VII SA/Wa 1104/12

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : przyznać M.G. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 11 maja 2012 r. (data stempla biura podawczego) wpłynęła skarga M.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] wraz z uzupełnionym formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy obowiązującym w sądach powszechnych w sprawach cywilnych. Z tego względu, przy piśmie z dnia 21 maja 2012 r. przesłano wnioskodawczyni formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF, obowiązujący w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, celem jego uzupełnienia i odesłania do Sądu w terminie 7 dni, od dnia doręczenia zarządzenia pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania – art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a. Jednocześnie poinformowano wnioskodawczynię, iż nadesłany przez nią formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy obowiązuje w sądach powszechnych w sprawach cywilnych. Nie obowiązuje natomiast w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W dniu 4 czerwca 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął właściwy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie z kosztów sądowych. Z nadesłanych formularzy wniosku o przyznanie o prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż i syn. Wnioskodawczyni wraz z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez siebie oraz męża z tytułu emerytur w wysokości 2.165,86 złotych miesięcznie. Dodała, że uzyskuje dochód z posiadanych użytków rolnych wynoszący 890,70 złotych za rok. Oświadczyła, że syn jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom o powierzchni mieszkalnej 114,4 m ², nieruchomość rolną o powierzchni 1,0100 ha fizycznych oraz budynki gospodarcze o powierzchni użytkowej 46,02 m ². Pismem z dnia 28 maja 2012 r. wnioskodawczyni poinformowała, iż nastąpiła zmiana, gdyż syn utracił z dniem 10.05.2012 r. status osoby bezrobotnej. Z tego względu, zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2012 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie, czy zmiana polegająca na utracie przez syna statusu osoby bezrobotnej z dniem 10 maja 2012 r. oznacza, że syn podjął pracę zarobkową, a jeśli tak, to czy jest to praca na czas określony, nieokreślony, czy też praca dorywcza, sezonowa, z tytułu umowy zlecenia czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać rodzaj wykonywanej pracy oraz wysokość dochodów z niej uzyskiwanych. Zapytano także czy wnioskodawczyni lub małżonek podejmują prace dodatkowe, dorywcze lub sezonowe, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanych miesięcznie dochodów oraz jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. W dniu 9 lipca 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął kolejny formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni nadesłała dodatkowe wyjaśnienia. W nadesłanym formularzu wnioskodawczyni podała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Wyjaśniła, iż syn pracuje dwa, trzy dni w tygodniu, ze względu na problemy alkoholowe. Oświadczyła, że nie zna wysokości dochodów uzyskiwanych przez syna i nie ma możliwości uzyskania informacji, gdzie pracuje syn i ile zarabia. Wnioskodawczyni poinformowała, że zarówno ona jak i małżonek nie podejmują prac dodatkowych, dorywczych czy sezonowych. Podała, że cały dochód jaki uzyskuje z tytułu emerytury wynoszący 840,82 złotych miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego oraz na zakup lekarstw. Emerytura małżonka wynosząca 1.326,04 złotych miesięcznie przeznaczana jest natomiast na opłaty związane z utrzymaniem gospodarki, na ogrzanie domu zimą oraz na zakup lekarstw dla małżonka. Wnioskodawczyni wyszczególniła, iż miesięcznie na zakup lekarstw dla siebie oraz męża przeznacza kwotę 200,00 złotych, na opłaty za energię elektryczną kwotę w wysokości 47,24 złotych, za wodę oraz kanalizację kwotę w wysokości 53,61 złotych, za wywóz śmieci w wysokości 31,10 złotych, za gaz ziemny w wysokości 52,34 złotych, podatek rolny w wysokości 83,00 złotych oraz za ubezpieczenie budynków w wysokości 147,00 złotych. Łącznie powyższe wydatki miesięczne wnioskodawczyni wynoszą 614,29 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała ona, iż zachodzą przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawczyni utrzymująca się z mężem oraz synem z niewielkich dochodów uzyskiwanych z tytuł emerytur przy ponoszonych wydatkach nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych samodzielnie bez spowodowania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym oraz rodziny. Uzyskiwane przez wnioskodawczynię oraz jej męża dochody są bowiem w całości przeznaczane na bieżące potrzeby życia codziennego, opłaty oraz na zakup lekarstw. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.