VII SA/Wa 121/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który otrzymuje rentę wypadkową, z której znaczną część przeznacza na alimenty, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący uprawdopodobnił brak możliwości poniesienia kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pomimo posiadania dochodu z renty wypadkowej, znaczna jego część jest przeznaczana na alimenty, co ogranicza środki niezbędne do życia i prowadzenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący R.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że posiada dom i otrzymuje rentę wypadkową, z której większość środków jest przeznaczana na alimenty. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżący złożył sprzeciw. Sąd rozpatrywał sprawę po tym, jak postanowienie referendarza straciło moc w związku ze złożonym sprzeciwem.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu R.P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.P. na Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy wydania kserokopii donosu postanawia przyznać skarżącemu R.P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W dniu 8 kwietnia 2010 r. do Sądu wpłynął na formularzu PPF wniosek R.P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż R.P. posiada dom o powierzchni 125 m², który stanowi współwłasność małżeńską. Z rachunku nadesłanego przy piśmie z dnia 21 czerwca 2010 r. wynika, że posiada rentę wypadkową w wysokości 1591,83 zł netto, z których jednakże wypłacane jest mu jedynie 376,48 zł. Reszta pieniędzy, zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy pokrywa należności alimentacyjne.
Postanowieniem z dnia 21 maja 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W dniu zaś 28 czerwca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw R.P. od w/w postanowienia. W związku z powyższym zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) w/w postanowienie straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do treści art. 245 § 2 ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę ( por. np. post. NSA z dnia 22 grudnia 2002 r., OZ 862/04, niepubl.). Sąd w przytoczonym postanowieniu dodał, że osoba ubiegająca się o prawo pomocy powinna poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby oszczędności poczynione w ten sposób okazały się niewystarczające, może zwrócić się o pomoc państwa.
Biorąc pod uwagę okoliczności przedstawione w złożonym wniosku, Sąd uznał, że uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący uprawdopodobnił bowiem, że nie jest w stanie przeznaczyć jakichkolwiek środków w celu prowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 260 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło