VII SA/Wa 1216/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. M. i M. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz skarżących M. M. i M. B. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] i [...] zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2017 r. (nr [...]) o umorzeniu postępowania odwoławczego zainicjowanego przez skarżących od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] grudnia 2016 r. (nr [...]) o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie budowy obiektu budowlanego. Z okoliczności faktycznych sprawy ustalonych przez organy administracji i przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że [...] i [...] pismem z 3 października 2016 r. zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie legalności szopy wybudowanej bez ich zgody przez [...] i [...]na terenie Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]". Organ I instancji w piśmie z 9 listopada 2016 r. zawiadomił skarżących, Wspólnotę Mieszkaniową [...] oraz [...] i [...] o wszczęciu postępowania w tej sprawie i decyzją z [...] grudnia 2016 r. (nr [...]) wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył to postępowanie jako bezprzedmiotowe. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] podał że sporny drewniany obiekt budowalny, o wymiarach 2,25 m x 2,25 m, znajduje się na ogrodzonej działce nr [...] przy ul. [...] w [...], która stanowi część wspólną mieszkańców. Zdaniem organu szopa jest obiektem małej architektury o którym mowa w art. 3 pkt 4 prawa budowlanego : ma lekką drewnianą konstrukcję, jest posadowiona na bloczkach betonowych wypoziomowanych i ustawionych swobodnie na gruncie a więc nie jest trwale z nim związana i służy do utrzymania porządku (znajdują się w nim rowerki, piłki, zabawki). Została wybudowana poza miejscem publicznym (ogólnodostępnym). W związku z tym jej budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 4 prawa budowlanego). Nie ma zatem podstaw do prowadzenia postępowania przez organ nadzoru budowlanego w tej sprawie. Jak wynika z akt sprawy, decyzja organu I instancji została doręczona skarżącym, Wspólnocie Mieszkaniowej [...] oraz [...] i [...]. [...] i [...] wnieśli odwołanie od tej decyzji, w którym podnieśli m. in., że sporny obiekt to "domek narzędziowy" - wolnostojący budynek gospodarczy do 25 m2 , którego budowa wymaga dokonania zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej (art. 30 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] marca 2017 r. (nr [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze w tej sprawie i stwierdził, że odwołujący się są członkami Wspólnoty Mieszkaniowej i w związku z tym nie mają indywidulanego interesu prawnego w tej sprawie. Organ odwoławczy powołał art. 6 i art. 20 ust. 1 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000 r., poz. 903 ze zm.) i podał, że legitymację w tym postępowaniu ma Wspólnota (reprezentowana przez trzyosobowy zarząd), ponieważ dotyczy ono zabudowy nieruchomości stanowiącej część wspólną członków Wspólnoty. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę, że skarżący jest członkiem trzyosobowego zarządu Wspólnoty, niemniej jednak z pełnomocnictwa załączonego do odwołania wynika, że udzielił je jako osoba fizyczna a nie w imieniu wspólnoty. Organ odwoławczy dodał, że organ I instancji niezasadnie uznał odwołujących się za stronę postępowania w rozpoznawanej sprawie. [...] i [...] w skardze na tę decyzję zarzucili [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego rażące naruszenie art. 28 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., art. 209 i art. 199 k.c. i wnieśli o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli m. in., że są współwłaścicielami nieruchomości wspólnej na której p. [...] samowolnie wybudowali sporny obiekt budowlany. W związku z tym, zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o własności lokali, posadowienie takiego obiektu na części wspólnej nieruchomości wymagało zgody zarządu wspólnoty upoważnionego do jej wyrażenia na mocy stosownej uchwały wszystkich współwłaścicieli lokali. Skarżący dodali, że sporna inwestycja nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, niemniej jednak jej posadowienie na działce która "powinna być wolna od zabudowy jako biologicznie czynna", jest dostateczną przyczyną do jej "usunięcia". W tej sytuacji, zdaniem strony, postępowanie powinno "toczyć się niezależnie od tego czy (...) skarżący mają w ocenie organów nadzoru budowlanego przymiot strony postępowania". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : Skarga jest uzasadniona, choć z innych powodów, niż w niej podniesione. Z przepisu art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w ramach kontroli zaskarżonego aktu Sąd jest obowiązany do badania jego zgodności z prawem w pełnym zakresie, nie ogranicza się do zarzutów skargi. Uwzględnia więc z urzędu naruszenia prawa, których nie podnosi strona wnosząca skargę. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. W rozpoznawanej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze zainicjowane przez skarżących od decyzji PINB w [...] z [...] grudnia 2016 r. o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy szopy na części działki nr nr [...] przy ul. [...] w [...]. Organ odwoławczy oparł zaskarżoną decyzję na stwierdzeniu, że od decyzji organu I instancji odwołanie przysługuje jedynie Wspólnocie Mieszkaniowej, która z mocy ustawy o własności lokali reprezentuje swoich członków, w tym skarżących, zaś poszczególni jej członkowie nie mają indywidualnego interesu prawnego w tej sprawie. Należy zauważyć, że postępowanie zakończone decyzją organu I instancji zostało wszczęte na wniosek skarżących (organ nie odmówił jego wszczęcia na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. powołując się na brak przymiotu strony). Skarżącym doręczono decyzję tego organu. Skarżącym przyznano więc status stron w tym postępowaniu. W myśl art. 127 § 1 k.p.a. stronie przysługuje odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Błędne jest zatem stanowisko organu przyjęte w zaskarżonej decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, że decyzję organu I instancji wydaną na wniosek skarżących na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (o umorzeniu postępowania administracyjnego) może zaskarżyć wyłącznie Wspólnota Mieszkaniowa i ona tylko ma status strony w postępowaniu toczącym się w tej sprawie. Ponownie orzekając w tej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpozna odwołanie merytorycznie i w tym postępowaniu rozstrzygnie, czy w świetle przepisów prawa sporna inwestycja wymagała zgody skarżących. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.