VII SA/Wa 1138/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska(spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2011 r. sprawy ze skarg R. Sp. j. z siedzibą w M. i Wspólnoty Mieszkaniowej (...) w W. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) marca 2011 r. nr (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody (...) na rzecz skarżącej R. Sp. j. z siedzibą w M. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygn. akt VII SA/Wa 1138 /11 Uzasadnienie Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) marca 2011r., nr (...), po rozpatrzeniu odwołań Wspólnoty Mieszkaniowej (...) w W. oraz A. K., M. i J. S., od decyzji Prezydent (...) z dnia (...) sierpnia 20101r., nr (...) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej dla R. Spółka Jawna, pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, wraz z instalacjami, terenem, infrastrukturą pod i nadziemną, urządzeniami technicznymi związanymi z obiektem – kategoria XIII, zlokalizowanego na terenie działki nr ew. (...) obręb (...), położonej przy ul. (...) w W. – uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji przedstawił decyzję organu pierwszej instancji oraz złożone odwołania. Wskazał, że podniesiono wobec decyzji organu pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 10, 11 i 107 k.p.a., zarzut, że inwestycja nie jest dopuszczalna w świetle miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, że nie ustateczniła się wcześniejsza, odmowna decyzja w przedmiocie tego zamierzenia inwestycyjnego, kiedy zapadła decyzja organu pierwszej instancji, wreszcie, że dopuszczono inwestycję zacieniającą budynki sąsiednie. Wojewoda (...), w swoich rozważaniach stwierdził, że Prezydent (...) nie podał na czym oparł ustalenie w zakresie obszaru oddziaływania inwestycji. Powyższa wada postępowania mogła skutkować wadliwym określeniem stron postępowania. Indywidualnie występujący członkowie wspólnoty nie zostali wezwani do wykazania indywidualnego interesu prawnego w sprawie. W toku postępowania dochodziło do niestarannego powiadamiania stron o wszczęciu postępowania tak, że to docierało do nich już po wydaniu decyzji. W aktach jest też zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które wróciło z adnotacją ‘adresat zmarł’, zatem organ pierwszej instancji skierował decyzje do osoby nieżyjącej. Wojewoda (...) stwierdził, że organ administracji architektoniczno budowlanej nie jest uprawniony do przeprowadzenia analizy zacienienia. Ponadto postępowanie, co do decyzji wcześniejsze dla tego inwestora nie pozostaje w związku z niniejszą sprawą. Zdaniem Wojewody (...), powyższa argumentacja uzasadniała orzeczenie na podstawie 138 § 2 k.p.a. jak w sentencji zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do zaskarżonej decyzji Wojewody (...) z dnia (...) marca 2011r., nr (...) wniesione zostały dwie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1138/11 - skarżącym był inwestor R. Spółka Jawna, zaś w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1139/11 - Wspólnota Mieszkaniowa (...) w W. Skargi zostały rozpoznane łącznie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1138/11. W obu skargach dochodzono uchylenia zaskarżonej decyzji. I tak, ww. Wspólnota zaskarżyła decyzję w zasadzie, co do jej uzasadnienia. Stwierdziła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji może sugerować brak przymiotu strony Wspólnoty w niniejszym postępowaniu, a to jest bezpodstawne, bowiem inwestycja będzie oddziaływać na nieruchomość Wspólnoty przez jej zacienienie. Inwestor w swojej skardze, zarzucił decyzji Wojewody (...) brak rozpoznania, czy odwołanie pochodzi od stron postępowania (naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.) oraz nieuzasadnione zaniechanie merytorycznej oceny decyzji organu pierwszej instancji (naruszenia art. 7, 77, 8, 107 k.p.a.). W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), rzeczą Sądu w niniejszym postępowaniu było dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa, które zostaną poniżej omówione. Rzeczą organu drugiej instancji było, w pierwszej kolejności zbadanie, czy odwalania, pochodzą od podmiotów, którym przysługuje przymiot stron w niniejszym postępowaniu. Podkreślić należy, że prawo do wniesienia odwołania służy nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, ale także stronie, która nie brała udziału w tym postępowaniu. To, że dany podmiot był uznany za stronę w postępowaniu pierwszo instancyjnym, nie zwalnia organu drugiej instancji od badania jego przymiotu strony Jeżeli w wyniku rozpoznania odwołania organ stwierdziłby, że skarżący nie mają w sprawie indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku, to wówczas winien był wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W niniejszej sprawie przymiot stron odwołujących się powinien być oceniany przez pryzmat przepisu art. 28 ustawy Prawo budowlane. Nawet, gdyby faktycznie organ pierwszej instancji wadliwie określił obszar oddziaływanie inwestycji, to i tak organ II instancji zobowiązany był ocenić we własnym zakresie przymiot stron u odwołujących się, w nawiązaniu do własnej oceny obszaru oddziaływania, w rozumieniu art. 28 ustawy Prawo budowlane. Wojewoda (...) z jednej strony, zdaje się kwestionować przymiot odwołujących się, z drugiej zaś dopuszcza do rozpoznania odwołań od nich pochodzących. Już tylko wobec ww. naruszenia prawa niezbędne było uchylenie zaskarżonej decyzji Dodatkowo, Sąd zauważą, że błędne jest twierdzenie organ II instancji, że organ administracji architektoniczno budowlanej nie jest uprawniony do przeprowadzenia analizy zacienienia. Otóż ma obowiązek ocenienia, czy taka analiza jest potrzebna w sprawie, jeżeli została złożona to, czy została prawidłowo opracowana. W okolicznościach niniejszej sprawy zdaje się, że właśnie m.in. na jej podstawie będzie ustalany obszar oddziaływania inwestycji, determinujący też krąg stron tego postępowania. Należy podkreślić, że w przypadku, kiedy organ ustali, że odwołujący mają przymiot strony, nie będzie podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji na tej tylko podstawie, że nie wykazał na czym oparł ustalenie w zakresie obszaru oddziaływania inwestycji. Organ II instancji nie jest uprawniony do postawienia tylko tezy, że była wada postępowania, która mogła skutkować wadliwe określenie stron postępowania, Wadliwość ta musiałaby zostać wszechstronnie przez organ II instancji wykazana i musiałaby skutkować np. ustaleniem, że w postępowaniu pierwszo instancyjnym doszło do pominięcia podmiotów, którym przymiot strony przysługiwał. Podobnie, co do kwestii indywidualnie występujących członków Wspólnoty. To, że przed organem pierwszej instancji nie zostali wezwani do wykazania indywidualnego interesu prawnego w sprawie, nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji, zaś powinno skutkować wyjaśnienie tych okoliczności przed organem II instancji. Również wady procesowe, postępowania przed organem pierwszej instancji -mogą być przesłanką uchylenia decyzji organu pierwszej instancji tylko, kiedy w postępowaniu odwoławczym nie można ich konwalidować, np. przez prawidłowe umożliwienie stronom zajęcia stanowiska w sprawie. Także nie mogło być podstawą uchylenia decyzji organu pierwszej instancji tylko to, że w aktach była zwrotka z adnotacją o śmierci adresata. Organ drugiej instancji w sytuacji dopuszczalności odwołania – o czym wyżej, miał obowiązek ustalić, czy podmiot ten był stroną postępowania w rozumieniu art. 28 ustawy Prawo budowlane, fakt zgonu potwierdza nie adnotacja, a akt stanu cywilnego – akt zgonu. Ponadto, wbrew twierdzeniu organu uczestnik postępowania nie jest adresatem decyzji, choć oczywiście w przypadku śmierci, o sprawie powinni zostać zawiadomieni jego następcy prawni. Rozpoznając sprawę ponownie organ będzie miał na uwadze wskazania Sądu, to, że w przypadku, gdy odwołanie pochodzi od strony i spełnia inne wymogi formalne, rzeczą organu jest rozpoznanie sprawy w jej całokształcie. Sprawa administracyjna ma być rozpoznana przez dwie instancje. Wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 22 września 1981 r., II SA 400/81, ONSA 1981, Nr 2, poz.). Szczególnego podkreślenia wymaga także to, że w świetle ostatnio znowelizowanego przepisu art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy przekazując sprawę, powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit c, 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.).