VII SA/Wa 1254/07

WyrokWSA w Warszawie2007-11-12

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opinia dotycząca negatywnego oddziaływania wód gruntowych na budynek, sporządzona po wydaniu ostatecznej decyzji, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, jeśli nie dotyczy bezpośrednio przedmiotu pierwotnej decyzji i nie wskazuje wprost na zagrożenie katastrofą budowlaną?
Ratio decidendi
Opinia dotycząca negatywnego oddziaływania wód gruntowych na budynek, sporządzona po wydaniu ostatecznej decyzji i nie odnosząca się bezpośrednio do przedmiotu pierwotnego postępowania, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Aby przesłanka ta została spełniona, ujawnione okoliczności lub dowody muszą być nowe, istotne dla sprawy, istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i być nieznane organowi wydającemu decyzję. W analizowanym przypadku opinia nie spełniała tych kryteriów, a zgłaszane zagrożenia nie były wystarczająco konkretne, aby uzasadnić wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca M. M. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie samowolnie wykonanych piwnic, powołując się na opinię z 2006 r. wskazującą na negatywne oddziaływanie wód gruntowych na budynek, co jej zdaniem stanowiło zagrożenie katastrofą budowlaną. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że opinia nie spełnia wymogów art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, ponieważ nie istniała w dniu wydania pierwotnych decyzji i nie dotyczyła bezpośrednio przedmiotu sprawy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej. skargę oddala VIISA/Wa 1254/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta W. z dnia [...] lipca 2003 r. umarzającą wszczęte na wniosek M. M. postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych piwnic pod budynkiem mieszkalnym przy ul. O. [...] we W. Z ustaleń organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji wynikało, że piwnice pod całym budynkiem wykonane zostały na etapie budowy budynku. Po dokonanym odbiorze końcowym, Prezydent Miasta W., decyzją z dnia [...] grudnia 1990 r., udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego i garażu na ww. posesji. Wobec powyższych faktów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta W. po ustaleniu, że wydana przez Prezydenta Miasta W. decyzja o pozwoleniu na użytkowanie usankcjonowała wykonanie całego budynku mieszkalnego i garażu łącznie z piwnicami wykonanymi pod budynkiem mieszkalnym i garażem, stwierdził, że postępowanie w sprawie piwnic pod przedmiotowym budynkiem mieszkalnym stało się bezprzedmiotowe i kierując się art. 105 § 1 Kpa, umorzył postępowanie w tej sprawie. Pismem z dnia 28 grudnia 2006 r. M. M. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie samowolnie wykonanych ww. piwnic, bowiem, zdaniem wnioskującej, w decyzji sankcjonującej istniejącą samowolę nie poruszono kwestii zagrożenia katastrofą budowlaną. M. M. powołując się na załączoną do wniosku "Opinię na temat ustalenia zmiany stanu wody na gruncie dz. nr [...] nieruchomości przy ul. O. [...] we W." - opracowaną w październiku 2006 r. przez mgr inż. M. O. na zlecenie Prezydenta Miasta W., stwierdziła, że w sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Decyzją z dnia [...] marca 2007r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uchylenia decyzji swojej z dnia [...] sierpnia 2003r. Organ stwierdził, że przedstawiony przez M. M. dowód w postaci opinii mgr inż. M. O. nie można uznać za istotny dla sprawy nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, nie znany organowi, który wydał decyzję, ponieważ rzeczona opinia opracowana została w 2006 r. a to znaczy, że dowód ten nie spełnia warunku określonego w art. 145 § 1 pkt 5, bowiem nie istniał on w dniu wydania zakwestionowanej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r. i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa należy rozumieć okoliczności lub dowody nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, dotyczące przedmiotu sprawy i mające znaczenie prawne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nieznane organowi, który wydał decyzję. Ponadto, przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego . W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego powoływana przez Skarżącą "Opinia na temat ustalenia zmiany stanu wody na gruncie, dz. Nr [...] nieruchomość przy ul. O. [...] we W." nie dotyczy de facto piwnicy pod budynkiem mieszkalnym przy ul. O. [...], a tylko w "Uwagach dodatkowych" autor zawarł m.in. informacje, iż "z dokonanych oględzin działki nr [...] oraz budynku jednorodzinnego uwidaczniają się negatywne oddziaływanie wód gruntowych na obiekty budowlane, w szczególności dotyczy to ścian zewnętrznych, piwnicy; potwierdza to tylko kierunki przepływu wód wzdłuż ścian bocznych budynku, jednocześnie wskazuje, że obiekt nie został należycie zabezpieczony od skutków wpływu tych wód" oraz "dla ograniczenia wpływu naruszenia stanu wody na gruncie, dz. Nr [...] na obiekty budowlane, konieczne będą niezbędne roboty i czynności ograniczające wpływ wód na te obiekty; działania te nie mogą być jednak objęte nakazem administracyjnym, a wynikać powinny z właściwego użytkowania i zabezpieczenia obiektów budowlanych", nie wspominając jednakże o zagrożeniu katastrofą budowlaną. Tym samym, zdaniem organu II instancji, powoływana przez Skarżącą opinia nie dotyczy przedmiotu sprawy zakończonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r., znak: [...], a zgłaszane nowe okoliczności