VII SA/Wa 1186/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Jadwiga Smołucha, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Sylwia Rosińska- Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E K na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] marca 2018 r. Nr [...]. w przedmiocie ograniczenia prawa wykonywania zawodu lekarza oddala skargę Naczelna Rada Lekarska uchwałą z dnia [...] marca 2018 r, Nr [...]. utrzymała w mocy uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. w sprawie ograniczenia prawa wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia W uzasadnieniu uchwały podała, że Okręgowa Rada Lekarska w [...] uchwałą Nr [...] poufne z dnia [...] maja 2016 r. powołała komisję orzekającą w przedmiocie niezdolności do wykonywania zawodu ze względu na stan zdrowia lekarza E K. Uchwała ta została podjęta w związku z wnioskiem Prokuratora Rejonowego [...] o podjęcie postępowania na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty z uwagi na opinię biegłych, z której wynika, że lek. E K cierpi na schizofrenię paranoidalną, co uzasadnia istnienie podejrzenia niezdolności do wykonywania zawodu. Komisja na posiedzeniu w dniu 10 listopada 2017 r. po przeprowadzeniu badania oraz w oparciu o dokumentację medyczną stwierdziła u lek. E K schizofrenię paranoidalną i orzekła, że jest zdolna do wykonywania zawodu z ograniczeniem wyłącznie do wystawiania recept dla siebie i najbliższych. Zdaniem Komisji stan zdrowia lek. E K może stwarzać wysokie prawdopodobieństwo braku racjonalnego postępowania lekarskiego wobec pacjentów, skutkującym zagrożeniem dla ich zdrowia i życia. Z tych względów Okręgowa Rada Lekarska w [...] uchwałą Nr [...] poufne z dnia [...] grudnia 2017 r. ograniczyła prawo wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia. Pismem z dnia 30 stycznia 2018 r. lek. E K wniosła odwołanie od ww. uchwały, wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej uchwale zarzuciła między innymi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym, bezpodstawnym ustaleniu, iż zachodzą okoliczności, które powinny skutkować ograniczeniem prawa wykonywania zawodu, naruszenie czynnego udziału strony w postępowaniu oraz brak podpisu jednego z członków komisji pod protokołem z posiedzenia komisji z dnia 10 listopada 2017 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty jeżeli okręgowa rada lekarska stwierdzi, że istnieje uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający wykonywanie zawodu lekarza, powołuje komisję złożoną z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny. Komisja ta wydaje orzeczenie w przedmiocie zdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych. Stosownie zaś do ust. 3 przepisu okręgowa rada lekarska na podstawie orzeczenia komisji może podjąć uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu albo o ograniczeniu wykonywania określonych czynności medycznych na okres trwania niezdolności. Z akt sprawy wynika, iż Okręgowa Rada Lekarska w [...] uchwałą Nr [...] poufne z dnia [...] grudnia 2017 r. ograniczyła prawo wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia. Podstawę podjęcia zaskarżonej uchwały stanowiło orzeczenie powołanej do oceny stanu zdrowia lek. E K Komisji, które zapadło po czterokrotnym badaniu lek. E K przez tę komisję oraz w oparciu o zgromadzoną dokumentację medyczną. Komisja stwierdziła u lek. E K schizofrenię paranoidalną i w związku z tym orzekła o niezdolności do wykonywania zawodu z ograniczeniem wyłącznie do wystawiania recept dla siebie i najbliższych. W ocenie Komisji stan zdrowia psychicznego lek. E K może stwarzać wysokie prawdopodobieństwo braku racjonalnego postępowania lekarskiego wobec pacjentów, skutkującym zagrożeniem dla ich zdrowia lub życia. Mając na uwadze orzeczenie komisji, zdaniem Naczelnej Rady Lekarskiej zaistniały podstawy do ograniczenia prawa wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia. Odnosząc się do nadania uchwale rygoru natychmiastowej wykonalności organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego. Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej podzieliło stanowisko organu I instancji, że niezwłoczne ograniczenie prawa wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia jest niezbędne ze względu na ochronę zdrowia i życia jej ewentualnych pacjentów. Odnosząc się do zarzutu naruszenia czynnego udziału strony w postępowaniu organ odwoławczy podniósł, że organ I instancji nie poinformował strony o przysługujących jej uprawnieniach jednakże w orzecznictwie sądowym istnieje ugruntowany pogląd, że zarzut naruszenia postanowień art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się, co do tego i składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa zatem ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Tymczasem lek. E K nie wskazała w odwołaniu żadnych czynności, których mogłaby dokonać przed organem orzekającym, gdyby została zawiadomiona o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków. Zatem naruszenie w tym zakresie przez organ I instancji nie miało jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty okręgowa rada lekarska na podstawie orzeczenia komisji może podjąć uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności albo o ograniczeniu wykonywania określonych czynności medycznych na okres trwania niezdolności. Zatem właściwą do oceny stanu zdrowia lekarza pod kątem zdolności do wykonywania zawodu jest powołana w trybie art. 12 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty komisja, która wydaje orzeczenie o stanie zdrowia lekarza i możliwości wykonywania przez lekarza prawa wykonywania zawodu lekarza. Z tych względów za niezasadny należy uznać zarzut braku kompletności materiału dowodowego z uwagi na brak informacji od pracodawcy lek. E K w zakresie oceny jej pracy, współpracy z pracodawcą, czy też kontaktu z pacjentami. Odnosząc się do zarzutu braku podpisu jednego z członków komisji w protokole z posiedzenia Komisji z dnia 10 listopada 2017 r., co powoduje jego nieważność organ odwoławczy wskazał, że w przesłanych przez organ I instancji aktach sprawy na ww. protokole widnieją podpisy wszystkich członków Komisji. Organ odwoławczy uznał za niezasadne wnioski lek. E K o ponowne badanie psychiatryczne przez niezależnych biegłych psychiatrów na okoliczność ustalenia stanu zdrowia oraz zwrócenie się do pracodawcy o nadesłanie opinii o przebiegu pracy zawodowej, kompetencjach oraz właściwości zachowania wobec pacjentów z uwagi na to, że właściwą do oceny stanu zdrowia lekarza pod kątem zdolności do wykonywania zawodu jest powołana w trybie art. 12 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty komisja, która wydaje orzeczenie o stanie zdrowia lekarza i możliwości wykonywania przez lekarza prawa wykonywania zawodu lekarza. Dodatkowo organ odwoławczy stwierdził, że Komisja wydała orzeczenie w oparciu o czterokrotne przeprowadzenie badania lek. E K oraz w oparciu o obszerną dokumentację medyczną. Okoliczność co do stanu zdrowia lek. E K została bezspornie i w sposób dostateczny wyjaśniona. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] marca 2018 r, Nr [...] wniosła E K domagając się uchylenia zaskarżonej uchwały i uchwały ją poprzedzającej oraz zwolnienia od wpisu i przyznanie pełnomocnika z urzędu. Zaskarżonej uchwale zarzuciła: 1. Brak wnikliwego i bezstronnego rozpoznania sprawy w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłych psychiatrów na okoliczność ustalenia jej stanu zdrowia oraz ustalenia czy jej stan zdrowia stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia pacjentów w sytuacji, gdy taki wniosek zgłaszała, w sytuacji, gdy nie godzi się z ustaleniami komisji oraz w sytuacji, gdy legitymuje się wieloletnim doświadczeniem zawodowym i stażem pracy; Obrazę prawa do obrony, prawa do czynnego udziału w postępowaniu, poprzez brak pouczeń co do przysługujących uprawnień w zakresie inicjatywy dowodowej, mimo, iż postępowanie jej dotyczyło, a występowałam w nim bez profesjonalnej pomocy; nadto błędne ustalenie, iż w odwołaniu nie wywiodła, iż uchybienia w tym zakresie pozostawały w związku przyczynowym z wynikiem sprawy; Oddalenie wniosków dowodowych polegających na zwróceniu się do pracodawcy skarżącej w celu uzyskania dokumentów świadczących o kompetencjach zawodowych oraz o podejmowanych przez skarżącą racjonalnych decyzji w zakresie powierzonych jej obowiązków; Błędne ustalenie, iż pod uchwałą Okręgowej Rady Lekarskiej widnieje podpis wszystkich członków komisji podczas gdy podpis ten nie widniał w dacie przeglądania akt przez pełnomocnika skarżącej Błędne ustalenie, iż z powodu choroby skarżąca nie może czynnie wykonywać zawodu w sytuacji, gdy brak ku temu podstaw. W odpowiedzi na skargę Naczelna Rada Lekarska wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga jest niezasadna gdyż zaskarżona uchwała prawa nie narusza. Materialnoprawną podstawę uchwały Okręgowej Rady Lekarskiej w [...] ., którą ograniczono skarżącej prawo wykonywania zawodu lekarza stanowi przepis art. 12 ust. 1 i 3 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli okręgowa rada lekarska stwierdzi, że istnieje uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na jego stan zdrowia ma obowiązek powołać komisję lekarską, która po przeprowadzeniu niezbędnych badań wyda orzeczenie w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych. Stosownie zaś do ust. 3 przepisu okręgowa rada lekarska na podstawie orzeczenia komisji może podjąć uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności albo o ograniczeniu wykonywania określonych czynności medycznych na okres trwania niezdolności. W świetle tych przepisów podkreślić należy, że jedyną i wystarczającą przesłanką do powołania komisji jest "uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu". Taka konstrukcja przepisu zobowiązuje organ powołujący komisję do każdorazowego wskazania okoliczności, które uzasadniają podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu. W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że Okręgowa Izba Lekarska w [...] miała uzasadnione powody aby powołać komisję lekarską, co do stanu zdrowia skarżącej gdyż z opinii sądowo- psychiatrycznej sporządzonej przez dwóch biegłych psychiatrów na zlecenie Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] wynikało, że skarżąca cierpi na chorobę psychiczną " schizofrenię paranoidalną" . Choroba ta zdaniem biegłych psychiatrów znosiła zdolność skarżącej rozpoznania czynów i pokierowania swoim postępowaniem, co skutkowało umorzeniem prowadzonego wobec skarżącej postępowania przygotowawczego. Tryb działania komisji uregulowany jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie trybu powoływania i sposobu działania komisji orzekającej w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych oraz trybu orzekania o niezdolności do wykonywania zawodu lekarza albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych (Dz. U. Nr 246, poz. 1475), które zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia komisja w celu wydania orzeczenia przeprowadza badanie lekarskie, a także może skierować lekarza na niezbędne badania lub obserwację w podmiocie leczniczym lub wystąpić o wydanie dodatkowej opinii lekarza specjalisty w odpowiedniej dziedzinie medycyny. Z § 5. ust. 1 wynika, że komisja wydaje orzeczenie na podstawie przeprowadzonego badania i zgromadzonej w toku postępowania dokumentacji medycznej. Komisja przeprowadziła czterokrotne badanie skarżącej oraz dokonała analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji medycznej stwierdzając u lek. E K schizofrenię paranoidalną. W ocenie Komisji stan zdrowia psychicznego lek. E K może stwarzać wysokie prawdopodobieństwo braku racjonalnego postępowania lekarskiego wobec pacjentów, skutkującym zagrożeniem dla ich zdrowia lub życia. Z protokołu Komisji z dnia [...] listopada 2017r wynika, że " skarżąca jest zdolna do wykonywania zawodu z ograniczeniem wyłącznie do wystawiania recept dla siebie i najbliższych". W skład Komisji wchodzili dwaj lekarze psychiatrzy i specjalista chorób wewnętrznych, a więc skład był zgodny z wymogami § 1 ww. rozporządzenia, a protokół z prac zawiera wszystkie elementy określone w § 7. Protokół został podpisany przez wszystkich członków Komisji. Mając na uwadze orzeczenie komisji Okręgowa Rada Lekarska trafnie wskazała, że zaistniały podstawy do ograniczenia prawa wykonywania zawodu lekarza lek. E K wyłącznie do wystawiania recept w stosunku do własnej osoby, wstępnych i zstępnych ze względu na stan zdrowia, na okres trwania przyczyny ograniczenia. Podkreślić należy, że na potrzeby postępowania w przedmiocie orzeczenia o niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na jego stan zdrowia jedynym uprawnionym organem wypowiadającym się o stanie zdrowia jest powołana specjalnie w tym celu komisja. Dla organu podejmującego decyzję o ograniczeniu prawa wykonywania zawodu wiążące, w zakresie stanu zdrowia jest orzeczenie komisji powołanej w trybie art. 12 ust 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty i składającej się z lekarzy specjalistów posiadających specjalizację w odpowiedniej dziedzinie medycyny. Niezasadne więc pozostają zarzuty niedopuszczenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów na okoliczność ustalenia stanu zdrowia skarżącej, w sytuacji, gdy nie godzi się z ustaleniami komisji oraz oddalenie wniosków dowodowych polegających na zwróceniu się do pracodawcy skarżącej w celu uzyskania dokumentów świadczących o kompetencjach zawodowych. Zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. pozostaje bez wpływu na wynik sprawy gdyż skarżąca nie wykazała, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Tymczasem lek. E K nie wskazała w odwołaniu żadnych czynności, których mogłaby dokonać przed organem orzekającym, gdyby została zawiadomiona o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków. Niezasadny jest także zarzut braku podpisu jednego z członków komisji w protokole z posiedzenia Komisji z dnia 10 listopada 2017 r., gdyż w protokole widnieją podpisy wszystkich członków Komisji. Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę oddalił.