VII SA/Wa 1179/15
WyrokWSA w Warszawie2016-03-17
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Włodzimierz Kowalczyk, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając wątpliwości co do zakresu umocowania pełnomocnika do wniesienia odwołania, powinien wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych pisma, zanim umorzy postępowanie odwoławcze?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który stwierdza wątpliwości co do zakresu umocowania pełnomocnika do wniesienia odwołania, ma obowiązek wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych pisma w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Dopiero po bezskutecznym wezwaniu do uzupełnienia braków lub złożenia właściwego pełnomocnictwa, organ może rozważyć umorzenie postępowania odwoławczego. Zastosowanie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia braków formalnych stanowi naruszenie przepisów proceduralnych.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości wniosła odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej usunięcie nieprawidłowości dachu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że pełnomocnik reprezentujący Wspólnotę nie posiadał umocowania do działania przed organami administracji publicznej. Wspólnota zaskarżyła decyzję o umorzeniu do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych odwołania.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka ( spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2016 r. sprawy ze skargi (...) na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2015 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej (...) kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) kwietnia 2015 r., nr (...)(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.) po zapoznaniu się z odwołaniem wniesionym przez (...) w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości (...) (dale jako: strona skarżąca, Wspólnota) od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) nr (...) z dnia (...) marca 2015 r.,– umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (...) decyzją z dnia (...) marca 2015 r., nr (...) nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej (...) usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego dachu budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. (...), poprzez: rozebranie pokrycia koryt i wyprofilowanie właściwych spadków minimalnych 3% na nowo, wykonanie ocieplenia attyki, zdemontowanie drabin na nadbudówkach i zamontowanie nowych spełniających wymagania BHP, zgodnie z zaleceniami zawartymi w ekspertyzie technicznej sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego (...) posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej nr (...), legitymującego się przynależnością do (...) Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr ew. (...), w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania decyzji.
Odwołanie od w/w rozstrzygnięcia złożył (...) w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości (...). Do wniesionego odwołania została załączona potwierdzona za zgodność z oryginałem kserokopia pełnomocnictwa udzielonego przez (...)(...). Pełnomocnictwo to swym zakresem obejmowało umocowanie do reprezentowania Wspólnoty w sprawie prowadzonej przed właściwymi sądami, z powództwa (...). Z treści złożonego pełnomocnictwa nie wynikało umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przed organami administracji publicznej, w tym przed organami nadzoru budowlanego oraz wnoszenia środków zaskarżenia od wydanych rozstrzygnięć administracyjnych.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , mając na uwadze powyższe stwierdził, iż odwołanie datowanie na dzień (...) marca 2015 r. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) z dnia (...) marca 2015 r. zostało wniesione przez podmiot nie posiadający stosownego umocowania do jej zaskarżenia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości (...) reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) Art. 7 k.p.a. w zw. z art. 63 § 3 i 64 § 2 k.p.a. poprzez całkowicie dowolne i sprzeczne z zasadą praworządności umorzenie postępowania, mimo wyartykułowanego w przepisach k.p.a. nakazowi wezwania pełnomocnika oraz strony do uzupełnienia i potwierdzenia umocowania,
2) Art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego z naruszeniem zasady zaufania uczestników do władzy publicznej,
3) Art. 105 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania odwoławczego, mimo braku podstaw ku temu.
W uzasadnieniu strona skarżąca podkreśliła, że najistotniejszym uchybieniem organu był brak wezwania strony, w przypadku istniejących wątpliwości organu co do zakresu udzielonego pełnomocnictwa, do usunięcia braków formalnych odwołania. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Wojewódzkich Sądów Administracyjnych, niedołączenie do podania wymaganego pełnomocnictwa jest brakiem formalnym podania. Organ administracji powinien w takiej sytuacji wezwać stronę do usunięcia tego braku w trybie art. 64 § 2 bądź przez podpisanie pisma przez stronę, bądź złożenie pełnomocnictwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r. poz. 270 ), zwanej dalej p.p.s.a., zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy.
Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, a jednocześnie sprawując kontrolę sąd stosuje środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd administracyjny kontrolując akty wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, bada czy właściwie zastosowane zostały przepisy prawa materialnego określające prawa i obowiązki stron oraz czy w postępowaniu administracyjnym przestrzegano przepisów proceduralnych. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, sąd jest władny wzruszyć zaskarżony akt, a przepis art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. określa, kiedy podlega on uchyleniu.
Odnosząc się do meritum sprawy należy stwierdzić, że skarga ma usprawiedliwione podstawy, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, co skutkować winno jego uchyleniem.
Zaskarżoną decyzją organ umorzył postępowanie odwoławcze – z przyczyn podmiotowych – wniesione zostało przez podmiot nie posiadający stosownego umocowania do jego wniesienia. Jako podstawę prawną decyzji wskazano przepis art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
W rozpatrywanej sprawie przyczyną umorzenia postępowania odwoławczego przez organ był wniosek (ocena organu) o braku legitymacji po stronie adwokata (...) do złożenia w imieniu strony skarżącej odwołania od decyzji, ponieważ pełnomocnik nie był umocowany do działania przed organami administracji publicznej.
Zgodnie z przepisem art. 32 k.p.a., w postępowaniu administracyjnym strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu strony winno zostać wykazane poprzez dołączenie do akt oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa, co wynika z art. 33 § 3 k.p.a.
Abstrahując od oceny organu, że zakres udzielonego pełnomocnictwa nie dawał wnoszącemu odwołanie pełnomocnikowi strony postępowania administracyjnego do jego skutecznego wniesienia, należy zauważyć, że powołanie się przez dokonującego czynności procesowej (wnoszącego odwołanie) na niewłaściwe pełnomocnictwo, podobnie jak jego niezłożenie, stanowi brak formalny odwołania, skutkiem czego winno być zastosowanie trybu określonego w art. 64 § 2 k.p.a. Zgodnie zaś z tym przepisem, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Pozostawienie odwołania bez rozpoznania na zasadzie art. 64 § 2 k.p.a. stanowi jedną z postaci stwierdzenia jego niedopuszczalności przewidzianą w art. 134 k.p.a.
W tych warunkach w skardze trafnie podniesiono, że organ odwoławczy dostrzegając brak należytego umocowania winien przede wszystkim wezwać osobę je wnoszącą do złożenia w ustawowym terminie stosownego pełnomocnictwa, a przy braku złożenia właściwego pełnomocnictwa – wezwać skarżącego (stronę postępowania) do podpisania odwołania w ustawowym terminie – pod rygorem stwierdzenia niedopuszczalności środka zaskarżenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. III SA/Łd 337/10 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. II SA/Go 324/09).
Reasumując, zaskarżona decyzja jako podjęta przedwcześnie została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz zasady słusznego interesu obywatela, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz informowania stron, określonych w art. 7-9 k.p.a.
Ze wskazanych przyczyn należało zatem stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z obrazą art. 64 § 2 k.p.a., wobec niezastosowania tego przepisu, a co za tym idzie nie było podstaw do zastosowania na tym etapie postępowania przepisu art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., co miało bezpośredni wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy zawarty w zaskarżonej decyzji. Skutkuje to koniecznością jego uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku Organ powinien zakreślając termin opatrzony stosownym rygorem, wezwać wnoszącego do uzupełnienia braku formalnego odwołania, bądź też uznać odwołanie za niepodpisane przez stronę i wezwać ją do podpisania odwołania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a.
Mając na uwadze przytoczone motywy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w pkt I wyroku.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uzasadnione jest przepisami art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło