VII SA/Wa 1196/05
WyrokWSA w Warszawie2006-04-27
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Wojciech Mazur, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wydana na podstawie przepisów Prawa budowlanego, może zostać uchylona lub zmieniona w trybie art. 155 k.p.a.?Ratio decidendi
Decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wydana na podstawie przepisów Prawa budowlanego, nie może zostać uchylona ani zmieniona w trybie art. 155 k.p.a., ponieważ przepisy szczególne (Prawo budowlane) sprzeciwiają się takiemu działaniu. Tryb z art. 155 k.p.a. jest przeznaczony do weryfikacji decyzji prawidłowych, a nie wadliwych, które powinny być wzruszane w trybach nadzwyczajnych, takich jak wznowienie postępowania czy stwierdzenie nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżący K. i M. W. domagali się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego. Postępowanie w tej sprawie zostało umorzone przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję umarzającą i odmówił uchylenia pierwotnej decyzji rozbiórkowej. Skarżący zarzucili naruszenie prawa, wskazując na nowe okoliczności faktyczne (zmiana właściciela działki sąsiedniej) oraz kwestionując prawidłowość samej decyzji rozbiórkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi K. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2005r na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie uchylenia w trybie art. 155 kpa decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2004r w przedmiocie rozbiórki murowanego budynku gospodarczego, usytuowanego na działce nr [...] obr [...] przy ul. [...] w [...].
W uzasadnieniu podał, iż w związku z wnioskiem K. i M. W. o uchylenie na podstawie art. 155 kpa przedmiotowej decyzji rozbiórkowej, zostało wszczęte postępowanie.
W związku z brakiem zgody właściciela działki sąsiedniej przy granicy której znajduje się budynek objęty decyzją nakazującą jego rozbiórkę, organ pierwszej instancji uznał, iż " brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie art. 155 kpa powoduje bezprzedmiotowość postępowania".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania K. i M. W., decyzją z dnia [...] lipca 2005r znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił uchylenia ostatecznej decyzji rozbiórkowej.
Organ odwoławczy uznał, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa z uwagi na brak przesłanki bezprzedmiotowości.
Zdaniem organu odwoławczego "stosowanie przepisu art. 155 kpa w sprawie dotyczącej likwidacji samowoli budowlanej nie jest możliwe".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż decyzja nakazująca rozbiórkę jest decyzją związaną, która nie może zostać zmieniona nawet za zgodą stron.
Powołując się na orzecznictwo sądu, organ odwoławczy uznał, iż przepis art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane stanowiący podstawę decyzji rozbiórkowej należy traktować jako przepis szczególny sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie na podstawie art. 155 kpa przedmiotowej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, K. i M. W. domagają się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Zaskarżonej decyzji zarzucają " naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania bowiem wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, a nie znane organowi, który wydał zaskarżoną decyzję".
Nową okolicznością jest zdaniem skarżących, zmiana właściciela nieruchomości sąsiedniej o czym organ odwoławczy nie wiedział w chwili wydawania zaskarżonej decyzji.
Ponadto, skarżący kwestionują prawidłowość samej decyzji rozbiórkowej podnosząc, iż "działka sąsiadująca z naszą działką od strony budynku gospodarczego jest niezabudowana. Nikt nie sprawdzał na czym miało polegać oddziaływanie budynku na sąsiednią nieruchomość".
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie ulega wątpliwości, iż rozpatrywany w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym wniosek dotyczył uchylenia decyzji Kujawsko- Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 21 maja 2004r wydanej na podstawie art. 151 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- prawo budowlane (Dz. U. z 2003r, Nr 207, poz. 2016 ze zm.) i zgodnie z wolą skarżących oceniany był w świetle art. 155 kpa.
Art. 155 kpa stanowi, iż decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgoda strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji państwowej który ją wydał lub organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
Omawiany przepis stanowi jeden z elementów w systemie nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego mających na celu weryfikację decyzji.
Kwestionowanie przez skarżących w postępowaniu dotyczącym uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 kpa istnienia podstaw prawnych do nakazania rozbiórki budynku gospodarczego jest bezprzedmiotowe (wyrok NSA z dnia 23 maja 2000r, sygn. akt. IV S.A. 596/98, LEX nr 54734).
Ten tryb weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych przewidziany jest do decyzji prawidłowych, a ich uchylenie lub zmianę uzasadnia interes społeczny lub słuszny interes strony.
Organ administracyjny orzekający na podstawie art. 155 kpa nie jest zatem władny ani do oceny zgodności z prawem, ani tym bardziej do pozbawienia mocy prawnej decyzji, która jest objęta wnioskiem skarżących o jej uchylenie z przyczyn wskazanych w art. 155 kpa.
Do wzruszenia decyzji wadliwych przewidziane są tryby nadzwyczajne w postaci wznowienia postępowania (art. 145 § 1 kpa) oraz stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 § 1 kpa).
Do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa konieczne jest co prawidłowo podniósł Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego - aby nie sprzeciwiały się temu przepisy szczególne.
Oznacza to, że w przypadku dotyczącym budowy obiektu budowlanego musiałoby zostać wykazane, iż obiekt ten spełnia wszystkie wymogi przewidziane w przepisach Prawa budowlanego.
To, że budynek gospodarczy objęty decyzją o rozbiórce takich wymogów nie spełnia zostało rozstrzygnięte decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2004r, która nie może być kwestionowana w postępowaniu opartym na art. 155 kpa.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.
Powołane przepisy
art. 105 § 1 kpart. 155 kpart. 138 § 1 pkt 2 kpart. 51 ust 1 pkt 1 ustawyart. 151 ust 1 pkt 1 ustawyart. 145 § 1 kpart. 156 § 1 kpart. 151 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło