VII SA/Wa 117/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zwrotu prawa jazdy oddala skargę Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 600, z późn. zm.) - po rozpoznaniu odwołania M. S. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] wydanej w przedmiocie odmowy zwrotu M. S. prawa jazdy kategorii B nr [...] - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] października 2015 r., na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, Prezydent [...] orzekł o odmowie zwrotu M. S. prawa jazdy kategorii B, z uwagi na okoliczność, iż kierujący był pozbawiony prawa jazdy w sposób faktyczny przez okres dłuższy niż 1 rok, tj. od dnia 10 kwietnia 2013 r. M. S. złożył odwołanie od ww. decyzji, zarzucając naruszenie art. 49 ustawy o kierujących pojazdami poprzez niezasadne przyjęcie, iż obowiązkowi poddania się egzaminowi podlega osoba, która faktycznie była pozbawiona prawa jazdy na okres przekraczający 1 rok, pomimo, że w wyroku orzeczono wobec niej zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres jedynie jednego roku. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ przytoczył treść art. 49 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, który stanowi, iż sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o: a) przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji; b) zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok. Art. 49 ust. 3 stanowi zaś, że przepisów ust. 1 pkt 3 lit. b nie stosuje się do osób, wobec których zapadł wyrok uniewinniający albo postępowanie zostało bezwarunkowo umorzone. Organ odwoławczy wskazał, że postanowieniem Prokuratora Rejonowego w G. z dnia [...] kwietnia 2013 r. sygn. [...] zatrzymano M. S. prawo jazdy (odebrane mu w dniu 10 kwietnia 2013 r.). Wyrokiem Sądu Rejonowego w G. sygn. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. M. S. uznano za winnego czynu z art. 178a § 1 Kodeksu karnego (prowadzenie pojazdu po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości - 1,88 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu), za co skazano go na karę grzywny 100 stawek dziennych po 20 zł oraz orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku (na poczet którego zaliczono okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 10 kwietnia 2013 r.). Powyższy wyrok stał się prawomocny w dniu 7 sierpnia 2015 r. Organ zauważył, że jako podstawa kierowania na egzamin kontrolny zostały wskazane odrębnie następujące sytuacje: cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami na okres przekraczający 1 rok (art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a); faktyczne pozbawienie prawa jazdy na okres przekraczający 1 rok (art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b). Wskazał, że z okoliczności sprawy wynika, że jakkolwiek sąd orzekł wobec M. S. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku, to jednak faktyczny okres pozbawienia go prawa jazdy znacznie przekroczył 1 rok (sięgał od dnia 10 kwietnia 2013 r. do dnia 30 czerwca 2015 r.). Organ nie zgodził się z twierdzeniem zawartym w odwołaniu, iż owo pozbawienie możliwości korzystania z prawa jazdy nie wynikało z orzeczenia uprawnionego organu, wskazując, że skarżącemu zatrzymano prawo jazdy z mocy stosownego postanowienia prokuratora z dnia [...] kwietnia 2013 r. Zauważył przy tym, że Kodeks postępowania karnego stanowi, iż środki zapobiegawcze zastosowane wobec sprawcy przestępstwa upadają najpóźniej w dniu wydania prawomocnego wyroku, co w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu 7 sierpnia 2015 r. Kolegium przyjęło wobec tego, iż skarżący miał zatrzymane prawo jazdy przez okres od 10 kwietnia 2013 r. do dnia wydania wyroku skazującego. SKO w W. wskazało, że nie ma racji skarżący twierdząc, iż skoro kierujący został pozbawiony prawa jazdy na okres 1 roku, to nie można przyjmować, iż był pozbawiony uprawnienia przez okres dłuższy, skutkujący koniecznością poddania się egzaminowi. Organ podkreślił, że ustawodawca w art. 49 ust. 3 ustawy wyraźnie wykluczył stosowanie art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b do sytuacji, gdy wobec kierującego zapadł wyrok uniewinniający lub umarzający bezwarunkowo. Oznacza to, zdaniem organu, że o ile zapadł wyrok skazujący (nawet orzekający zakaz na okres 1 roku), to jeśli postępowanie karne trwało dłużej niż 1 rok, a kierujący miał przez cały ten czas zatrzymane prawo jazdy, to wówczas zachodzi "faktyczne pozbawienie prawa jazdy przez okres dłuższy niż jeden rok", co z kolei skutkuje koniecznością poddania się sprawdzeniu kwalifikacji. M. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2015 r., zarzucając obrazę art. 49 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, polegającą na wyrażeniu błędnego poglądu, iż obowiązkowi poddania się egzaminowi podlega osoba, która faktycznie była pozbawiona prawa jazdy na okres przekraczający rok, mimo, iż w wyroku orzeczono wobec niej zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych jedynie na okres 1 roku. Skarżący podniósł, iż w orzecznictwie wskazuje się, że cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami na okres przekraczający jeden rok musi wynikać z konkretnego orzeczenia organu (bądź to z decyzji, bądź też z wyroku sądowego). Przepis art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami ma zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, gdy cofnięcie uprawnień nastąpiło na okres przekraczający 1 rok, przy czym okres cofnięcia musi być wprost wskazany w decyzji o cofnięciu uprawnień. Nie każde bowiem faktyczne odebranie prawa jazdy, bez względu na przyczyny, na okres przekraczający 1 rok, a tym samym pozbawienie kierowcy w tym czasie możliwości prowadzenia pojazdów, jest wystarczającą podstawą do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. W skardze wskazano, że wobec faktu, iż z wyroku sądowego wynika, że skarżącemu zatrzymano prawo jazdy na okres 1 roku, a jedynie z przyczyn od niego niezależnych nie zdołano zakończyć postępowania w terminie, na jaki orzeczono okres zatrzymania prawa jazdy, brak jest podstaw do kierowania skarżącego na egzamin sprawdzający. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2015 r., wydaną w przedmiocie odmowy zwrotu M. S. prawa jazdy kategorii B. Zgodnie z art. 102 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 627, z późn. zm.) zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania, przy czym jeżeli od dnia zatrzymania prawa jazdy upłynął okres przekraczający rok, warunkiem wydania prawa jazdy jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Natomiast przepis art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b ww. ustawy stanowi, iż osoba ubiegająca się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok, podlega sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, a zgodnie z art. 49 ust. 2 ustawy, w takich przypadkach prawo jazdy wydaje się po złożeniu, z wynikiem pozytywnym, odpowiedniego do rodzaju uprawnienia egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje. Stosownie do art. 49 ust. 3 ustawy przepisów ust. 1 pkt 3 lit. b nie stosuje się do osób, wobec których zapadł wyrok uniewinniający albo postępowanie zostało bezwarunkowo umorzone. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że postanowieniem prokuratora Prokuratury Rejonowej w G. sygn. [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. zatrzymano M. S. prawo jazdy (odebrane mu w dniu 10 kwietnia 2013 r.). Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. [...] Sąd Rejonowy w G. uznał M. S. za winnego popełnienia czynu z art. 178a § 1 Kodeksu karnego (prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości), za co orzekł zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku (na poczet którego zaliczono okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 10 kwietnia 2013 r.). Powyższy wyrok stał się prawomocny w dniu 7 sierpnia 2015 r. Zauważyć trzeba, że wprawdzie Sąd orzekł wobec M. S. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku, to jednak faktyczny okres pozbawienia skarżącego prawa jazdy przekroczył 1 rok, co wypełniło przesłankę określoną w art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami. W omawianej sprawie nie ma przy tym zastosowania art. 49 ust. 3 ustawy, przewidujący, że wymóg uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje, pomimo pozbawienia prawa jazdy na okres przekraczający rok, nie dotyczy osoby, wobec której zapadł wyrok uniewinniający albo postępowanie zostało bezwarunkowo umorzone. Poza sporem pozostaje także, że M. S. nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. W tej sytuacji zasadnie organy uznały, że nie zaistniała podstawa do dokonania zwrotu zatrzymanego prawa jazdy. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślić trzeba, że niewątpliwie nie każde faktyczne pozbawienie prawa jazdy na okres przekraczający 1 rok, a tym samym pozbawienie kierowcy w tym czasie możliwości prowadzenia pojazdów, jest wystarczającą podstawą do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Przepis art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy dotyczy prawnych form pozbawienia prawa jazdy, pozbawienie prawa jazdy, o którym mowa w powołanym przepisie, musi mieć umocowanie w określonych tytułach prawnych, takich jak wyrok, postanowienie czy decyzja. W niniejszej sprawie takimi tytułami prawnymi był wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. [...], którym orzeczono wobec M. S. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku, ale także postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w G. sygn. [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Wobec faktu, że w przedmiotowej sprawie pozbawienie skarżącego prawa jazdy trwało w sposób ciągły ponad rok, a podstawą tego pozbawienia były akty prawne, należało przyjąć, że warunkiem zwrotu prawa jazdy jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami. M. S. nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, co stanowiło podstawę odmowy zwrotu prawa jazdy. W konsekwencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2015 r., ocenić należy jako prawidłową i zgodną z prawem. Mając powyższe na uwadze, wobec bezzasadności skargi, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.