VII SA/Wa 114/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-18
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Tadeusz Nowak, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wszcząć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na wniosek podmiotu, który w swoim piśmie prosił o wszczęcie tego postępowania z urzędu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skoro Prezydent Miasta wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie działania z urzędu, to nie był uprawniony do wszczęcia postępowania na wniosek i prowadzenia na jego podstawie postępowania nadzorczego. Do wszczęcia postępowania na wniosek może dojść tylko wobec złożenia wyraźnego żądania przez stronę postępowania. W związku z tym, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i umorzył wszczęte postępowanie jako bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Gmina Miasta [...] złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że Wojewoda błędnie wszczął postępowanie nieważnościowe na wniosek Prezydenta Miasta, podczas gdy Prezydent wnioskował o wszczęcie postępowania z urzędu. Sąd administracyjny rozpoznał skargę Gminy Miasta [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Gminy Miasta [...]Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2012 r.,
nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu
odwołania Gminy Miasta [...], uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia
[...] sierpnia 2012 r., nr [...], odmawiającą stwierdzenia, na
wniosek Prezydenta Miasta [...], nieważności decyzji Starosty
[...] z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...], zatwierdzającej
projekt budowlany i udzielającej [...] K. S. Sp. z o.o. w
W. pozwolenia na budowę budynku usługowo - handlowego z
wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej c.o., wentylacyjną,
gazową, elektryczną oraz zewnętrznymi instalacjami: kanalizacji deszczowej,
kanalizacji sanitarnej, wodociągowej, elektrycznych, jak również z przełożeniem
istniejących instalacji kablowych SN-15 kV i nn-0,4 kV na dziatkach nr ew. [...],
[...] i [...], obręb [...], przy ul. K. w W., przeniesionej decyzją
Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], na
rzecz R. K., następnie przeniesionej decyzją Starosty
[...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], na rzecz N.
Sp. z o.o. w M. oraz umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podał, że Wojewoda [...]
decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., odmówił stwierdzenia, na wniosek Prezydenta
Miasta [...], nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca
2011 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] K.
S. Sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę budynku usługowo -
handlowego z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej c.o.,
wentylacyjną, gazową, elektryczną oraz zewnętrznymi instalacjami: kanalizacji
deszczowej, kanalizacji sanitarnej, wodociągowej, elektrycznych, jak również z
przełożeniem istniejących instalacji kablowych SN-15 kV i nn-0,4 kV na działkach
nr ew. [...],[...] i [...], obręb [...], przy ul. K. w W.
przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2011 r.,
na rzecz R. K., następnie przeniesionej decyzją Starosty
[...] z dnia [...] marca 2012 r., na rzecz N. Sp. z o.o. w M..
Od tej decyzji Wojewody [...] Gmina Miasta [...] wniosła
odwołanie.
Organ odwoławczy wskazał, że organ wojewódzki pismem z dnia
[...] lutego 2012 r. wszczął, na wniosek Prezydenta Miasta [...], postępowanie
nieważnościowe dotyczące decyzji Starosty [...] z dnia
[...] lipca 2011 r. Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił stwierdzenia
nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji.
Organ odwoławczy wskazał, że w aktach sprawy brak jest żądania Prezydenta
Miasta [...] o wszczęciu, na jego wniosek, postępowania w sprawie
stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej przedmiotowego pozwolenia na
budowę.
Wniosek Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. w sprawie
stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2011 r.,
dotyczy wszczęcia postępowania nieważnościowego z urzędu, a nie na jego
wniosek.
Zdaniem organu II instancji, brak było podstaw do wszczęcia postępowania
nieważnościowego oraz wydania w jego toku rozstrzygnięcia - na wniosek
Prezydenta Miasta [...]. Organ wojewódzki powinien przeanalizować pismo
Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. pod kątem możliwości
wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji
Starosty [...] z dnia [...]lipca 2011 r.
Organ odwoławczy stwierdził, że uchylił decyzję Wojewody [...] i
umorzył postępowanie, bowiem Wojewoda [...] przeprowadził postępowanie
nieważnościowe na wniosek podmiotu, który żądał jego wszczęcia z urzędu.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że potraktowanie wniosku
Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., wbrew jego literalnemu
brzmieniu tj. jako złożonego w imieniu Gminy Miasta [...] nie stanowiło
podstawy do wszczęcia na jej wniosek i przeprowadzenia przedmiotowego
postępowania nieważnościowego.
Organ II instancji ustalił, że Gmina Miasta [...] jest właścicielem m. in.
działek nr ew. [...] (KW nr [...]), nr ew. [...],[...] (KW nr
[...]) oraz nr ew. [...] (KW nr [...]) graniczących
bezpośrednio z nieruchomościami inwestycyjnymi. Z odpisów ksiąg wieczystych
nr [...],[...] oraz [...] wynika, że
nieruchomości nr ew. [...],[...],[...] oraz [...] są działkami drogowymi. Sporna
inwestycja nie ograniczy ani nie wprowadzi zmian w sposobie zagospodarowania
w/w działek stanowiących własność Gminy Miasta [...].
Działki nr ew. [...] oraz [...] oddalone są od kwestionowanego budynku
odpowiednio o ok. 50 i 100 m., w związku z czym jego realizacja nie wpłynie na
sposób ewentualnej zabudowy tych nieruchomości.
Przy ocenie czy powyższe działki stanowiące własność skarżącej Gminy
zlokalizowane są w obszarze oddziaływania spornej inwestycji nie mają
zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia
2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich
usytuowanie (Dz. U. nr 75. poz. 690 z późn. zm.).
Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że Gmina Miasta [...] w
przedmiotowym postępowaniu nie posiada interesu prawnego uprawniającego ją do
skutecznego negowania w postępowaniu nieważnościowym decyzji Starosty
[...] z dnia [...] lipca 2011 r. Rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego
zostało wydane z naruszeniem art. 157 § 2 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył
Prezydent Miasta [...], wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów
postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenia przepisów art. 6, art. 7, art. 12,
art. 28, art. 157 § 2 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na
organie administracyjnym, błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów
w sprawie oraz naruszenie art. 20 ustawy o drogach publicznych poprzez jego
pominięcie.
Zdaniem skarżącego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, błędnie
ustalił, że Prezydent Miasta [...] nie posiada interesu prawnego
uprawniającego do skutecznego negowania w postępowaniu nieważnościowym
decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2011 r.
Skarżący wskazał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego pominął fakt
pełnienia przez Prezydenta Miasta [...] funkcji zarządcy dróg sąsiadujących z
inwestycją oraz istniejące w związku z tym obowiązki zarządcy drogi opisane
w art. 20 ustawy o drogach publicznych.
Zdaniem skarżącego, błędne jest stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru
Budowlanego, że sporna inwestycja nie wpłynie na funkcjonowanie nieruchomości
zajętych pod drogę, albowiem wprowadzenie dodatkowego ruchu związanego z
użytkowaniem budynku handlowego sieci [...] wraz z parkingiem w sposób
oczywisty istotnie zwiększy natężenie ruchu w tym rejonie, wpłynie na
bezpieczeństwo tego ruchu oraz stan techniczny tej drogi.
W ocenie skarżącego prawo do udziału w postępowaniu na prawach strony
wynika z tego, że budowa obiektów objętych spornym pozwoleniem na budowę
dotyczy obowiązków Prezydenta Miasta [...], albowiem sprawuje on
obowiązki zarządcy drogi, związane z zadaniami w zakresie inżynierii ruchu i
utrzymania dróg.
Skarżący wskazał również, że istotnym elementem sprawy, zignorowanym
przez oba organy administracji, jest brak uzgodnienia Prezydenta Miasta [...]
zjazdów dla inwestycji. Zgodnie bowiem z przepisami art. 20 ustawy o drogach
publicznych oraz art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego uzgodnienie takiego zjazdu
jest prawem i obowiązkiem Prezydenta Miasta jako zarządcy drogi.
W ocenie skarżącego okoliczność ta wskazuje również na istnienie interesu
prawnego Prezydenta Miasta [...], ponieważ skutki stwierdzenia nieważności
decyzji dotyczą wprost jego obowiązków.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał
stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
W konkluzji organ stwierdził, że zawarte w skardze merytoryczne zarzuty
dotyczące decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2011 r. (brak uzgodnień
zjazdów przez Prezydenta Miasta [...]), nie mają wpływu na skarżone
rozstrzygnięcie, albowiem, organ wojewódzki nie miał podstaw do wszczęcia na
wniosek Prezydenta Miasta [...] przedmiotowego postępowania
nieważnościowego, jak również z powodu braku posiadania prawa przez Gminę
Miasta [...] do skutecznego negowania w postępowaniu o stwierdzenie
nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja
odpowiada prawu.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne
sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem,
a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu
widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.),
zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej
sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną
podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego
Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. uchylająca w całości
decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r.,
odmawiającą stwierdzenia, na wniosek Prezydenta Miasta [...], nieważności
decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...],
zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] K.
S. Sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę budynku usługowo -
handlowego z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej c.o.,
wentylacyjną, gazową, elektryczną oraz zewnętrznymi instalacjami: kanalizacji
deszczowej, kanalizacji sanitarnej, wodociągowej, elektrycznych, jak również z
przełożeniem istniejących instalacji kablowych SN-15 kV i nn-0,4 kV na dziatkach nr
ew. [...],[...] i [...], obręb [...], przy ul. K. w W.,
przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., nr
[...], na rzecz R. K., następnie przeniesionej
decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...],
na rzecz N. Sp. z o.o. w M. oraz umorzająca postępowanie organu I
instancji.
Zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia
nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
Do tego postępowania mają zastosowanie m.in. art. 61 k.p.a., w tym jego § 3
stanowiący, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień
doręczenia żądania organowi administracji publicznej.
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że Prezydent Miasta [...] pismem
z dnia [...] stycznia 2012 r. wystąpił o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie
stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2011 r.
zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku
usługowo - handlowego z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową kanalizacji
sanitarnej, c.o., wentylacyjną, gazową elektryczną zewnętrznych instalacji:
kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej, wodociągowej, elektrycznych;
przełożenia istniejących linii kablowych SN-15 kV i nn-0,4 kV na działkach nr [...],
[...],[...] obr. [...] przy ul. K. w W..
Tymczasem Wojewoda [...], zamiast wszcząć postępowanie z urzędu
zgodnie z wnioskiem Prezydenta Miasta [...] wszczął postępowanie
nieważnościowe na wniosek Prezydenta Miasta [...].
Następnie po zakończeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...]
sierpnia 2012 r. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty
[...].
W ocenie Sądu, organ odwoławczy, wbrew zarzutom skargi, prawidłowo
uznał, że skoro Prezydent Miasta [...] wystąpił do organu o stwierdzenie
nieważności w trybie działania z urzędu, to nie był on uprawniony do wszczęcia
postępowania z wniosku Prezydenta Miasta [...] i prowadzenia na jego
podstawie postępowania nadzorczego. Do wszczęcia postępowania na wniosek
może bowiem dojść tylko wobec złożenia wyraźnego żądania przez stronę
postępowania. Skoro w niniejszej sprawie Prezydent Miasta [...] takiego
wniosku nie złożył, to organ I instancji nie mając takiego wniosku nie mógł wszcząć
postępowania nieważnościowego z wniosku Prezydenta.
W tych warunkach Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie uchylił
rozstrzygnięcie organu I instancji i umorzył wszczęte postępowanie jako
bezprzedmiotowe.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło