VII SA/Wa 1223/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-21
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Izabela Ostrowska, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że wnioskodawca nie posiada legitymacji procesowej (interesu prawnego)?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, opierając się wyłącznie na braku graniczenia nieruchomości wnioskodawcy z terenem inwestycji lub braku jego udziału w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę. Legitymację procesową w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji posiada każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji, a interes ten może wynikać z różnych gałęzi prawa, w tym z przepisów dotyczących ochrony środowiska, takich jak dopuszczalne poziomy hałasu.Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę hal magazynowych. Wojewoda oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówili wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie ma interesu prawnego, ponieważ jego nieruchomość nie graniczy z terenem inwestycji i nie był stroną pierwotnego postępowania. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego, ochrony środowiska oraz prawa cywilnego, wskazując na uciążliwości hałasowe.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S. P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007r. odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] września 2003r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] " B." Sp. j - J. N., J. B., J. K. pozwolenia na budowę dwóch hal magazynowych, dwóch chłodni magazynowych, muru oporowego - rampy wyładowczej na działkach nr [...], [...], [...]
i [...] w P. gm. K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko Wojewody [...] odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] września 2003r., Nr [...] z przyczyn podmiotowych.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż z wnioskiem o wszczęcie postępowania wystąpił S. P., który jest właścicielem nieruchomości nr ew. [...] w P. gm. K.
Nieruchomość skarżącego nie graniczy z działkami inwestora i jest oddzielona od terenu inwestycji działką nr [...] stanowiącą drogę wojewódzką.
W ocenie organu odwoławczego, przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie dwóch hal magazynowych, dwóch chłodni magazynowych oraz muru oporowego nie narusza interesu prawnego skarżącego, a w szczególności nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu jego działki nr [...].
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, iż S. P. nie był stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, a także nie wykazał swego własnego interesu prawnego do żądania wszczęcia postępowania nieważnościowego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wniósł S. P.
Skarżący domagając się uchylenia obu decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa budowlanego (art. 5, art. 28, art. 30 i art. 32), przepisów prawa ochrony środowiska (art. 1, art. 11, art. 112, art. 113 i art. 162), art. 144 k.c. przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko, przepisów Rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1998r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu do środowiska.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Przepis art. 157 § 3 kpa stanowiący podstawę prawną odmowy wszczęcia postępowania nadzwyczajnego jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] września 2003r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę ma zastosowanie w sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania wynika w sposób oczywisty, że jednostka wnosząca żądanie nie ma w sprawie interesu prawnego.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji powołał się na brak legitymacji procesowej skarżącego wnoszącego o stwierdzenie nieważności decyzji, lecz jego wywody w tym zakresie należy uznać za błędne.
Sąd nie podziela poglądu, iż położenie nieruchomości skarżącego, która nie graniczy z działkami inwestora oraz brak udziału skarżącego jako strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przesądzają o braku interesu prawnego skarżącego w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji.
Jest to konsekwencją rozpoznania przez organ nadzoru nowej sprawy
w stosunku do załatwionej kwestionowana decyzją, dlatego też otwiera się następnie dla wszystkich stron tego postępowania droga weryfikacji takiej decyzji (por. wyrok NSA z 1 lutego 2001r, IV SA 2085/98, LEX nr 55752).
Kategoria interesu prawnego na której oparta jest legitymacja procesowa
w postępowaniu administracyjnym należy do prawa materialnego.
Materialna podstawa legitymacji strony ujmowana jest szeroko, a więc nie musi należeć do prawa administracyjnego lecz może wynikać z innych gałęzi prawa. Wojewoda [...] oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmawiając wszczęcia postępowania nadzorczego nie wzięły pod uwagę, że skarżący swój interes prawny wywiódł z przepisów Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 lipca 2004r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. nr 178, poz. 1841).
Skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności oraz w odwołaniu wskazywał na uciążliwości hałasowe powodowane działalnością [...] " B." Spółki jawnej.
Na wniosek skarżącego Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska
w K. przeprowadził badania akustyczne w przedmiotowym zakładzie.
Z pisma Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. z dnia
20 lipca 2007r. znajdującego się w aktach sprawy wynika, że pomiary akustyczne wykonane w otoczeniu zakładu na granicy najbliższej zabudowy mieszkaniowej
(zabudowa skarżącego) wykazały przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu do środowiska.
Pominięcie dowodu w postaci pisma Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. z dnia 20 lipca 2007r. doprowadziło organy do błędnego wniosku, że skarżący nie wskazał przepisu prawa materialnego z którego wywodzi swój interes prawny.
Pozostałe zarzuty merytoryczne odnoszące się do decyzji o pozwoleniu na budowę na tym etapie postępowania należy uznać za przedwczesne.
W związku z naruszeniem art. 28 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uchylił obie decyzje.
Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło