VII SA/Wa 123/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-10

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykaże, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że samodzielne opłacenie kosztów sądowych przekracza jego możliwości finansowe, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, jakim jest zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Wnioskodawca, którego dochody są niskie, a stan zdrowia jego i żony generuje dodatkowe wydatki na leczenie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż samodzielne opłacenie tych kosztów przekracza jego możliwości finansowe.
Stan faktyczny
Wnioskodawca J. H. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wraz z żoną i córką utrzymuje się z rent w łącznej wysokości 1 962,35 zł. Wnioskodawca i jego żona są osobami schorowanymi, co generuje dodatkowe wydatki na leczenie. Rodzina nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a stałe wydatki przekraczają możliwości finansowe.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J. H. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanawia: przyznać J. H. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na formularzu PPF wniosek J. H. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. H. prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i córką. Mieszka na stancji w wynajętym domu o pow. około 67 m2. Wnioskodawca jak i jego żona są osobami schorowanymi. Wnioskodawca przeszedł dwa udary mózgu, których skutki nadal odczuwa. Posiada trwałą niepełnosprawność. Ma kłopoty z poruszaniem się. Żona choruje na chorobę nowotworową. Córka wnioskodawców jest studentką studiującą w W. Rodzina wnioskodawcy utrzymuje się z rent wnioskodawcy i jego żony w łącznej wysokości 1 962,35 zł. Córka wnioskodawcy jest ponadto właścicielką nieruchomości rolnej o pow. 0,34 ha. Stałe wydatki gospodarstwa domowego to miesięcznie 350 zł. (podatki, prąd, woda, ścieki, wywóz śmieci, energia elektryczna, gaz), leki i leczenie około 200 zł., węgiel 700 zł., zakup węgla 700 zł., remonty 100 zł. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Dodatkowo studia córki generują kolejne miesięczne wydatki. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, a takim zakresem jest żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Prawo pomocy obejmować zatem powinno osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. H. uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Dochodem w rodzinie są renty wnioskodawcy i jego żony. W gospodarstwie domowym pozostaje również studiująca córka. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawcy i jego żony dochód w rodzinie strony jest obciążony wydatkami na leki. W tej sytuacji uznać należy, że samodzielne opłacenie kosztów sądowych przekracza możliwości finansowe wnioskodawcy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło