VII SA/Wa 123/04

WyrokWSA w Warszawie2005-03-16

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Krystyna Tomaszewska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę wydana bez wszczęcia postępowania administracyjnego i zawiadomienia stron, a także bez zapewnienia im czynnego udziału w sprawie, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę wydana z rażącym naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, w szczególności bez wszczęcia postępowania, zawiadomienia stron i zapewnienia im czynnego udziału, jest dotknięta wadą mogącą mieć wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności. Sąd administracyjny kontroluje legalność decyzji administracyjnych, oceniając zgodność z prawem materialnym i przepisami postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. i W. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy z 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Organy administracji uznały, że decyzja Wójta została wydana z rażącym naruszeniem przepisów, m.in. poprzez brak wszczęcia postępowania i zawiadomienia stron. Skarżący kwestionowali zasadność stwierdzenia nieważności, wskazując na winę urzędu gminy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska ( spr.), Asesor WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2005 r. sprawy ze skargi A. i W. K. na decyzję Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Skargę oddala. VII S.A./Wa 123/04 U Z A S A D N I E N I E Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2003r znak: [...] po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2000r zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i W. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] położonej w [...] przy ul. [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność powyższej decyzji. W uzasadnieniu podał, iż inwestorzy wnioskiem z dnia [...] grudnia 2000r wystąpili do Wójta Gminy [...] o wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego załączając wymagane dokumenty określone w art. 33 ust 2 Prawa budowlanego z 1994r. Wójt Gminy [...] w dniu wpływu wniosku inwestora, decyzją z dnia [...] grudnia 2000r zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę, nie wszczynając w trybie art. 61 kpa postępowania w sprawie ani też nie stosując się do przepisu art. 10 kpa. Ponadto, zdaniem organu pierwszej instancji został naruszony przepis art. 34 Prawa budowlanego, bowiem decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określała rodzaj inwestycji jako budowę budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przeznaczonej zgodnie z obowiązującym planem pod budownictwo zagrodowe natomiast pozwolenie na budowę dotyczyło budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wojewoda [...] uznał również, iż przedłożony projekt budowlany nie spełnia wymogów § 4 ust 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998r w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. i W. K., decyzją z dnia [...] grudnia 2003r znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ustalił, iż wniosek inwestorów z dnia [...] grudnia 2000r o pozwolenie na budowę, wpłynął do Urzędu Gminy w [...] w dniu [...] grudnia, 2000r co wynika ze stempla na przedmiotowym wniosku. W związku z powyższym, zdaniem organu drugiej instancji decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2000r zatwierdzająca projekt budowlany i wydająca pozwolenie na budowę została wydana przed dniem wpływu wniosku o pozwolenie na budowę, z rażącym naruszeniem art. 32 ust 4 pkt 1 prawa budowlanego z 1994r. Z tych względów, " choć z innych przyczyn niż wskazane przez organ w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2003r", należało zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli A. i W. K.. Skarżący przyznają, iż decyzję o pozwoleniu na budowę otrzymali tego samego dnia, w którym złożyli wniosek o wydanie zezwolenia na budowę tj. [...] grudnia 2000r. Uważają, że " wydana dla nas decyzja jest krzywdząca..... winę w całej sprawie ponosi Urząd Gminy, a nie my", wnoszą o " uchylenie krzywdzącej dla nas decyzji". W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r - przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270), niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd Administracyjny rozpoznając skargę ocenia czy przy rozpatrywaniu sprawy, organy administracji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, uznał, iż przy jej podejmowaniu nie doszło do naruszenia prawa. W postępowaniu nadzorczym prowadzonym z urzędu przez Wojewodę [...] w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, przedmiotem badania była decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2000r zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca A. i W. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ewid. [...] położonej w [...] przy ul. [...]. Organ pierwszej instancji oceniał legalność przedmiotowej decyzji według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu jej wydania. Wojewoda [...] prawidłowo ustalił, iż decyzja ta wydana została z rażącym naruszeniem zasad postępowania administracyjnego. Złożenie przez A. i W. K. w dniu [...] grudnia 2000r wniosku o pozwolenie na budowę skutkowało zgodnie z art. 61 § 1 kpa wszczęciem na wniosek inwestorów postępowania administracyjnego zmierzającego do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Obowiązkiem Wójta Gminy [...] było, zatem stosownie do art. 61 § 4 kpa zawiadomienie o wszczęciu postępowania wszystkich osób będących zgodnie z art. 28 kpa stronami w sprawie. Organ administracji publicznej obowiązany był z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny i zagwarantować również innym osobom będącym stronami udział w sprawie o pozwolenie na budowę. Art. 5 ust 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane ( DZ.U. Nr 89, poz. 414 z późn zm ) w zestawieniu z przepisem art. 5 ust 2 tego Prawa, zapewnia ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich w szerokim zakresie i to zarówno przedmiotowym jak i podmiotowym. Z obszernego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, iż ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich dotyczy między innymi, właścicieli działek sąsiednich, którym przysługuje przymiot strony, dlatego powinni być powiadomieni o toczącym się postępowaniu zmierzającym do wydania pozwolenia na budowę obiektu budowlanego na sąsiedniej działce ( wyrok NSA z dnia 12.10.1998r -sygn. akt IV S.A. 1774/96, wyrok NSA z dnia 08.09.1998r- sygn. akt. IV S.A. 1704/97, wyrok NSA z dnia 22.10.1998r- sygn. akt. IV S.A. 116/98 ). Z akt sprawy wynika, iż Wójt Gminy [...] nie ustalił kręgu osób będących stronami w sprawie o pozwolenie na budowę i nie zawiadomił ich o wszczęciu postępowania jak również nie zapewnił im czynnego udziału w sprawie i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. czym rażąco naruszył art. 10 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się natomiast rażącego naruszenia art. 34 Prawa budowlanego z 1994r. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana przez Wójta Gminy [...] w dniu [...] kwietnia 2000r ustalała warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...], która zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego była przeznaczona pod budownictwo zagrodowe. Wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie stoi w sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która dopuszczała budowę budynku mieszkalnego. Błędnie również organ pierwszej instancji ustalił, iż przedłożony projekt budowlany nie spełnia wymogów § 4 ust 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998r w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ( Dz. U. z 1998r Nr 140, poz. 906 ). Na rysunkach wchodzących w skład projektu budowlanego została umieszczona pieczątka projektanta zawierająca imię, nazwisko, specjalność i numer uprawnień oraz datę. Odmiennie od ustaleń poczynionych przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, iż wniosek o pozwolenie na budowę został złożony w Urzędzie Gminy [...] w dniu [...] grudnia 2000r. Na wniosku tym znajduje się pieczątka Urzędu Gminy [...] potwierdzająca jego wpływ lecz data wpływu jest poprawiana bez omówienia i dlatego nie można odmówić wiarygodności wyjaśnieniom A. i W. K., którzy na rozprawie w dniu [...] marca oświadczyli, iż wniosek o pozwolenie na budowę złożyli w dniu [...] grudnia 2000r i tego samego dnia otrzymali decyzję o pozwoleniu na budowę. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze, należy podkreślić, iż stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę nie oznacza jakiejkolwiek winy ze strony skarżących i takiej winy żaden z organów administracji publicznej im nie przypisuje. Skarżący działając w zaufaniu do ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę zrealizowali przedmiotową budowę i nie można w tym przypadku mówić o jakimkolwiek działaniu w warunkach samowoli budowlanej. Na rozprawie skarżący oświadczyli, iż zawiadomili o zakończeniu budowy, dokonując zgłoszenia budynku mieszkalnego jednorodzinnego do użytku i organ nie zgłosił sprzeciwu, w związku z tym skarżący nie ponieśli żadnych ujemnych następstw stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę była dotknięta rażącym naruszeniem zasad postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy dlatego prawidłowo stwierdzono jej nieważność. W związku z powyższym, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło