VII SA/Wa 1135/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-16

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Jolanta Zdanowicz, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę wydana w 1995 roku, która stwierdzała nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu braku wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, została wydana prawidłowo?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ ten nieprawidłowo uchylił decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę. Pozwolenie na budowę z 1995 roku zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ inwestorzy nie wykazali prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. G. i Z. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę z 1995 roku. Wojewoda uznał, że pozwolenie zostało wydane z naruszeniem prawa, ponieważ inwestorzy nie wykazali prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, wskazując na potrzebę dalszego postępowania dowodowego. Skarżący domagali się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2009 r. sprawy ze skargi S. G. i Z. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących S. G. i Z. G. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Dz. U. z 2000 r, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. i K. M., reprezentowanych przez pełnomocnika D. N, od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., Nr [...], znak: [...], stwierdzającej nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1995 r, znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K. i E. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ew. [...] położonej w m. [...] gm. [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy podniósł, iż decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., Nr [...], znak: [...], Wojewoda [...], po wszczęciu postępowania z urzędu, stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia [...] r, znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Państwu K. i E. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ew. [...] położonej w m. [...] gm. [...]. Wskazano, iż organ I instancyjny przyjął, że skoro działka objęta pozwoleniem na budowę stanowiła współwłasność w częściach ułamkowych, w tym min. K. M., który wyraził zgodę na budowę przedmiotowego budynku na działce nr [...], to w tej sytuacji wymagana była zgoda wszystkich współwłaścicieli danej nieruchomości. Organ stwierdził, iż brak takiej zgody, której wymóg wynika z art. 199 Kc, jest równoznaczny z brakiem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co stanowi rażące naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego (Dz.U. z 1994r., Nr 89, poz. 414). W/w organ wskazał , że wprawdzie w aktach sprawy znajduje się postanowienie Sądu Rejonowego w [...] Wydział Cywilny z dnia [...] sierpnia 1995 r., sygn. akt [...], o stwierdzeniu nabycia spadku min. przez K. M. po zmarłych K. i J. M., byłych właścicielach nieruchomości nr [...], to jednak postanowienie to nie określa zarówno składników majątku spadkowego, jak i komu zostały one przydzielone. Postanowienie w sprawie nabycia spadku wskazuje tylko osoby dziedziczące po zmarłych z określeniem wysokości przypadającego im udziału w spadku. W tej sytuacji bez ustalenia komu przypadły konkretne składniki spadku nie można było jednoznacznie stwierdzić, kto był uprawniony do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ stwierdził, iż zaistniałej sytuacji nie można było w sposób niewątpliwy stwierdzić, kto był właścicielem nieruchomości nr [...], bądź tej części, na której planowano budowę budynku mieszkalnego, na dzień wydania badanej decyzji z dnia [...] grudnia 1995 r. Organ l-ej instancji nie wyjaśnił także, czy były ewentualne zgody wszystkich pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, o ile tacy byli, w dniu wydania tej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości i dlatego skorzystał z uprawnień kasacyjnych, o których mowa w art. 138 § 2 Kpa. Przeprowadzenie postępowania w ww. zakresie tylko przez organ odwoławczy prowadziłoby w istocie do jednoinstancyjności postępowania, co byłoby niezgodne z zasadą wyrażoną w art. 15 Kpa. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, iż to organ administracji publicznej decyduje, w jakim trybie dokona z urzędu wzruszenia decyzji ostatecznej. Wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stanowi natomiast jeden z podstawowych wymogów do uzyskania pozwolenia na budowę. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli S. i Z. G. . Skarżący wnieśli o: uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. , stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K. i E. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ewid. [...] położonej w [...], gm. [...], * o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący podnieśli, iż ustalenia organu I instancji były prawidłowe co do tego, iż inwestorzy nie wykazali prawa do dysponowania działką pod przedmiotowa inwestycję. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie organ I instancji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., Nr [...] stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1995 r., znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K[...] i E. M. pozwolenia na budowę budynku ponieważ inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ odwoławczy, uchylając decyzję Wojewody [...] stwierdził, że postanowienie Sądu Rejonowego w [...] Wydział Cywilny z dnia [...] sierpnia 1995 r, sygn. akt [...], o stwierdzeniu nabycia spadku min. przez K. M. po zmarłych K. i J. M., byłych właścicielach nieruchomości nr [...], znajdujące się w aktach sprawy wskazuje tylko osoby dziedziczące po zmarłych z określeniem wysokości przypadającego im udziału w spadku. W tej sytuacji bez ustalenia komu przypadły konkretne składniki spadku nie można jednoznacznie stwierdzić, kto był uprawniony do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem organu odwoławczego nie można w sposób niewątpliwy stwierdzić, kto był właścicielem nieruchomości nr [...], bądź tej części, na której planowano budowę budynku mieszkalnego, na dzień wydania badanej decyzji z dnia [...].12.1995r. Z akt sprawy wynika jednak, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1995 r., znak: [...], zatwierdzała projekt budowlany i udzielała pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ew. [...] położonej w m. [...] gm. [...] K. i E. M. a inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę załączyli w/w postanowienie Sądu o nabyciu spadku po T. M., J. M. i K. M. oraz postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] listopada 1994r. Sygn akt. [...] stwierdzające nabycie przez zasiedzenie własności działki nr [...] przez J. M. i jego żonę K. M. W aktach sprawy znajduje się również, niedatowane oświadczenie jednego ze współwłaścicieli działki, K. M., wyrażające zgodę na wybudowanie budynku mieszkalnego lecz nie określające miejsca jego budowy. Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku -Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku nr 89 poz. 414) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji objętej postępowaniem nieważnościowym pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nadmienić należy, że działka nr [...] w dacie orzekania o pozwoleniu na budowę stanowiła współwłasność osób wymienionych w postanowieniu o nabyciu spadku. W toku postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę organ nie dysponował żadnymi dokumentami, potwierdzającymi, że inwestorzy w dacie przedkładania do zatwierdzenia projektu posiadali zgodę pozostałych współwłaścicieli na przedmiotowe zamierzenie. Biorąc więc pod uwagę, że zgodnie z art. 32 ust.4 pkt. 2 obowiązującego wówczas przepisami prawa budowlanego, inwestor winien wykazać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, należy stwierdzić, iż K. i E. M. nie wykazali się takim prawem. Skoro więc decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1995r. wydana została bez wymaganego przepisami prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, to tym samym uznać należy, że zaistniała przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. do stwierdzenia wydania jej z rażącym naruszeniem prawa. Z powyższych względów zaskarżoną decyzję uchylono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa. Podstawą rozstrzygnięcia w punkcie II wyroku jest art. 152 ppsa. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło