VII SA/Wa 1237/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-07-16

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od wpisu sądowego, powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść tego wydatku bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, ale posiadają płynność finansową pozwalającą na spłatę kredytów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od wpisu sądowego, powinien zostać uwzględniony, gdy wnioskodawcy wykażą, że nie są w stanie ponieść tego kosztu bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Jednakże, jeśli strona posiada płynność finansową pozwalającą na zaciąganie i spłatę kredytów, nie uzasadnia to zwolnienia od całości kosztów sądowych, a jedynie od tych, których poniesienie w danym momencie stanowiłoby nadmierne obciążenie.
Stan faktyczny
B. K. i E. K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy utrzymują się z emerytury, są bezrobotni, posiadają dom i działkę, a także ponoszą koszty spłaty kredytu konsolidacyjnego oraz bieżące wydatki. Dołączyli dokumenty potwierdzające ich sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano B. K. i E. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi; w pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Maciej Majewski - referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. i E. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B. K. i E. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: 1. przyznać B. K. i E. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek B. K. i E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj., zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek ten został uzupełniony wyjaśnieniami złożonymi w dniu 6 lipca 2013 r. Z treści złożonego wniosku oraz nadesłanych wyjaśnień wynika, iż B. K. i E. K. prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z synem. Wnioskodawcy utrzymują się z emerytury E. K. w wysokości 2940,08 zł netto. B. K. i S. K. są osobami bezrobotnymi. Posiadany majątek obejmuje dom o pow. 63,92 m2 oraz działkę siedliskową o pow. 0,44 ha. Strona ponosi koszty związane ze spłatą kredytu konsolidacyjnego w wysokości 20 000 zł., zaciągniętego na spłatę wcześniejszych kredytów. Do stałych miesięcznych wydatków strona zaliczyła opłaty na spłatę kredytów 750 zł., na transport 300 zł., inne opłaty (energię, gaz, telefon, tv, wywóz szamba, wodę, podatki, ubezpieczenia) – 1200 zł. Strona ma na utrzymaniu 5 psów. Do pisma z 6 lipca 2013 r. dołączono kopię dokumentu PIT za 2012 r., harmonogram spłaty rat kredytu, zaświadczenia z urzędu pracy, wyciąg ze stanu konta oraz oświadczenie. Wnioskodawcy dodali, że nie korzystają ze świadczeń pomocy społecznej, ani od rodziny, nie pracują sezonowo i dorywczo. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową wnioskodawców uznać należy, iż uzasadnione jest tylko częściowe przychylenie się do wniosku i zwolnienie od części kosztów tj. wpisu sądowego. Wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść tego wydatku. Trzyosobowa rodzina utrzymuje się z emerytury w wysokości 2940,08 zł. netto, co daje 980,02 zł w przeliczeniu na jedną osobę. Strona nie posiada oszczędności. W tej sytuacji opłacenie wpisu może wpłynąć na pogorszenie się sytuacji życiowej (uszczerbek w utrzymaniu koniecznym). Jednocześnie uznano, że stronę stać na poniesienie pozostałych kosztów sądowych, które mogą pojawić się w sprawie na późniejszych etapach postępowania. Koszty te jeżeli się w sprawie pojawią, będą odległe w czasie (mogą pojawić się za kilka miesięcy), stąd strona będzie mogła się do ich poniesienia odpowiednio wcześnie przygotować. Ponadto uznano, że skoro wnioskodawców stać na zaciąganie kredytów i nie wskazują oni by mieli kłopoty w ich spłacie, to strona posiada płynność finansową i nie znajduje się w tak trudniej sytuacji by uzasadnione było zwolnienie od obowiązku uiszczenia całości kosztów sądowych. Na marginesie należy wskazać, w odpowiedzi na pytanie zawarte w piśmie z 6 lipca 2013 r., że zgodnie z § 4 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2003 Nr 227, poz. 2245) dokumentami źródłowymi, które w przypadkach budzących wątpliwości mogą potwierdzać przedstawione przez wnioskodawcę dane o jego majątku, dochodach i stanie rodzinnym, mogą być w szczególności odpisy zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło