VII SA/Wa 126/05
WyrokWSA w Warszawie2005-09-30
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Mariola Kowalska, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy siatka PCV o wysokości 30 cm służąca zabezpieczeniu trawnika przed psami oraz chodnik z jednej płyty chodnikowej ułożony wzdłuż własnej posesji stanowią obiekty budowlane wymagające zgłoszenia lub pozwolenia na budowę zgodnie z Prawem budowlanym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że siatka PCV o wysokości 30 cm, służąca zabezpieczeniu trawnika, nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego, a jedynie wydzieleniem przestrzeni. Podobnie, chodnik z jednej płyty chodnikowej ułożony wzdłuż własnej posesji może być traktowany jako obiekt małej architektury lub utwardzenie powierzchni gruntu wymagające jedynie zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę. W związku z tym organy nadzoru budowlanego nie dokonały należytej analizy stanu faktycznego pod kątem kwalifikacji prawnej naniesień.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki chodnika i ogrodzenia w pasie drogowym, wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a utrzymanego w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący E. i H. R. kwestionowali kwalifikację prawną wykonanych naniesień, wskazując m.in. na rozbiórkę ogrodzenia i tymczasowy charakter chodnika. Sąd administracyjny uznał, że organy błędnie zakwalifikowały sporne elementy jako obiekty budowlane wymagające pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2005 r. sprawy ze skargi E. i H. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki chodnika i ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VII SA /Wa 126 /05
U Z A S A D N I E N I E
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] września 2004 r. na podstawie art. 46 b ust 1 ustawy Prawo budowlane ( Dz. U. 207 z 2003 r. poz. 2016 z póz. zm. ) nakazał E. i H. R. dokonanie rozbiórki chodnika i ogrodzenia w pasie drogowym ul. [...] na wysokości nieruchomości nr [...] w [...] .
W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie toczyło się na wniosek mieszkańców tej ulicy dotyczący wykonania przez właściciela posesji położonej przy ulicy [...] [...] krawężnika na długości 32 mb i płyt chodnikowych wzdłuż krawędzi jezdni .
W dniu [...] września 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził kontrolę , która potwierdziła że wykonano wyżej wymienione naniesienia w roku 2001 r. Przeprowadzenie tych robót bez zgłoszenia lub uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w pasie drogowym stanowiło w ocenie organu naruszenie przepisów Prawa budowlanego .
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego mając na uwadze brak pozwolenia na budowę postanowieniem z dnia [...]stycznia 2004 r. nałożył na inwestorów w oparciu o art. 49 b ust 2 Prawa budowlanego obowiązek przedłożenia w terminie do [...] stycznia 2004 r.
- projektu zagospodarowania działki
- zaświadczenia z właściwego organu o zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
- oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane
- opinii Zarządu Dróg Miejskich odnośnie wykonanych naniesień w pasie drogowym ul. [...]
Obowiązek ten nie został wykonany przez inwestora , w związku z czym orzeczono na podstawie art. 49 b ust 1 Prawa budowlanego nakaz rozbiórki .
Odwołanie od tej decyzji wniósł H. R. i podniósł w nim , że wizję lokalną przeprowadzono bez jego udziału , nie przesłuchano go jako strony oraz nie rozpatrzono jego zażalenia na postanowienie z dnia [...] kwietnia 2004 r. o nałożeniu obowiązków.
[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 ust 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania H. R. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy .
W uzasadnieniu podniósł , że z oględzin z dnia [...] września 2003 r. wynika , że przy ulicy [...]w [...] wzdłuż ogrodzenia od strony ulicy wykonano wygrodzenie pasa zieleni o szerokości 3 m siatką z PCV mocowaną do drewnianych kołków osadzonych w ziemi . Ponadto wykonano utwardzenie z płyt chodnikowych o szerokości 50 cm.
Organ odwoławczy stwierdził , że wprawdzie organ I instancji błędnie przyjął , że na wykonanie chodnika wymagane jest uprzednie uzyskanie pozwolenia na budowę , gdy tymczasem zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego utwardzenie powierzchni gruntu wymaga tylko zgłoszenia to jednak organ ten prawidłowo prowadził postępowanie w trybie art. 49 b który przewiduje możliwość likwidacji samowoli budowlanej polegającej na braku zgłoszenia .
Zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym jeżeli zapewnia prawidłowe użytkowanie obiektu i jest z nim związane . W niniejszym przypadku ogrodzenie z siatki PCV nie jest związane z jakimkolwiek obiektem budowlanym ( gdyż służy zabezpieczeniu trawnika przed psami ) wobec czego zostało potraktowane przez organ jako samoistny obiekt budowlany , którego usytuowanie od strony ulicy wymaga zgłoszenia . Inwestorzy nie dokonali zgłoszenia i nie wypełnili nałożonych na nich obowiązków dlatego nakaz rozbiórki organ ocenił za zasadny . Poza tym podniósł , że skarżący został prawidłowo powiadomiony o oględzinach, dowodem czego jest doręczenie mu zawiadomienia .
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę decyzję złożyli E.i H. R. podnosząc, że przedmiotowe ogrodzenie błędnie zostało zakwalifikowane jako obiekt budowlany gdyż było to zagrodzenie trawnika wykonane z plastikowej siatki o wysokości 30 cm oraz , że zostało rozebrane w kwietniu 2004 r..
Skarżący wskazali ponadto , że chodnik jako tymczasowy został ułożony w 1996 r. z uwagi na bezpieczeństwo użytkowników ulicy [...]. Od jego ułożenia upłynęło 5 lat i organ nie mógł nakazać jego rozbiórki . Podnieśli ,że przy innych posesjach tej ulicy są podobne chodniki a organy nie podejmują działań.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :
Skargę należało uwzględnić albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa .
Podstawą działania organów nadzoru budowlanego w tej sprawie było ustalenie , że zarówno wygrodzenie trawnika jak i ułożenie płyt chodnikowych przy krawężniku ulicy objęte jest regulacją Prawa budowlanego .
W zakresie wygrodzenia trawnika organ I instancji nie wskazał na jego kwalifikację w świetle przepisów Prawa budowlanego. Natomiast organ odwoławczy wyraził pogląd , że zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego ( Dz. U. Nr 207 z 2003 r. poz. 2016 ze zm.) ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym wówczas gdy zapewnia prawidłowe użytkowanie obiektu i jest z nim związane . Natomiast w niniejszym przypadku ogrodzenie z siatki PCV nie jest związane z jakimkolwiek obiektem budowlanym (gdyż służy zabezpieczeniu trawnika przed psami ) wobec czego zostało potraktowane przez organ jako samoistny obiekt budowlany , którego usytuowanie od strony ulicy wymaga zgłoszenia .
Z poglądem tym zgodzić się nie można. Nie sposób bowiem uznać za obiekt budowlany siatkę z PCV o wysokości 30 cm zamocowaną do drewnianych słupków . Zarówno bowiem sama konstrukcja tego wygrodzenia będąca technicznie prowizoryczną i nietrwałą , jak i użyte materiały oraz funkcja mająca na celu zabezpieczenie trawy przed deptaniem ( sam inwestor określił jako zabezpieczenie przed psami ) wskazuje , że nie jest to obiekt budowlany o jakim mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego ( Dz. U. Nr 207 z 2003 r. poz. 2016 ze zm.) . W ocenie Sądu jest to wprawdzie wydzielenie przestrzeni ale nie stanowiące ogrodzenia o jakim mowa w art. 29 ust 1 pkt 22 Prawa budowlanego ( Dz. U. Nr 207 z 2003 r. poz. 2016 ze zm.).
Podobnie przedstawia się sprawa wykonania chodnika przy krawędzi drogi . Z przedstawionego przez skarżącego na rozprawie - protokołu oględzin z dnia [...] maja 2005r. dokonanych przez pracownika Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika , że chodnik o szerokości jednej płyty ułożony wzdłuż posesji znajduje się na terenie będącym formalnie własnością H. R. W tym kontekście należy rozważyć czy rzeczywiście ułożenie jednej płyty chodnikowej wzdłuż własnej posesji jest utwardzeniem powierzchni gruntu przewidzianym w art. 29 ust 2 pkt 5 Prawa budowlanego ( Dz. U. Nr 207 z 2003 r. poz. 2016 ze zm.) czy też może obiektem małej architektury jako niewielki obiekt służący utrzymaniu porządku ( art. 3 pkt 4 lit. c) . W tym przypadku jednak zgłoszenie mogłoby nie być wymagane ( art. 30 ust 1 pkt 4 - a contrario ) .
Biorąc powyższe pod uwagę uznać trzeba , iż organ nie dokonał należytej analizy stanu faktycznego pod kątem kwalifikacji prawnej dokonanych przez inwestora naniesień i ich znaczenia w świetle Prawa budowlanego . Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nie bez znaczenia będzie okoliczność , iż H. R. rozebrał wygrodzenie trawnika co znalazło potwierdzenie we wspomnianym protokole Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2005 r. Natomiast kwestię roku w którym chodnik został ułożony należy wyjaśnić stosownie do reguł z art. 75 § 1 kpa .
Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt II wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło