VII SA/Wa 1105/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska ( spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2006 r. sprawy ze skargi H. i Z. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2006 r., działając na podstawie art. 157 § 1, 2 i 3 kpa, po rozpatrzeniu wniosku H. i Z. K. – odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia [...] stycznia 2002 r. w przedmiocie przeniesienia na inne podmioty praw i obowiązków wynikających z decyzji nr [...] z dnia 30 lipca 1974 r. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w M. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż kontrolowaną decyzją z dnia [...].01.2002 r. przeniesiono pozwolenie na budowę z dnia 30.07.1974 r. na M. i S. K., którzy przyjęli wszystkie warunki zawarte w decyzji o pozwoleniu na budowę. Pismem z dnia 1 października 2005 r. H. i Z. K. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 2002 r. przenoszącej pozwolenie na budowę, bowiem ich zdaniem pozwolenie na budowę z dnia 30.07.1974 r. utraciło ważność. W toku postępowania H. i Z. K. wykazali, przedkładając pełnomocnictwo, iż działają w imieniu córki K. K., właścicielki działki nr [...]. Jak to podkreślił organ wnioskodawcy nie wykazali, aby K. K. miała uzasadniony interes prawny, który został naruszony przedmiotową decyzją, a zgodnie z brzmieniem art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, stronami w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane przeniesienie decyzji. W ocenie organu brak także przesłanek do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 10 lipca 2002 r. z urzędu, a sprawy prawidłowości wykonania robót budowlanych oraz utrzymania obiektów budowlanych należą do zadań organów nadzoru budowlanego, a nie do właściwości organów architektoniczno-budowlanych. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. znak [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołani H. i Z. K. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podkreślił, iż stronami postępowania w przedmiotowej sprawie dotyczącej decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia [...].01.2002 r. są jedynie M. M., M. i S. K. Zdaniem organu H. i Z. K. działający w imieniu własnym jak i w imieniu córki w sprawie niniejszej nie mogą zostać uznani za stronę w myśl art. 40 ust. 3 Prawa budowlanego, tak więc prawidłowo organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania na ich wniosek. Prawidłowość rozstrzygnięcia Wojewody [...] oznacza brak możliwości badania merytorycznego decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia [...].01.2002 r., choć jednocześnie nie przesądza o jej prawidłowości. Kontrola w trybie nadzoru tejże decyzji może być przeprowadzona z urzędu lub na wniosek strony. Skargę na powyższą decyzję wnieśli H. i Z. K., domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...].03.2006 r. Skarżący podnoszą, iż decyzja Prezydenta Miasta M. z dnia [...].01.2002 r. przenosiła pozwolenie na budowę, które wcześniej utraciło ważność wobec ponad 2-letniej przerwy w budowie. W ocenie skarżących kontrolowana decyzja w trybie nadzorczym jest dotknięta rażącym naruszeniem art. 40 Prawa budowlanego, co czyni ją nieważną na podstawie art. 156 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uchylenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, co czyni skargę niezasadną. Art. 157 § 2 kpa dopuszcza możliwość wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zarówno na wniosek jak i z urzędu. Jeżeli został złożony przez stronę skuteczny wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, to jak to wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12.01.1994 r. (II SA 2164/02, ONSA 1995, nr 1, poz. 32) następuje stwierdzenie nieważności decyzji lub wydania jej z naruszeniem prawa w takim zakresie w jakim zostanie ustalone występowanie wady określonej w art. 156 § 1 kpa, bez względu na granice żądania podmiotu domagającego się wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności. Złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności przez określony podmiot uruchamia albo postępowanie zakończone stwierdzeniem nieważności decyzji (bądź jego odmową) albo postępowanie zakończone wydaniem decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Wydanie decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności następuje z przyczyn formalnych, a między innymi wówczas, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie. O tym czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego nie decyduje sama wada czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny". Interes prawny wyraża się w możliwości zastosowania normy prawa administracyjnego materialnego w konkretnej sytuacji zindywidualizowanego podmiotu prawa. Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialno-prawnym miedzy obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa polegającą na tym, że zastosowanie tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Podstawą materialnoprawną uznania podmiotu za stronę w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę, a także w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w takim postępowaniu jest art. 40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, który stanowił (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kontrolowanej decyzji), iż organ, który wydał decyzję określoną w art. 28 jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz innej osoby, jeżeli przyjmuje ona wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz wykaże się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Konstrukcja tego przepisu decyduje więc o tym, iż stronami takiego postępowania są wyłącznie adresat decyzji o pozwoleniu na budowę orz osoba na którą ma ono zostać przeniesione. Jak wyjaśnił to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5.03.1999 r. (IV SA 1053/97) "zmiana osoby inwestora nie narusza prawem chronionych interesów właścicieli działek sąsiednich. Zmiana inwestora w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1994 r. nie jest środkiem, który mógłby prowadzić do ponownej oceny bądź wzruszenia pozwolenia na budowę. Jest to wyłącznie zmiana adresata decyzji o pozwoleniu na budowę i żadna z przesłanek warunkujących przeniesienie pozwolenia na budowę nie dotyczy interesów właściciela sąsiedniej działki ani interesom tym nie zagraża". Mając powyższe na uwadze za całkowicie uzasadnione należy uznać stanowisko organów, iż H. i Z. K. działający we własnym imieniu ani też w imieniu córki K., nie mają przymiotu strony w niniejszym postępowaniu. Odnoszą się do zarzutów skargi należy podkreślić, iż postępowanie wyjaśniające, poprzedzające wydanie decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności dotyczy kwestii formalnych, nie dotyczy natomiast ustalenia czy przyczyny nieważności rzeczywiście istnieją. Z tych wszystkich względów skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).