VII SA/Wa 1243/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2009 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego M. M. w kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r. [...] Prezydent Miasta O. na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w sprawie zgłoszenia wykonania robót budowlanych polegających na zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego dwurodzinnego położonego w O. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 16.04.2009 r. M. M. przedłożył dokumenty, tytułem zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego dwurodzinnego na budynek mieszkalno-usługowy z usługami w parterze. Prezydent Miasta O. wskazał, że rozpatrując sprawę ustalono, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. prowadzi postępowanie administracyjne w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania w/w budynku mieszkalnego dwurodzinnego. Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2009r. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...].04.2009r. znak [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji w przedmiotowej sprawie. Opisując stan faktyczny sprawy organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 26.03.2009r. M. M. wniósł o wydanie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania "budynku mieszkalnego na budynek mieszkalno-usługowy, budynek -działalność gospodarcza - parter". Postanowieniem z dnia [...].03.2009r. organ I instancji wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia, w wyznaczonym terminie, zgłoszenia o stwierdzone braki uniemożliwiające jego merytoryczne rozpoznanie. Decyzją z dnia [...].04.2009r. znak [...] Prezydent Miasta O., po rozpatrzeniu sprawy, zgłosił sprzeciw w sprawie zmiany sposobu użytkowania w/w budynku mieszkalnego, wskazując, że inwestor nie uzupełnił zgłoszenia w wyznaczonym terminie. Pismem z dnia 15.04.2009r. (złożonym w dniu 16 kwietnia) M. M. odniósł się do postanowienia z dnia [...].03.2009r., załączając stosowne dokumenty. M. M. złożył też odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...].04.2009r. znak [...]. Prezydent Miasta O. nie znalazł podstaw do zastosowania art.132 Kpa i przy piśmie z dnia 23.04.2009r. przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy do Wojewody [...] celem rozpatrzenia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. pismem z dnia 14.04.2009r. zawiadomił strony postępowania, że zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania parteru budynku mieszkalnego dwurodzinnego zlokalizowanego na działce nr ewid.[...] położonej przy ul. [...] w O.. Postanowieniem z dnia [...].04.2009r. PINB w O. nakazał wstrzymać M. M. użytkowanie parteru budynku mieszkalnego. Rozpoznając odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...].04.2009r. znak [...] Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja ta podlega uchyleniu w całości, a postępowanie organu I instancji w przedmiocie umorzenia postępowania podlega umorzeniu jako wydane niezgodnie z przepisami prawa. Organ podkreślił, że Prezydent Miasta O. decyzją z dnia [...].04.2009r. znak [...] zgłosił sprzeciw w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego. M. M. złożył odwołanie od tej decyzji, które to odwołanie organ I instancji przesłał do organu wyższej instancji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. pismem z dnia 14.04.2009r. zawiadomił strony postępowania, że zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania parteru w/w budynku. Zdaniem Wojewody [...], wobec takiej sytuacji prawnej Prezydent Miasta O. winien przekazać przedmiotowe zawiadomienie do organu odwoławczego i poczekać na rozstrzygnięcie organu wyższej instancji, bowiem zadaniem organu odwoławczego było uregulowanie prawne zaistniałej sytuacji. Organ I instancji nie mógł umorzyć postępowania w sprawie zgłoszenia wykonania robót budowlanych polegających na zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego dwurodzinnego położonego w O. przy ul. [...], ponieważ w wyniku odwołania wniesionego od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...].04.2009r. znak [...] postępowanie w przedmiotowej sprawie nadal trwało. Skargę na decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. złożył M. M.. Zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, polegające na umorzeniu postępowania bez wskazania przyczyn jego bezprzedmiotowości, przy jednoczesnym dokonaniu przez organ II instancji oceny prawnej rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. W skardze podniesiono, że organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie tylko w sytuacji oczywistego braku podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy i tylko wówczas, gdy odwołujący nie żąda rozpatrzenia sprawy co do jej istoty. Wobec tego brak wskazania przez organ odwoławczy przyczyn uznania postępowania za bezprzedmiotowe przy jednoczesnym dokonaniu oceny prawnej rozstrzygnięcia organu I instancji stanowi rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Skarżący podniósł, że Wojewoda [...] dokonał merytorycznej oceny decyzji Prezydenta Miasta O., lecz zarazem nie wskazał przesłanek uznania, że wszczęte na wniosek skarżącego postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku stało się bezprzedmiotowe. Za spełniające taki wymóg nie może być uznane powołanie się w uzasadnieniu decyzji na fakt wszczęcia przez PINB w O. postępowania w sprawie samowolnej zmiany przez skarżącego sposobu użytkowania przedmiotowego budynku, albowiem nie zostało ono prawomocnie zakończone. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W ustalonym stanie faktycznym sprawy skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem obie decyzje dotknięte są wadą rażącego naruszenia prawa. Prezydent Miasta O. z rażącym naruszeniem art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie zgłoszenia wykonania robót budowlanych pomimo, że postępowanie w przedmiotowej sprawie nadal trwało. Skarżący bowiem złożył odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] kwietnia 2009 r wnoszącej sprzeciw w sprawie zgłoszenia wykonania robót budowlanych polegających na zmianie sposobu użytkowania budynku mieszkalnego dwurodzinnego położonego w O. przy ul. [...]. Właściwym organem do rozpatrzenia odwołania zgodnie z zasadą dwuinstancyjności jest organ odwoławczy. Z chwilą wniesienia odwołania Prezydent Miasta O. utracił kompetencje do rozpoznania sprawy natomiast Wojewoda [...] kompetencje takie uzyskał zgodnie z przepisem 138 kpa. Organ odwoławczy obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Rozstrzygając sprawę organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu sprawy z daty wydania decyzji przez organ I instancji lecz musi uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania ( wyrok NSA z dnia 3 marca 1993 r, IV S.A. 1241/93, ONSA 1993 r, Nr 3, poz 79 ). Ponownie rozpoznając i rozstrzygając sprawę organ odwoławczy obowiązany był uwzględnić zmianę stanu faktycznego sprawy polegającą na samowolnej zmianie sposobu użytkowania zgłoszonego obiektu. W tej sytuacji decyzja Prezydenta Miasta O. z dnia [...] kwietnia 2009 r znak: [...] wydana na podstawie art. 105 § 1 kpa i umarzająca postępowanie w sprawie zgłoszenia z uwagi na samowolną zmianę sposobu użytkowania budynku zapadła z rażącym naruszeniem art. 105 § 1 kpa dlatego należało stwierdzić jej nieważność. W ocenie sądu decyzja organu odwoławczego dotknięta jest również wadą rażącego naruszenia art. 138 § 1 pkt 3 kpa co skutkuje stwierdzeniem nieważności. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 w/w ustawy.