VII SA/Wa 1249/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2006 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "G." w P[...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie pozwolenia na budowę skargę oddala. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. znak [...] na podstawie art. 158 § 1, art. 157 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm./ stwierdził z urzędu nieważność decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] grudnia 2004 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej UMTS nr [...] na istniejącym budynku przy ul. [...] w P. (działka nr [...], ark. [...], obręb [...]) dla P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w W. Od powyższej decyzji odwołała się P. Sp. z o.o. zarzucając jej rażące naruszenie prawa poprzez przyjęcie, iż inwestor obowiązany jest złożyć oświadczenie i posiadać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane także w stosunku do nieruchomości sąsiednich będących w obszarze oddziaływania obiektu, na którym prowadzone są roboty budowlane. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2006r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm./ po rozpatrzeniu powyższego odwołania, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] grudnia 2004 r. znak [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż obszar oddziaływania spornej inwestycji nie przekracza granicy działki nr [...] objętej planowaną inwestycją, zatem nie było konieczne uzyskanie zgody sąsiada na jej lokalizację. Ponadto zaznaczył, że inwestor przedstawił stosowne oświadczenie z dnia 25 października 2004 r. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością oznaczoną jako działka nr [...] w P. wynikające z umowy najmu. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa "G." w P. podkreślając, że organ nie dopatrzył się rażącego ani zwykłego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji – przyjął, iż obszar oddziaływania spornej inwestycji nie przekracza działki nr [...] – terenu będącego w dyspozycji inwestora – co nie znajduje potwierdzenia w materiałach sprawy, w szczególności w przytaczanym przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego raporcie o oddziaływaniu inwestycji na środowisko. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, wywodząc argumentację jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, nie orzekając o istocie sprawy. Art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny lub obowiązek danego podmiotu, wynikający z postępowania, ma swoje źródło w ustawie. Pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 kpa oraz pozostałe przepisy kodeksu, może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, tj. konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że zastosowanie tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. /wyrok NSA z 2 czerwca 1998, sygn. akt IV SA 2164/97/. O tym więc czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby, jako interes prawny. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji organ administracyjny wszczyna w nowej sprawie. Konsekwencją rozpoznania przez organ nowej sprawy jest ustalenie kręgu stron postępowania, a zatem podmiotów, które wykażą swój interes prawny wynikający z możliwości zastosowania wobec nich normy prawa administracyjnego materialnego. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, stroną postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji oprócz podmiotów uczestniczących w zwykłym postępowaniu zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji, może być każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności /por. wyrok z dnia 12 stycznia 1994 r. sygn. akt II SA 2164/92/. W odniesieniu do postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę, normą prawa materialnego, z której można wywodzić interes prawny skarżącej Spółdzielni do uczestniczenia w postępowaniu na prawach strony jest przepis art. 28 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm./ . Zgodnie z tym przepisem stronami w postępowaniu w prawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego obszar oddziaływania to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone z urzędu. Odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wniósł inwestor /P.Sp. z o.o./. Spółdzielnia Mieszkaniowa "G." włączyła się do postępowania dopiero przez wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Spółdzielnia może być stroną w postępowaniu nadzwyczajnym, jak już jednak wspomniano krąg tych osób należy ustalić w oparciu o 28 kpa, który odsyła do art. 28 ust 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Odnosząc się do tych przepisów Spółdzielnia nie wykazała, aby w związku z tym obiektem /instalacją/ doznała w zagospodarowaniu terenu ograniczeń. W aktach znajduje się raport oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko. Raport ten wyraźnie stwierdza, że obowiązujące w Polsce bardzo rygorystyczne przepisy dotyczące budowy i konstrukcji stacji bazowej zapewniają, iż pracująca z maksymalną mocą stacja nie może mieć żadnego negatywnego wpływu na otoczenie, a tym bardziej na zdrowie ludzi mieszkających pod stacją i w jej najbliższym otoczeniu. Przedmiotowa budowa stacji bazowej nie narusza interesów osób trzecich, ponieważ oddziaływanie inwestycji na środowisko występuje na niewielkim obszarze, wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludzi i nie spowoduje ograniczenia zagospodarowania działek sąsiednich. Obszar występowania pola elektromagnetycznego przekraczającego dopuszczalną wartość, wykracza poza obszar, do którego inwestor posiada tytuł prawny, ale występuje wyłącznie w obszarach niedostępnych dla ludzi, w wolnej przestrzeni, zaś dach, na którym zostaną zainstalowane anteny stacji jest miejscem niedostępnym dla ludzi. Dopuszcza się bez ograniczeń przebywanie ludzi na poziomie terenu, wewnątrz budynku oraz okolicznych budynkach. Argumenty zawarte w raporcie dostatecznie wyjaśniają kolejne wątpliwości strony skarżącej co do braku konieczności wykazania się przez inwestora zgodą sąsiadów na lokalizację planowanej inwestycji. Tak więc Spółdzielnia Mieszkaniowa "G." nie wykazała, aby w związku z planowaną inwestycją miała doznać jakichś ograniczeń, tym samym nie wykazała swojego interesu prawnego w niniejszym postępowaniu. Kwestionowana decyzja wydana została w postępowaniu nieważnościowym, które ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności. Przesłanki stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności taksatywnie wymienia art. 156 § 1 kpa. Art. 157 § 2 kpa stanowi, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Jest to samodzielne postępowanie, którego istotą jest jedynie ustalenie czy dana decyzja dotknięta jest jedną z wad wyszczególnionych we wskazanym art. 156 § 1 kpa. Gdyby nawet przyjąć, że interes prawny Spółdzielni w tym postępowaniu istnieje to jednak jak z raportu oddziaływania na środowisko wynika, oddziaływanie szkodliwe inwestycji występuje na wysokości w obszarach niedostępnych dla ludzi, co dotyczy także budynku Spółdzielni. Zasadnie więc obszar oddziaływania inwestycji został wyznaczony w decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] grudnia 2004 r. jedynie do działki nr [...], na której inwestycja będzie realizowana. Odnośnie tej nieruchomości inwestor wykazał się prawem do dysponowania na cele budowlane wynikającym z umowy najmu w oświadczeniu z dnia 25 października 2004 r. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).