VII SA/Wa 127/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Wojciech Mazur, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie budowy basenu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/WA 127/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) postanowił umorzyć postępowanie w sprawie budowy przydomowego basenu przez E. O. na działce nr ew. [...] w [...] przy ulicy [...]. W uzasadnieniu podał, że w sprawie nie nastąpiło naruszenie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyż inwestorka zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, w dniu [...] października 2003 r. dokonała zgłoszenia właściwemu organowi zamiar wykonania robót budowlanych, a także zgodnie z artykułem 30 ust. 5 przystąpiła do ich wykonania po upływie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia wobec braku sprzeciwu wniesionego w formie decyzji. Ponadto nie stwierdzono także dokonania przez inwestorkę istotnego odstępstwa od załączonego do zgłoszenia zamiaru budowy rysunku z wymiarami projektowanego przydomowego basenu. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania J. S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że zgodnie z prawem budowlanym budowa przydomowych basenów i oczek wodnych o powierzchni do 30 m² wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. E. O. dokonała zgłoszenia zamiaru budowy basenu kąpielowego bezodpływowego o wymiarach 6 m na 3,5 m [...] października 2003 r., a zamiar rozpoczęcia budowy określiła na dzień [...] listopada 2003 r. Z tych względów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] słusznie umorzył postępowanie w sprawie budowy przez E. O. przydomowego basenu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła J. S.. Skarżąca stwierdziła, iż składa zdecydowany protest i zdecydowany sprzeciw przeciwko marginalnemu potraktowaniu jej problemu i omijaniu meritum sprawy. Decyzja zarówno I jak i II instancji ograniczyła się tylko do tzw. budowy oczka wodnego nie uwzględniając jej roszczeń, że budowa ta narusza własność skarżącej, a nastąpiło naruszenie granic jej posiadłości i ubytek jej działki o około 150 m². W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącą. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 134 § 1 w/w ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził inne niż wskazane przez skarżącą wady i uchybienia, z tego też względu decyzja jako wadliwą należało uchylić. Zgodnie z treścią art. 105 Art. 105. § 1. § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Wskazać należy, że decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga merytorycznie sprawy - wydanie decyzji o umorzeniu postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej. Umorzenie postępowania nie jest zależne ani od woli organu administracji, ani, tym bardziej, pozostawione do uznania organu - organ ten jest zobowiązany do umorzenia postępowania w przypadku stwierdzenia jego bezprzedmiotowości. Okoliczności powodujące bezprzedmiotowość muszą być stwierdzone i wykazane w decyzji o umorzeniu postępowania. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Nie istnieją okoliczności, które czyniłyby wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli zabraknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. Zarówno orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i doktryna prawa są w tej materii zgodne - bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Natomiast bezzasadność żądania strony to brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony. W przeciwieństwie zatem do bezprzedmiotowości postępowania, bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania, ponieważ jest to niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2000 r. sygn. akt IV S.A. 12/98). W przedmiotowej sprawie wniosek do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wszczęcie postępowania administracyjnego wniosła J. S. w dniu [...] sierpnia 2004 r. w sprawie inwestycji na sąsiedniej nieruchomości. W postępowaniu administracyjnym wszczynanym na wniosek strony, żądanie uprawnionego ma charakter decydujący. Jeżeli zatem strona jest zainteresowana uzyskaniem decyzji merytorycznej po dokładnym ustaleniu okoliczności faktycznych, wydanie przez organ administracyjny decyzji o umorzeniu postępowania kończącej formalnie postępowanie w sprawie nie znajduje uzasadnienia w przepisach k.p.a. (zob. więcej wyrok NSA OZ w Łodzi z dnia 23 kwietnia 1997 r. I SA/Łd 435/96). Sąd stwierdza, że obowiązkiem organu nadzoru budowlanego rozpoznającego niniejszą sprawę w trybie postępowania administracyjnego było załatwienie jej poprzez wydanie decyzji pozytywnej lub negatywnej. W swojej decyzji z dnia [...] października 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wskazał, że nie stwierdzono istotnego odstępstwa od załączonego do zgłoszenia zamiaru budowy rysunku z wymiarami projektowanego przydomowego basenu. Wskazać należy, iż z powyższego uzasadnienia nie wynika czy organ I instancji stwierdził istnienie odstępstw, które nie mają charakteru istotnych, czy też w przedmiotowej sprawie jakiekolwiek odstępstwa nie miały miejsca. Odnośnie zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa własności – są one bezzasadne, albowiem do rozpatrywania takich sporów właściwe są wydziały cywilne sądów powszechnych. Z tych wszystkich powodów skarga zasługuje na uwzględnienie. Dlatego też działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w punkcie I wyroku. Na podstawie art. 152 w/w ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt. II wyroku.