VII SA/Wa 1164/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-14

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek, w którym funkcja usługowa jest dominująca, a funkcja mieszkaniowa stanowi jedynie fragmentaryczne uzupełnienie, może być zakwalifikowany jako budynek mieszkalny wielorodzinny w rozumieniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza realizację nieuciążliwych usług wbudowanych w budynki mieszkalne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek, w którym funkcja usługowa jest dominująca, a funkcja mieszkaniowa stanowi jedynie fragmentaryczne uzupełnienie, nie może być zakwalifikowany jako budynek mieszkalny wielorodzinny, nawet jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza realizację usług wbudowanych w budynki mieszkalne. Dominująca funkcja usługowa sprawia, że budynek nie odpowiada podstawowej funkcji terenu, jaką jest funkcja mieszkaniowa.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego z usługami. Skarżąca zarzuciła niezgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, błędne zakwalifikowanie budynku jako mieszkalnego oraz pominięcie interesów osób trzecich. Organy administracji uznały projekt za zgodny z planem, wskazując na dopuszczenie usług w budynkach mieszkalnych i brak negatywnego oddziaływania na środowisko.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Starosta [...] decyzją z dnia [...] maja 2009r. Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił dla E.S. oraz G.S., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z wbudowanymi usługami: sklep wielobranżowy z zapleczem, część gastronomiczna z małą salą przyjęć, sala do przyjęć okolicznościowych z zapleczem kuchennym, szatnią i sanitariatami, 8 pokoi pensjonatowych, 3 mieszkania i garaż podziemny wraz z dojściami, dojazdami, parkingami naziemnymi i terenami zieleni na działkach ew. nr [...], [...] i [...] obręb [...] w [...] przy ul. [...] /kat. obiektu bud. - XVII/. Po rozpoznaniu odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej w [...], zapadła decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009r. nr [...], którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, że inwestor nie rozwiązał problemu odprowadzenia ścieków z projektowanej inwestycji. Zgodnie z warunkami przyłączenia do sieci nr rejestru [...] z dnia [...] października 2008r. Wodociągowo-Kanalizacyjnego Gospodarstwa Pomocniczego przy Urzędzie Miasta [...] dopiero po wybudowaniu kanału sanitarnego PVC, DNSOO mm w ulicy [...] przez Gminę [...] w 2009r. zaistnieją techniczne warunki świadczenia usług dla przedmiotowej inwestycji. Ponadto organ II instancji podzielił zastrzeżenia Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] co do zakwalifikowania budynku jako budynku mieszkalnego. Stwierdził, że inwestycja jest niezgodna z uwarunkowaniami planu zagospodarowania przestrzennego. Znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, a nie na terenie zabudowy wielorodzinnej z usługami jako przeznaczeniem podstawowym. Po ponownym rozpoznaniu sprawy zapadła decyzja Starosty [...] z dnia [...] marca 2010 r. nr [...], którą organ uwzględniając zmiany w projekcie budowlanym (w miejsce 8 pokoi pensjonatowych i 3 mieszkań zaprojektowano 9 mieszkań), zatwierdził projekt budowlany i udzielił E.S. i G.S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z wbudowanymi usługami (9 lokali mieszkalnych, sklep wielobranżowy z zapleczem, część gastronomiczna - 2 sale przyjęć okolicznościowych z zapleczem kuchennym, szatniami, sanitariatami) i garażem podziemnym wraz z dojściami, dojazdami, parkingami naziemnymi i terenami zieleni na działkach nr ew. [...], [...] i [...] obręb [...] w [...] przy ul. [...] (kategoria obiektu budowlanego - XVII). W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że inwestor przedstawił dokumenty potwierdzające możliwość przyłączenia obiektu do sieci kanalizacji sanitarnej - warunki techniczne przyłączenia z dnia 3 września 2009r. Zmieniony projekt budowlany, gdzie powiększono powierzchnię mieszkalną budynku, odpowiada ustaleniom planu zagospodarowania przestrzennego. Teren objęty inwestycją ma przeznaczenie - zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna z dopuszczeniem usług w formie lokali usługowych wbudowanych w budynki mieszkalne. Plan nie precyzuje udziału powierzchni usług w stosunku do powierzchni mieszkalnej budynku wskazuje, że przeznaczenie terenu to takie, które powinno przeważać na danym terenie. Projektant przedstawił, że powierzchnia usługowa na terenie planistycznym stanowi 19,34% powierzchni całkowitej budynków na terenie. Organ podkreślił, że inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia znacząco oddziałującego na środowisko. Od strony budynku mieszkalnego Spółdzielni zaprojektowano pełne ogrodzenie o wysokości 2m wypełnione zielenią, ruch pojazdów od tej strony będzie też odbywał się tylko w określonych porach. Analiza przesłaniania wykazuje, że inwestycja nie będzie zacieniała budynków sąsiednich. Po rozpoznaniu odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] zapadła, zaskarżona w niniejszej sprawie, decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 201 Or. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji odpowiada przepisom prawa. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor przedłożył dokument pod nazwą: "Obliczenie obszaru przesłaniania przez projektowany budynek przy ul. [...] w [...]", z którego wynika, iż projektowany budynek nie zacienia żadnych okien zlokalizowanych na sąsiedniej działce w bloku nr [...] przy ul. [...] w [...]. Inwestor załączył kopię ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 2009r. znak [...] Starosty [...] udzielającej mu pozwolenia wodnoprawnego oraz oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o warunkach przyłączenia: do sieci elektroenergetycznej, do miejskiej sieci wodociągu. Wojewoda [...] wskazał, że § 3 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690, ze zm.) określa, że budynek mieszkalny to budynek mieszkalny wielorodzinny, budynek mieszkalny jednorodzinny. Przedmiotowy budynek z dziewięcioma lokalami mieszkalnymi jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym. Inwestycja, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, gdzie dopuszcza się realizację nieuciążliwych usług stanowiących uzupełnienie i wzbogacenie przeznaczenia terenu, w formie lokali usługowych wbudowanych w budynki mieszkalne, pod warunkiem nie zakłócania podstawowej funkcji mieszkaniowej terenu. Nie jest sprecyzowany udział powierzchni usług w stosunku do powierzchni mieszkalnej budynku. Zaprojektowanie sklepu wielobranżowego stanowi dopełnienie przeznaczenia terenu tj. zapewnienie usług podstawowych dla okolicznych mieszkańców. Inwestor rezygnując z ośmiu pokoi pensjonatowych jako uzupełnienie programu części gastronomicznej ograniczył charakter i możliwości organizowania przyjęć okolicznościowych. Ponadto projekt przewiduje jedną salę, na parterze budynku, od strony ulicy [...] w [...]. Drugą salę na piętrze, od strony budynku mieszkalnego Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] przy ulicy [...], oddzielają pomieszczenia kuchnia, rozdzielnia, zmywalnia, wydawanie posiłków, dwa magazyny, tworząc przegrodę akustyczną. Ewentualną uciążliwość usług rozstrzyga treść przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), które nie ujmują w/w sklepu wielobranżowego bądź gastronomii, jako przedsięwzięć uciążliwych, a co za tym idzie nie wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skargę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r, złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca Spółdzielnia zarzuciła zaskarżonej decyzji, naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne przyjęcie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; art. 35 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 71, art. 74 ust. 1 pkt 1, art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę z pominięciem obligatoryjnego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez pominięcie w sprawie uzasadnionych interesów osób trzecich; naruszenie § 96 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez brak przeprowadzenia oceny wpływu oddziaływania urządzeń emitujących hałas; naruszenie § 323, § 324, § 325, § 326 ust. 4 pkt 4 lit c rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez naruszenie interesu osób trzecich, naruszenie norm i warunków technicznych; naruszenie § 19 pkt 1 i 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez niezgodne z prawem zagospodarowanie działki; naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez nienależyte zbadanie stanu faktycznego i prawnego sprawy i niewłaściwą ocenę całokształtu materiału dowodowego. Zdaniem skarżącej Spółdzielni zmiana 8 pokoi pensjonatowych na lokale mieszkalne w toku postępowania jest tylko zabiegiem formalnym. Inwestycja z uwagi na swój charakter jest niedopuszczalna w świetle planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W ocenie Sądu, zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zapadły z naruszeniem prawa w szczególności przepisu art. 35 ust 1 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie przepisem art. 35 ust 1 ustawy Prawo budowlane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W razie stwierdzenia naruszeń, w ww. zakresie właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Przedmiotowa inwestycja zlokalizowana jest na terenie gdzie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] - Uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] dnia [...] lutego 2004r. (publ. Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] z 2004r, poz.[...]) oraz Uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] marca 2008r. (publ. Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] z 2008r., poz. [...]). Zgodnie z wyrysem i wypisem z w/w planu działki objęte inwestycją znajdują się na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej oznaczonym na rysunku planu symbolem MW1, dla którego dopuszcza się realizację nieuciążliwych usług stanowiących uzupełnienie i wzbogacenie przeznaczenia terenu, w formie lokali usługowych wbudowanych w budynki mieszkalne, pod warunkiem nie zakłócania podstawowej funkcji mieszkaniowej terenu. Warunkiem zgodności inwestycji z planem jest zatem, nie zakłócanie podstawowej funkcji mieszkaniowej terenu poprzez zaprojektowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, a ewentualnie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami wbudowanymi w taki budynek. Niniejsza inwestycja, w świetle ostatecznie przedstawionego projektu, to budynek gdzie na parterze przewidziano sklep wielobranżowy, z zapleczem oraz część gastronomiczną z małą salą przyjęć okolicznościowych. Piętro zajmuje sala przeznaczona do przyjęć okolicznościowych z zapleczem kuchennym, szatnią i sanitariatami. Poddasze to 9 lokali mieszkalnych. Powierzchnie użytkowe wynoszą odpowiednio zakresie części handlowej 820,25 m2, części gastronomicznej 1590,83 m2, części poddasza mieszkalnego 1113,70 m2. W ocenie Sądu przedmiotowy budynek nie jest budynkiem mieszkalnym z wbudowanymi lokalami usługowymi. Przeciwnie jest to budynek usługowy z wbudowaną funkcją mieszkaniową. Budynkami mieszkalnymi są budynki jednorodzinne bądź wielorodzinne. Budynki takie nie tracą swojego przymiotu także wówczas, gdy są w nie wbudowane funkcje usługowe. Podkreślmy - wbudowane, fragmentaryczne w odniesieniu do całości. Nie jest budynkiem mieszkalnym budynek, w którym funkcja usługowa jest dominująca, a mieszkalna stanowi funkcje fragmentaryczną. W okolicznościach niniejszej sprawy, mimo wskazanego w projekcie nazewnictwa, które oczywiście nie powinno być dla organu wiążące, nie można przyjąć, że projektowany budynek jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym. Dominująca i wyznaczająca przymiot tego budynku jest funkcja usługowa. Projektowany budynek nie jest budynkiem mieszkalnym, tak jak nie jest budynkiem mieszkalnym wiejska szkoła, czy przychodnia zdrowia, w kubaturze której ulokowano kilka mieszkań. To, że w ww. planie zagospodarowania przestrzennego nie sprecyzowano udziału powierzchni usług w stosunku do powierzchni mieszkalnej budynku, nie stanowi podstawy do tego, żeby budynek o jednoznacznie usługowym przeznaczeniu miałby być kwalifikowany jako mieszkalny tylko dlatego, że zaprojektowano w nim kilka mieszkań. Taki budynek nie odpowiada funkcji podstawowej terenu - funkcji mieszkaniowej. Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit a, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz. U. 153 poz. 1270 zezm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło