VII SA/Wa 113/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2005 r. sprawy ze skargi H. Z. oraz A. i J. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane odmówił wydania nakazu rozbiórki stacji transformatorowej, wybudowanej na działce o nr ew. [...] w S. przy ul. K. [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał, że postępowanie administracyjne w sprawie stacji transformatorowej słupowej, usytuowanej na przedmiotowej działce zostało wszczęte na pisemny wniosek A. i J. Z. W trakcie wizji, przeprowadzonej w dniu 30 grudnia 2002 r. ustalono, że przedmiotowa działka jest własnością H. Z., córki A. i J. Z.. Na terenie działki, w odległości ok. 5, 50 m od budynku mieszkalnego, w którym zamieszkują A. i J. Z., zlokalizowana jest stacja transformatorowa słupowa. Wnoszący sprawę oświadczyli, że domagają się usunięcia stacji transformatorowej, ze względu na niebezpieczeństwo jakie stwarza ona dla osób przebywających w ogrodzie w pobliżu stacji, a także w budynku mieszkalnym. Stacja jest również przyczyną uciążliwości w użytkowaniu nieruchomości, w tym między innymi powoduje zakłócenia w odbiorze telewizji. Obecny na wizji przedstawiciel Zakładu Energetycznego [...] przedłożył dokumenty dotyczące budowy przedmiotowej stacji transformatorowej. W postępowaniu dowodowym przeprowadzonym w sprawie przedmiotowej stacji wybudowanej w latach 1964-65 nie było możliwe wykazanie naruszenia przepisów prawa budowlanego. Wobec zgłoszonych zastrzeżeń wnioskodawców, nałożono na Zakład Energetyczny [...], obowiązek dostarczenia odpowiedniej oceny technicznej stacji transformatorowej. W dniu 15 maja 2003 r. Zakład Energetyczny [...] przedłożył ocenę techniczną, opracowaną przez dwóch rzeczoznawców audytorów w zakresie instalacji elektrycznych, która zawiera stwierdzenie, że stacja transformatorowa "...jest w dobrym stanie technicznym, nie wymaga dodatkowych zabiegów konserwacyjnych oraz nie stwarza zagrożenia dla życia". Od powyższej decyzji odwołanie złożyła A. Z. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że odległość stacji transformatorowej od domu skarżącej wynosi 4,20 m, nie zaś 5,15 m, na którą to odległość wskazano podczas przeprowadzonej wizji lokalnej. Według skarżącej odległość 4,20 m jest odległością rzeczywistą, a nie obliczoną na podstawie rzutu poziomego elementów stacji do rzutu balkonu. Faktycznie słup znajduje się w odległości 4,20 m od domu skarżącej. Ponadto skarżąca podniosła, że obecność stacji transformatorowej w bliskiej odległości jej domu stwarza stan zagrożenia dla zdrowia skarżącej i jej rodziny. W trakcie wyładowań atmosferycznych, ale również przy normalnej pogodzie na stacji dochodzi do licznych spięć. Skarżąca ponadto zarzuca, ze ekspertyzy i wizje przeprowadzone przez Zakład Energetyczny [...] nie są w jej ocenie miarodajne. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 KPA oraz art., 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania A. Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że argumenty podnoszone w odwołaniu przez skarżącą nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego opierając się na przedłożonej zgodnie z postanowieniem z dnia [...] stycznia 2003 r. ocenie technicznej. Odnosząc się do kwestii podnoszonych w odwołaniu przez skarżącą, iż ocena techniczna dotycząca stacji transformatorowej została wykonana przez dwóch rzeczoznawców audytorów w zakresie instalacji elektrycznych nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż z oceny tej wynika, iż stacja spełnia stosowne normy techniczne i nie stwarza zagrożenia dla życia i mienia. Podnoszony przez skarżącą fakt, iż jeden z rzeczoznawców zatrudniony jest w Zakładzie Energetycznym [...] nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, iż ocena techniczna została sporządzona w sposób niewłaściwy. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli A. i J. Z. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący wskazali, ze w momencie nabywania przedmiotowej działki, tj. w roku 1968 była ona niezabudowana, nie znajdował się na niej jakikolwiek budynek, nie było również stacji transformatorowej. Działka została zakupiona w dniu 6 marca 1968 r., zaś sporny transformator Zakład Energetyczny [...] pobudował na działce skarżących jeszcze w tym samym roku , na jesieni, pod nieobecność skarżących. Skarżący zarzucili, że inwestycji tej nie konsultowano z nimi, oraz ze stacja została wybudowana bez ich zgody oraz wiedzy. W ocenie skarżących bezpodstawne są twierdzenia Zakładu Energetycznego [...], że transformator miał powstać w roku 1964. Ponadto usytuowanie stacji transformatorowej w pobliżu budynku mieszkalnego skarżących stwarza zagrożenie dla życia osób zamieszkujących w pobliżu przedmiotowej stacji. Częste zwarcia powodują iskrzenia, co grozi zapaleniem domu lub też porażeniem prądem. Stacja znajduje się na terenie nieruchomości skarżących i w wypadku awarii musi ona być za każdym razem udostępniana pracownikom Zakładu Energetycznego [...]. Ponadto skarżący wskazali, iż Zakład Energetyczny [...] nie dysponuje decyzjami o pozwoleniu: na wykonanie robót budowlanych transformatora oraz na użytkowanie transformatora, co w ocenie skarżących stanowi wystarczający powód, aby dokonaną inwestycję uznać za samowolę budowlaną. Podnieśli, że sam fakt samowoli budowlanej narusza porządek prawny i interesy skarżących. Skarżący ponadto podnieśli, że dokonana ocena techniczna przedmiotowej stacji nie jest miarodajna, gdyż została sporządzona przez osoby które miały interes w tym aby ocena była dokonana na niekorzyść skarżących. Ponadto wskazali, ze odległość wskazana w jednej z ekspertyz jako 5,15 m jako odległość stacji od budynku mieszkalnego jest błędna, gdyż powinna wynosić 4,20 m. Zarzucili, ze pomiary zostały przeprowadzone nieprawidłowo, gdyż ekspert nie uwzględnił odległości od balkonu do przedmiotowej stacji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podnosząc, jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Organy administracji publicznej zgodnie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 7 Kpa podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W związku z art. 7 Kpa pozostaje art. 77 § 1 Kpa, który statuuje zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ administracyjny jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Skarżący podnieśli w skardze, iż w momencie nabycia przedmiotowej działki, na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] marca 1968 r. (Repertorium A [...]), nie znajdowały się na niej jakiekolwiek budynki, ani nie było również stacji transformatorowej. Zdaniem skarżących stacja ta powstała bez ich zgody jesienią 1968 r. Stanowisko skarżących, iż przedmiotowa stacja transformatorowa powstała już po zakupie działki (obecnie nr ewidencyjny [...]), zostało również wyrażone w protokole czynności nadzoru budowlanego z dnia 30 grudnia 2002 r. W odpowiedzi na ten zarzut Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. zebrał materiał dowodowy w postaci: uzgodnienia pomiędzy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, a Zakładem Energetyczny Teren [...], zgody Rejonu Eksploatacji Dróg Publicznych (oba dokumenty z 1964 r.), zezwolenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] czerwca 1964 r. na budowę przedmiotowej stacji transformatorowej (15/0,4 kV) oraz dwa protokoły z odbioru technicznego obiektu energetycznego dotyczące przedmiotowej stacji transformatorowej (jeden z 1965 r., i drugi z 1966 r.). Na podstawie tych dokumentów organ pierwszej, jak i drugiej instancji ustaliły, iż przedmiotowa inwestycja powstała w latach 1964-1965. To stanowisko potwierdza w piśmie z dnia 30 stycznia 2003 r. Zakład Energetyczny [...]. W aktach sprawy brak jest innych dokumentów, które mogłyby wskazywać datę powstania przedmiotowej inwestycji. W tej sytuacji kluczowym dokumentem pozostaje więc zezwolenie z dnia [...] czerwca 1964 r. na budowę przedmiotowej stacji trafo, w którym wskazuje się, iż przedmiotowa inwestycja zostanie wykonana na nieruchomości należącej do J. W. położonej przy ul. K.. Zezwolenie to nie określa w sposób dokładny położenia działki na której miała powstać przedmiotowa inwestycja w postaci stacji transformatorowej, jest w nim jedynie określenie ulicy K. bez podania numeru działki. Natomiast w protokole czynności nadzoru budowlanego z dnia 30 grudnia 2002 r. J. W. oświadcza, iż w roku 1964 nie był właścicielem działki, a właścicielką była jego matka A. W.. Zarówno organ I, jak i II instancji nie dostrzegły tych rozbieżności i nieścisłości, a w oparciu o art. 7 i 77 § 1 Kpa powinny dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, a także w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Powyższe wątpliwości mogą potwierdzać zarzut skarżących podnoszony w skardze, iż w niniejszej sprawie mogło dojść do samowoli budowlanej. Nie wyjaśniono, czy w świetle przepisów obowiązujących w dacie budowy inwestor posiadał zezwolenie na przedmiotowy transformator w szczególności wobec wątpliwości czy złożone zezwolenie z dnia [...] czerwca 1964 r. dotyczy stacji transformatorowej wybudowanej na działce nr [...] przy ul. K. [...]. Nie wyjaśniono także, czy protokół odbioru technicznego obiektu energetycznego nr [...] z dnia [...] grudnia 1965 r. dotyczy stacji transformatorowej słupowej nr fabryczny [...] dotyczy przedmiotowego transformatora, bowiem protokół ten nie posiada bliższego oznaczenia miejsca posadowienia transformatora. Okoliczności te winny być wyjaśnione w sposób nie budzący wątpliwości w szczególności wobec zarzutu skarżącej, że stacja została pobudowana w 1968 r. Ponadto skarżący podnoszą w skardze, iż przedmiotowa stacja transformatorowa stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia oraz jej odległość od domu ich zdaniem wynosi 4,20 m (mierzona od krawędzi balkonu do słupa) i ta właśnie odległość powinna być honorowana przez organy administracji jako niewłaściwa. Natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w wydanych decyzjach powołują się na odległość 5,50 m zmierzoną podczas wizji z dnia [...] grudnia 2002 r., określając ją jako prawidłową bez podania norm określonych w odpowiednich przepisach. Zgodnie z oceną techniczną dotyczącą stacji transformatorowej zlokalizowanej na działce nr [...] w S., która została sporządzona przed datą wydania decyzji pierwszo- i drugo-instancyjnej odległość pozioma od balkonu budynku do urządzeń energetycznych wynosi 5.15 m, a na podstawie § 59 Przepisów Budowy Urządzeń Energetycznych odległość minimalna dla budynków mieszkalnych wynosi 5 m. Zarówno organ pierwszej instancji jak i drugiej instancji w ogóle nie odniosły się w uzasadnieniu do tej oceny technicznej sporządzonej przez Stowarzyszenie Polskich Energetyków [...], w której wskazano zarówno przepisy oraz normy dotyczące odległości oraz wpływu na życie i zdrowie. Ponadto opinia Stowarzyszenia Polskich Energetyków powołuje się na Polska Normę z marca 1998 r. PN-E-05100-1 Elektroenergetyczne Linie Napowietrzne Projektowanie i Budowa zgodnie z którą odległość minimalna dla tego typu urządzeń wynosi 2,10 m, a w rzeczywistości jest 4,20 m. Reasumując organy obu instancji nie wyjaśniły dlaczego nie uwzględniły w/w opinii oraz wątpliwości które wynikają z tej opinii. Powyższe braki świadczą o niedopełnieniu przez organy administracji obowiązków wynikających z art. 7 i 77 § 1 Kpa, jak również art. 107 § 1 i 3 Kpa, który stanowi, iż decyzja administracyjna powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne rozstrzygnięcia. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn z których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W odwołaniu z dnia 8 lipca 2003 r. A. Z. wskazała, iż w wyniku wizji przeprowadzonej w dniu 23 czerwca 2003 r. na jej działce przy ul. K. [...], ustalono za wiążącą odległość 5,15 m od stacji transformatorowej do jej domu, z czym się kategorycznie nie zgodziła. W uzasadnieniu organu pierwszo- i drugo-instancyjnego brak jest ustosunkowania się do tego zarzutu, jak również brak jest jakiejkolwiek wzmianki na temat pomiaru 5,15 m w odniesieniu do wcześniejszego pomiaru 5,50 m. Wynik pomiaru odległość dokonany 23 czerwca 2003 r. był znany organom, o czym świadczy pismo z dnia 18 lipca 2003 r. Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wynika z tego, iż organy obu instancji pominęły ten dowód, nie dokonując jego oceny w uzasadnieniu decyzji. Dlatego w wyniku naruszenia przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.