VII SA/Wa 1118/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-17

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Elżbieta Zielińska – Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, do którego wpłynęło pismo zawierające zarzuty dotyczące nieprawidłowości w procesie wydawania decyzji o warunkach zabudowy i pozwoleń na budowę, powinien przekazać je według właściwości do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czy też uznać się za niewłaściwy i zwrócić pismo?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej powinien oceniać charakter pisma na podstawie jego treści, a nie tytułu czy intencji wnioskodawcy. Jeśli pismo dotyczy merytorycznych kwestii związanych z procesem inwestycyjnym, w szczególności prawidłowością wydania decyzji o warunkach zabudowy, które należą do zadań własnych gminy, organ ten powinien przekazać sprawę do właściwego organu wyższego stopnia, którym w tym przypadku jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Krajowa Rada Izby Architektów nie posiada kompetencji do merytorycznego badania zgodności z prawem decyzji administracyjnych.
Stan faktyczny
G. P. złożył pismo zawiadamiające o nieprawidłowościach przy tworzeniu dokumentacji i wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy oraz pozwoleń na budowę. Okręgowa Izba Architektów przekazała pismo do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO). SKO zwróciło pismo, uznając się za niewłaściwe. Krajowa Rada Izby Architektów postanowieniem z maja 2009 r. stwierdziła, że zażalenie G. P. nie zasługuje na uwzględnienie, podtrzymując stanowisko organów niższych instancji co do niewłaściwości Izby Architektów do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi G. P. na postanowienie Krajowej Rady Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości. skargę oddala [...] Okręgowa Izba Architektów postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. zgodnie z art. 65 § 1 w związku z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r, Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., przekazała według właściwości do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], zw. dalej SKO, pismo (zawiadomienie) G. P. z dnia 5 lutego 2009 r. Organ wskazał, że z treści tego pisma wynika, iż jest to zawiadomienie o nieprawidłowościach i naruszeniach prawa budowlanego przy tworzeniu dokumentacji potrzebnej do wydania pozwolenia na budowę zakładu kosmetyków, artykułów toaletowych oraz środków myjących i czyszczących dla firmy "D." S.A. w gminie S., oraz o nieprawidłowościach i naruszeniach prawa budowlanego i ustaw o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i o gospodarce nieruchomościami przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dotyczącej pozwolenia na budowie budynku zakładu przetwórstwa mięsa na nieruchomości nr [...] obręb R. gmina S. ul. B. W zawiadomieniu G. P. podniósł między innymi, że wspomniane decyzje umożliwiają zabudowę obiektami o charakterze produkcyjno - magazynowym, w sytuacji, w której studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy przewiduje na tym terenie jedynie zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Natomiast plan miejscowy uchwalony przez radę gminy S., umożliwiający zabudowę działek objętych wspomnianymi decyzjami zabudową o przeznaczeniu produkcyjno-magazynowym został unieważniony rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r., ze względu na istotne naruszenie prawa. Organ wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80,. poz. 717, ze zm.), decyzje o warunkach zabudowy jako element polityki przestrzennej gminy wchodzą w zakres zadań własnych gminy, dla której właściwym organem wyższego stopnia jest samorządowe kolegium odwoławcze. Mając na uwadze ww. przepisy oraz treść złożonego wniosku, organ przekazał sprawę do SKO w [...]. G. P. zaskarżył powyższe postanowienie zażaleniem z dnia 9 marca 2009 r.. W dniu [...] marca 2009 r. SKO w [...] zwróciło zawiadomienie G. P. do [...] Okręgowej Izby Architektów, podnosząc, że z treści pisma wynika, iż jest to skarga na architekt E. G., a nie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji. W związku z powyższym Kolegium uznało się za organ niewłaściwy do rozpoznania skargi dotyczącej uprawnień zawodowych uzasadniając, że sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej i nie powinna być przekazana do Kolegium w trybie art. 65 k.p.a. Krajowa Rada Izby Architektów postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. stwierdziła, że zażalenie G. P. nie zasługuje na uwzględnienie, wskazując, że z treści zawiadomienia z dnia 5 lutego 2009 r. wynika, że jest to pismo informujące o nieprawidłowościach i naruszeniach prawa przy tworzeniu dokumentacji i wydaniu przedmiotowych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W zażaleniu z dnia 9 marca 2009 r. wyraźnie wskazuje, że domaga się dokonania oceny czy projekty decyzji sporządzone przez arch. E. G., jak również decyzje wydane zgodnie z tymi projektami, zostały sporządzone zgodnie z prawem czy z naruszeniem prawa. Z uwagi na powyższe organ II instancji stwierdził, że Okręgowa Rada [...] Okręgowej Izby Architektów trafnie wskazała, że organem, który posiada kompetencje w zakresie stwierdzenia nieważności przedmiotowych decyzji jest SKO w [...], jako organ wyższego stopnia w stosunku do Burmistrza Miasta i Gminy S. organu, który wydał przedmiotowe decyzje. Krajowa Rada Izby Architektów nie posiada zaś kompetencji do stwierdzenia czy akt administracyjny jest zgodny z prawem. Zauważyła, że SKO przedwcześnie zwróciło zawiadomienie G. P. uznając się za organ niewłaściwy w sprawie. SKO powinno wstrzymać się z rozstrzygnięciem do czasu uzyskania informacji o ostateczności postanowienia [...] Okręgowej Izby Architektów. Przy czym postanowienie [...] Okręgowej Izby Architektów zostało wydane w dniu [...] marca 2009 r., natomiast SKO zwróciło zawiadomienie G. P. przy piśmie z dnia 10 marca 2009 r., zatem nie powinien budzić wątpliwości SKO fakt, że postanowienie Rady [...] Okręgowej Izby Architektów nie jest ostateczne, natomiast gdyby SKO podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, nie powinno zawracać pisma do [...] Okręgowej Izby Architektów, lecz powinno zwrócić się do właściwego organu o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie Krajowej Rady Izby Architektów z dnia [...] maja 2009 r. złożył G. P. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Właściwość organu, do którego wpływa pismo, należy oceniać przez jego treść, nie zaś tytuł, czy intencje wnioskodawcy. W piśmie z dnia 5 lutego 2009 r. G. P. zawiadomił o nieprawidłowościach i naruszeniach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i gospodarce nieruchomościami podczas wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a w konsekwencji naruszeniach prawa budowlanego przy tworzeniu dokumentacji potrzebnej do wydania pozwolenia na budowę, wskazując w piśmie szereg nieprawidłowości związanych z procesem inwestycyjnym. W szczególności wskazywał na nieprawidłowości w decyzjach wydanych przez Burmistrza Miasta i Gminy S. dotyczących środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Ponadto wskazał na nieprawidłowe wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu drugiej inwestycji. Jak powiedziano na wstępie o tym jaki charakter nosi pismo decyduje treść pisma, co wynika z zasady ograniczonego formalizmu. Przy ocenie skierowanego do organu pisma należy badać jego treść, a nie kierować się jego formą zewnętrzną (np. tytułem). Osoba wnosząca pismo nie ma obowiązku wykazania się znajomością prawa, wiadomościami o zakresie działania organów administracji publicznej lub organizacji społecznych, ciężar kwalifikacji prawnej spoczywa zatem na adresacie pisma. Z treści pisma z dnia 5 lutego 2009 r. wprost wynika, że dotyczy ono merytorycznych kwestii związanych z procesem inwestycyjnym, w szczególności z prawidłowością wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jak słusznie wskazały organy administracji kwestie te należą do zadań własnych samorządu gminnego - w tym przypadku organem właściwym do wydania przedmiotowych decyzji jest Burmistrz Miasta i Gminy S. Art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, należy do zadań własnych gminy, wydawanie zaś decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu należy do burmistrza. Natomiast zgodnie z przepisem art. 17 k.p.a. organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego samorządowe kolegia odwoławcze. Z tego względu [...] Okręgowa Izba Architektów zasadnie uznała się za niewłaściwą do rozpoznania niniejszego pisma i zgodnie z treścią art. 65 k.p.a. przekazała je do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Skarżący w zażaleniu z dnia 9 marca 2009 r. wskazuje, że domaga się od Okręgowej Rady [...] Okręgowej Izby Architektów dokonania oceny czy projekty decyzji sporządzone przez arch. E. G., a co za tym idzie również, czy decyzje wydane zgodnie z tymi projektami, zostały sporządzone "zgodnie z prawem czy z naruszeniem prawa". Okręgowa Rada [...] Okręgowej Izby Architektów, a za nią Krajowa Rada dokonała prawidłowej oceny, że nie są właściwe do rozpoznawania pisma o takim charakterze. Należy wskazać, że aby rozpatrywać kwestie naruszenia prawa przez architekta, a w konsekwencji odpowiedzialność przed organami korporacji, w pierwszej kolejności właściwy organ winien zbadać zasadność merytorycznych zarzutów wydanych rozstrzygnięć administracyjnych, a po stwierdzeniu naruszeń tego rodzaju, można dopiero rozważać ewentualną odpowiedzialność dyscyplinarną konkretnych osób. Z tego względu zasadna była ocena organu samorządu architektów, iż z uwagi na zasadę stabilności decyzji administracyjnych do czasu ostatecznego stwierdzenia nieważności decyzji nie ma podstaw, aby przyjmować, że decyzja wdana została w sposób nieprawidłowy, zatem nie ma podstaw do wysnuwania samodzielnie przez Izbę Architektów wniosków, że architekt naruszył prawo. Sprawą otwartą pozostanie, czy skarżący - gdy sprawa trafi już do organu właściwego - podtrzyma wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tych decyzji, a organ oceni, czy posiada on przymiot strony. Wynik tej analizy nie stoi na przeszkodzie rozważenia przez właściwy organ możliwości wszczęcia z urzędu takiego postępowania, w związku z okolicznościami podniesionymi w przedmiotowym piśmie. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organy nie naruszyły prawa, wobec czego na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło