VII SA/Wa 122/13

Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nakazu rozbiórki postanawia: odmówić M. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. M. G. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem, przy czym posiadają rozdzielność majątkową. Utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez siebie z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 3 900 - 4 400 zł. pomniejszoną o kwotę ubezpieczenia społecznego ZUS - 1000 zł., i podatek. Wnioskodawczyni podała, że mąż jest osobą bezrobotną. Wskazała, że posiada budynek wielorodzinny o powierzchni 53,65 m ² oraz nieruchomość 63/10002 działki o powierzchni 2 545 m ². Do majątku ruchomego zaliczyła samochód osobowy o wartości 15 tys. zł., z uwagi na zły stan techniczny i brak finansów - wg oświadczenia - jest nieużytkowany. Dodała, że ponosi koszty z tytułu opłat za energię elektryczną w wysokości 300 złotych, gaz 400 zł., woda 100 zł., inne wydatki 500 zł., na koszty utrzymania 1 000 zł. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest zatem wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową wnioskodawczyni uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Z przedłożonego oświadczenia majątkowego nie wynika bowiem, aby sytuacja majątkowa skarżącej uniemożliwiała jej samodzielne finansowanie prowadzonego postępowania sądowego. Wnioskodawczyni posiada mieszkanie o pow. 53,65 m2, z działką gruntu, posiada również samochód osobowy o wartości około 15 tys. zł. Stały dochód miesięczny uzyskuje w wysokości 3 900 - 4 400 zł., z którego utrzymuje siebie oraz męża, natomiast wskazane koszty utrzymania i wydatki zamykają się w kwocie 2 300 zł. Z przedstawionego zestawienia wynika, że strona posiada środki na opłacenie kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą 500 zł. wpisu sądowego. Koszt ten może pozostać dla strony jedynym wydatkiem w sprawie. Należy również mieć na uwadze, że strona w niniejszej sprawie korzysta z profesjonalnego pełnomocnika, którego sama opłaca. Fakt ten wskazuje, że strona posiada płynność finansową i potrafi wygospodarować fundusze nie tylko na bieżące utrzymanie, ale i na cele nie służące do zaspokojenia podstawowych potrzeb. Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych względów uznano, że strona jest w stanie opłacić wpis sądowy oraz ewentualne na tym etapie pozostałe inne koszty sądowe i odmówiono przyznania prawa pomocy. Uznano, że wnioskodawczyni jest w stanie ponosić koszty sądowe samodzielnie. Podkreślić należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.