faktyczne (zagrożenie katastrofą budowlaną) w rozpatrywanej sprawie nie mieszczą się w zakresie przesłanki "okoliczności istotnej dla sprawy". W skardze wniesionej do Sądu, skarżąca podnosi, że opinia dotyczyła sprawy o zmianę stanu wody i nie było jej celem dosłowne wykazywanie, że jest zagrożenie katastrofą budowlaną. Jednak biegły napisał o negatywnym oddziaływaniu wód gruntowych na ściany zewnętrzne piwnicy, niekorzystnym posadowieniu całego budynku na glinach i skutkach jakie te okoliczności mogą wywołać, czyli: nierówne osiadanie obiektu, rysy fundamentów, pęknięcia ścian. Z takiego opisu wynika, zdaniem skarżącej, że katastrofy budowlanej faktycznie jeszcze nie ma ale może do niej dojść w istniejących uwarunkowaniach. Zagrożenie istniało już w dacie prowadzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych piwnic, gdyż nie powstało ono z dnia na dzień, lecz było rozciągnięte w czasie. I jeśli takie zagrożenie dotyczy piwnic, to i z pewnością dotyczy pozostałej części budynku znajdującej się nad piwnicami. W ocenie skarżącej opinia ta, opisując zagrożenia, podaje nowe fakty, których nie można nazwać i ocenić inaczej jak zagrożenie katastrofą budowlaną. Zdaniem skarżącej, fakty wynikające z opinii mogą być podstawą wznowienia postępowania. W ocenie strony żądającej wznowienia postępowania w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne wynikające z ekspertyzy. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd na podstawie art.13 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1269 z póź. zm.) tylko w takim zakresie jest możliwa sądowa kontrola. Postępowanie wznowieniowe jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Reguły związane ze wszczęciem tego postępowania oraz z wydawanymi w jego toku rozstrzygnięciami są szczegółowo uregulowane w kodeksie postępowania administracyjnego. W pierwszej fazie postępowania organ administracji sprawdza jedynie czy strona powołuje się na przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 kpa lub w art. 145a § 1 kpa. Jeśli strona powołuje się na te przesłanki to organ administracji ma obowiązek wznowić postępowanie i już we wznowionym postępowaniu ocenić czy przesłanki te rzeczywiście zostały spełnione i mogą być podstawą do uchylenia decyzji wydanej w zwykłym postępowaniu. Aby przesłanka wymieniona w art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. zaistniała muszą zostać zrealizowane łącznie trzy warunki a mianowicie: po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są nowe i dla sprawy istotne tj. mają znaczenie prawne wpływające na zmianę decyzji, po drugie muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej, po trzecie muszą być nieznane organowi, który wydał decyzję ostateczną. Konieczne w tym stanie rzeczy było ustalenie czy okoliczność powołana we wniosku jest istotna dla sprawy oraz czy jest to okoliczność nowa, zgodnie z przesłankami określonymi w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Skarżąca w swoim wniosku o wznowienie postępowania powołała się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., które jej zdaniem winna skutkować uchyleniem wymienionej decyzji w postępowaniu wznowieniowym. Wskazując tę przesłankę strona żądająca wznowienia postępowania powołała się na "opinię na temat ustalenia zmiany stanu wody na gruncie dz. nr [...] nieruchomości przy ul. O. [...] we W." - opracowaną w październiku 2006 r. przez mgr inż. M. O. na zlecenie Prezydenta Miasta W. Opinia ta więc nie odnosi się ani do zmian stosunków wodnych na gruncie działki nr [...] przy ul. O. [...] we W. i nie odnosi się do projektu budowlanego budynku mieszkalnego przy ul. O. [...]. Opinia ta nie zawiera zatem ocen dotyczących decyzji zatwierdzającej projekt budowlany, lecz stwierdza jedynie, że wskutek działań inwestycyjnych nastąpiła zmiana kierunku przepływu wód powierzchniowych i gruntowych, która nie wpływa szkodliwie na grunty sąsiednie a w szczególności na grunt dz. nr [...] należącej do M. M. Nie daje więc żadnych podstaw do uznania, że w sprawie zakończonej decyzją, kwestionowaną w postępowaniu wznowieniowym, ujawnione zostały nowe fakty lub dowody istniejące w dniu wydawania tej decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Należy przy tym zwrócić uwagę, że na gruncie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie można utożsamiać nowej okoliczności faktycznej z nowym dowodem. Opinia zawiera jedynie ocenę skutków wzniesienia obiektu, nie nawiązując do zatwierdzonego decyzją administracyjną projektu. Zatem opinia nie dotyczy przedmiotu sprawy zakończonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r., znak: [...], a zgłaszane nowe okoliczności faktyczne w rozpatrywanej sprawie nie mieszczą się w zakresie przesłanki "okoliczności istotnej dla sprawy". Zdaniem Sądu, okoliczności przedstawione we wniosku nie są więc okolicznościami istotnymi, które mogłyby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy co oznacza, że gdyby nawet w dniu wydania decyzji, okoliczności podnoszone we wniosku były znane organowi, który wydał decyzję w sprawie nie mogłoby zapaść rozstrzygnięcie co do swej istoty odmienne od dotychczasowego. Wobec niewskazania przez stroną żądającą wznowienia postępowania jakichkolwiek innych okoliczności, które by mogły potwierdzać zaistnienie w sprawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - to organ I instancji trafnie i zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji ocenianej w tym postępowaniu. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło