytkownika wieczystego i nie tworzy uprawnień bycia stroną w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zasadnie zatem organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca Spółdzielnia wnosząca odwołanie od decyzji organu I instancji dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę nie jest stroną w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu słusznie Wojewoda przyjął, iż odwołanie w niniejszej sprawie nie zostało wniesione przez stronę postępowania, co implikowało konieczność umorzenia postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego (zobacz w tym względzie wspomnianą wyżej uchwałę NSA z 5 lipca 1999 r. sygn. akt OPS 16/98 -ONSA 1999, z. 4, poz. 119). Skoro takie właśnie orzeczenie zawiera zaskarżona decyzja, to skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło