VII SA/Wa 1139/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-22
Skład orzekający: Wojciech Mazur, Mariola Kowalska, Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nałożyć karę pieniężną z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, jeśli nie zgłosił sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Organ administracji nie może nałożyć kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, jeśli nie zgłosił sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy w ustawowym terminie 21 dni. Niewniesienie sprzeciwu w tym terminie należy traktować jako milczące przyzwolenie na użytkowanie obiektu, co pozbawia organ podstaw do nałożenia kary.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na spółkę P. P. "O." Sp. z o.o. za nielegalne użytkowanie chłodni składowej nr 1. Inwestor zawiadomił o zakończeniu budowy, a organ nie zgłosił sprzeciwu w ustawowym terminie. Spółka zaskarżyła postanowienie o nałożeniu kary, zarzucając naruszenie przepisów Kpa i Prawa budowlanego, w tym niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących pozwolenia na użytkowanie i zawiadomienia o zakończeniu budowy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. w Ś. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego E. Sp. z o.o. w Ś. kwotę 3700 zł (trzy tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2004r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 82 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia
7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej Kpa) zatwierdził projekt budowlany
i wydał pozwolenie na budowę chłodni składowej Nr 1 na terenie P.P. "O." Sp. z o.o. w Ś. ul. [...], działka Nr [...] obręb [...] Ś.
Decyzją z dnia [...] listopada 2004r. znak: [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 36a ust. 3, art. 36, i art. 82 ust. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego oraz na podstawie art. 104 Kpa zmienił decyzję Nr [...] z dnia [...] maja 2004r. w ten sposób, że zatwierdził projekt budowlany zamienny chłodni składowej Nr 1 na terenie P.P. "O." Sp. z o.o. w Ś. ul. [...], działka Nr [...] obręb [...] Ś.
Pismem z dnia [...] lutego 2005r. znak: [...] inwestor P. P. "O." Sp. z o.o. zawiadomił o zakończeniu budowy chłodni składowej Nr 1 na terenie P.P. "O." Sp. z o.o. w Ś. ul. [...].
Decyzją z dnia [...] maja 2005r., znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] działając na podstawie
art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego oraz na podstawie art. 104 Kpa udzielił pozwolenia na użytkowanie zrealizowanego zadania inwestycyjnego pn. "Chłodnia składowa nr 1 na terenie PP O. w Ś."
Postanowieniem z dnia [...] maja 2005r. znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] działając na podstawie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego oraz na podstawie art. 123 i 143 Kpa po stwierdzeniu użytkowania chłodni składowej nr 1 na terenie P.P. O., na działce Nr [...], obręb [...] [...], z naruszeniem przepisów art. 55 Prawa budowlanego wymierzył P. P. "O." Sp. z o.o. w Ś. ul. [...] karę w wysokości 125 000 złotych za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 Prawa budowlanego właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Zdaniem organu zarzut nałożenia kary po uprzednim wydaniu pozwolenia na użytkowanie jest bezpodstawny, gdyż zastosowania art. 57 ust. 7 nie ogranicza wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ani też dopełnienie formalności wskazanych w art. 54 Prawa budowlanego. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego samo ustalenie, że w dacie dokonania czynności kontrolnych inwestor użytkował obiekt obligowało organ do wymierzenia ustawowej kary. Ponadto organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie ma znaczenia, czy usankcjonowanie użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego powinno nastąpić poprzez wydanie decyzji (art. 55 Prawa budowlanego), czy przez zawiadomienie organu o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania (art. 54 Prawa budowlanego), gdyż naruszenie dyspozycji zarówno art. 54, jak i art. 55 Prawa budowlanego skutkuje tą sama sankcją w postaci ustawowej kary.
Skargę na powyższe postanowienie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. P. "O." Sp. z o.o. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciło naruszenie przepisów prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy: tj. naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz 75 § 1 Kpa poprzez odmowę przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez stronę w postępowaniu zażaleniowym oraz nieuwzględnienie treści protokołu z dnia [...] marca 2005r. przy określeniu odpowiedzialności skarżącej spółki na podstawie art. 54 Prawa budowlanego. Ponadto strona skarżąca zarzuca naruszenie art. 10 § 1 Kpa poprzez nieumożliwienie stronie zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz naruszenie art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 oraz art. 107 § 3 Kpa poprzez nie wskazanie, dlaczego organ odmówił przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez stronę oraz poprzez niewskazanie jasnej podstawy prawnej wydanej decyzji. Skarżące przedsiębiorstwo zarzuca także naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 55 i 54 Prawa Budowlanego poprzez przyjęcie, iż stan faktyczny niniejszej sprawy odpowiada hipotezom norm prawnych wskazanych w powołanych przepisach.
W konkluzji P. P. "O." Sp. z o.o. wniosło o uchylenie w/w postanowienia w całości.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie pełnomocnik inwestora złożył kserokopię decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2005r., którą to wyeliminowano z obiegu prawnego część decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. odnośnie obowiązku uzyskania przez inwestora pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 134, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji i postanowień, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygniecie – art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że skarga jest zasadna, a podniesione w niej zarzuty w większości zasługują na uwzględnienie.
Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowi art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią powołanego przepisu w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 Prawa budowlanego, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Powołany artykuł 54 Prawa budowlanego dotychczas składał się z 3 ustępów. Ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - prawo budowlane (Dz.U. Nr 93, poz. 888), obowiązującą od dnia 31 maja 2004 r., został ograniczony do treści dotychczasowego ust. 1. Obecnie art. 54 wyraża jedynie zasadę, że do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli ten organ w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Podana zasada jednak ma charakter warunkowy, gdyż w art. 54 zamieszczone jest stwierdzenie "z zastrzeżeniem art. 55 i 57". Art. 55 bowiem dopuszcza w przypadkach określonych w tym przepisie, przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego dopiero po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie. Natomiast art. 57 określa wymagania, jakim powinno odpowiadać zawiadomienie o zakończeniu budowy obiektu budowlanego oraz wniosek o wydanie wymaganego pozwolenia na użytkowanie, a także związane z tym wymagania dyscyplinujące inwestora.
Z akt niniejszej sprawy wynika, iż inwestor spełnił wymagania określone w art. 57, a przedmiotowa inwestycja nie należy do żadnej kategorii obiektu budowlanego, dla których Prawo budowlane wymaga decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż do użytkowania przedmiotowej chłodni nie było wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, zatem inwestor mógł przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli ten organ w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji.
W niniejszej sprawie, w terminie 21 dni od dnia zawiadomienia o zakończeniu budowy organ nie wydał decyzji o sprzeciwie, o którym mowa w art. 54 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu niewniesienie sprzeciwu w ustawowym terminie należy traktować jako milczące przyzwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego.
Sąd podziela stanowisko skarżącego przedsiębiorstwa, iż skoro organ nie wydał decyzji o sprzeciwie, to nie miał żadnych podstaw, aby nałożyć karę. Organ bowiem nie stwierdził, że skarżąca spółka użytkowała przedmiotowy obiekt w terminie 21 dni od dnia zawiadomienia o zakończeniu budowy organ. Potwierdza to protokół kontroli przeprowadzonej w dniach [...] marca 2005r.
Biorąc powyższe pod uwagę, ze względu na ujawnione naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego Sąd uchylił zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na mocy art. 152 w/w ustawy orzeczono jak w pkt II wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Powołane przepisy
art. 28art. 33 ust. 1art. 34 ust. 4art. 36art. 82 ust. 3 pkt 1 ustawyart. 104 ustawyart. 36a ust. 3art. 82 ust. 3art. 104 Kpart. 59 ust. 1art. 57 ust. 7art. 123
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło