VII SA/Wa 1225/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-24
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której miesięczny dochód wynosi 1800 zł, a wydatki na leki i lekarzy 1000 zł, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wniosek dotyczy wpisu od skargi w wysokości 100 zł?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) osobie fizycznej, której miesięczny dochód wynosi 1800 zł, a wydatki na leki i lekarzy 1000 zł. Sąd uznał, że wnioskodawca jest w stanie wygospodarować kwotę 100 zł na wpis od skargi, co nie spowoduje uszczerbku w jego koniecznym utrzymaniu, zwłaszcza że korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
H. K. złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1800 zł miesięcznie, ponosi koszty utrzymania domu, wydaje 500 zł na leki i 500 zł na wizyty lekarskie, a na przeżycie pozostaje mu 800 zł. Sąd rozpatrzył wniosek, biorąc pod uwagę wysokość kosztów sądowych w sprawie (wpis od skargi 100 zł) oraz fakt korzystania przez skarżącego z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Odmówiono H. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 sierpnia 2009r. po rozpoznaniu wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi H. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r. znak: [....] w przedmiocie oddalenia zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić H. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.
W dniu 16 lipca 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz ze skargą H. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r. znak: [...] wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
W nadesłanym formularzu wnioskodawca podał, że utrzymuje się z wynagrodzenia uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.800,00 złotych miesięcznie. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podał, iż mieszka sam i cały koszt utrzymania domu spoczywa na nim. Podkreślił, że co miesiąc na lekarstwa wydaje 500,00 złotych, zaś kolejne 500,00 złotych na wizyty u lekarzy specjalistów, natomiast na przeżycie pozostaje mu 800,00 złotych.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem
o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.)
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych wynika, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem. Zatem każdy, wnoszący pismo do Sądu podlegające opłacie, obowiązany jest do uiszczenia stosownych kosztów sądowych (art. 199 ww. ustawy). Ewentualne przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w tym zakresie należy traktować jako odstępstwo od powołanej zasady, powodujące uszczuplenie dochodów państwa. Przysługujące sądowi prawo do zwalniania od kosztów sądowych nie ma charakteru pełnego, swobodnego uznania sądu, lecz podlega określonym regułom, którym należy bezwzględnie przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku.
Ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Do obowiązków sądu należy zaś ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, w celu wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) i słusznego interesu jednostki (obywatela) ( postanowienie WSA z dnia 24.05.2005r. Lex nr 193942).
Analizując dane przedstawione we wniosku uznano, że wnioskodawca nie kwalifikuje się w niniejszej sprawie do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Rozpatrując niniejszy wniosek uwzględniono przede wszystkich wysokość wymagalnych kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie.
Wskazać należy, że do kosztów sądowych na dzień rozpoznania wniosku zaliczyć można jedynie wpis od skargi w wysokości 100,00 złotych, tj. w najmniejszej wysokości, jaką przewidziano w art. 233 cytowanej wyżej ustawy oraz w wydanym na podstawie tego przepisu rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 221, poz. 2193).
W świetle powyższego uznano, że wnioskodawca z otrzymywanych co miesiąc środków pieniężnych w wysokości 1.800,00 złotych, jest w stanie wygospodarować z nich kwotę 100,00 złotych na uiszczenie wpisu od wniesionej skargi. Ponadto wskazać należy, że wnioskodawca korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Powyższy fakt potwierdza , że skarżący jest w stanie zgromadzić z uzyskiwanych przez siebie dochodów, środki na ponoszenie kosztów sądowych w sprawie.
W ocenie referendarza sądowego ponoszenie kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie w całości przez wnioskodawcę nie spowoduje jego utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.
Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło