VII SA/Wa 1246/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-29
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, rozpatrując odwołanie od decyzji ustalającej podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, prawidłowo rozpoznał zarzut strony dotyczący istnienia innej, nieodwołanej decyzji ZUS, która wyłączała podleganie obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia została wydana z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. Organ odwoławczy nie odniósł się merytorycznie do zarzutu strony dotyczącego istnienia decyzji ZUS wyłączającej podleganie obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora OW NFZ ustalającą, że S. C. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca działalność pozarolniczą w okresie od stycznia 1999 r. do października 2006 r. S. C. w odwołaniu podniósł, że decyzja ZUS z 1996 r. wyłączała jego podleganie obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z uwagi na posiadanie prawa do renty. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu brak merytorycznego ustosunkowania się do jego argumentów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008r. sprawy ze skargi S. C. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz S. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1246/08
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w W. na podstawie art. 107 ust.5 pkt 16, art. 109, art. 66 ust.1 pkt 1 lit. c) i pkt 16, art. 69 ust. 1, art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 z późn. zm.), art.8 pkt 1 lit. c) i pkt 10, art. 11 ust.1 i art. 22 ustawy z dnia 6 lutego r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28, poz. 153 z późn.zm.), art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 15, art. 12 ust.1 i art. 24 ust. 1 ustawy opowszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45, poz.391 z późn. zm.), art. 8 ust. 6 pkt 1 i art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.- Dz.U. z 2007 r. nr 11 poz.
74 z późn. zm.), art. 8 ust. 1, art. 18 i art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 grudnia
1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. nr 41, poz. 324 z późn. zm.) oraz art. 7
ust. 2 i 7d ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. - Prawo działalności
gospodarczej ( Dz. U. nr 101, poz. 1178 z późn. zm.) w zw. z art. 66 pkt 2 ustawy z
dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności
gospodarczej ustalił, że S. C. od dnia [...] stycznia 1999 r. do dnia [...]
października 2006 r. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako
osoba prowadząca działalność pozarolniczą.
Od powyższej decyzji odwołał się S. C. wskazując organowi pierwszej instancji, iż zgodnie z decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] maja 1996 r. nie podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od dnia [...] kwietnia 1996 r. ze względu na posiadane przeze niego ustalone prawo do renty i wobec tego, że nie wnosił o objęcie ubezpieczeniem społecznym.
Odwołujący się wskazał, iż powyższa decyzja nigdy nie została odwołana ani zmieniona w czasie gdy prowadził działalność gospodarczą, a więc cały czas obowiązywała.
Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez S. C., od decyzji nr [...], z dnia [...] kwietnia 2008 r., utrzymał ww. decyzję w mocy.
Organ odwoławczy stwierdził, że z przedstawionych dokumentów a w szczególności z decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] października 2006 r., wynika, iż działalność gospodarcza Biuro Likwidacji Szkód Ubezpieczeniowych prowadzone przez S. C. zostało wykreślone z ewidencji działalności gospodarczej z dniem [...] października 2006 r.
Natomiast z pisma Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] sierpnia 2006 r., wynika, iż S. C. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą od kwietnia 1996 r. Jednocześnie Urząd Skarbowy poinformował, iż S. C. nie miał obowiązku zgłaszania przerw w prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej, zaś wg. ewidencji podatników w latach 2000-2005 w złożonych zeznaniach podatkowych na druku PIT - 36 skarżący wykazywał przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia podkreślił, iż ustalone prawo do renty skarżącego, nie wyłączyło podlegania przez niego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Organ odwoławczy powołał się na przepisy art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - obowiązującej od dnia 1 października 2004 r, art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391, z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, z późn. zm.) -obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r. i stwierdził, iż w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.
Na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] maja 2008 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł S. C. zarzucając organowi odwoławczemu , że nie ustosunkowywał się merytorycznie do jego argumentów podnoszonych w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarga jest zasadna, bowiem decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 oraz art. 107 k.p.a.
Jak wynika z treści art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Z powyższego wynika obowiązek organów administracji, wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym w celu ustalenia stanu sprawy. Organ administracji jest zobowiązany do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powinien prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do państwa (wyrok NSA OZ w Lublinie z 7 października 1983 r., SA/Lu 240/83, niepubl.). Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego.
Oznacza to, iż organ narusza prawo nie tylko w wypadku wadliwej oceny prawnej stanu faktycznego, wadliwego zastosowania prawa, ale i w równym stopniu wtedy, gdy prawidłowo zastosuje prawo do wadliwie ustalonego stanu faktycznego.
Przepis art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś wynik tego postępowania powinien znaleźć prawidłowe odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.).
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że organ odwoławczy winien rozpoznać sprawę na nowo w jej całokształcie,.
W szczególności Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydając zaskarżoną decyzję winien odnieść się do zarzutu podniesionego w odwołaniu, że w obiegu prawnym pozostaje decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] maja 1996 r. z której wynika, iż skarżący nie podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od dnia [...] kwietnia 1996 r.
Organ odwoławczy wydając przedmiotową decyzję dopuścił się naruszenia prawa polegającego na niedokładnym wyjaśnieniu, rozpatrzeniu i ocenie stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Strona nawet jeśli otrzymuje decyzje negatywną winna być poinformowana dlaczego organ nie uwzględnił jej zarzutów, brak uzasadnienia w tym zakresie podważa zaufanie obywatela do organu.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 w/w ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt II wyroku.
Orzeczenie o kosztach znajduje podstawę w art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło