VII SA/Wa 1279/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-06
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę może nastąpić na podstawie tego, że decyzja o warunkach zabudowy, na której oparto pozwolenie, została później stwierdzona jako nieważna, co stanowiłoby podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, która następnie została stwierdzona jako nieważna, może być podstawą do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 kpa. Stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu późniejszego stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy jest niezgodne z prawem, ponieważ wady takie jak nieważność decyzji o warunkach zabudowy stanowią podstawę do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym.Stan faktyczny
Skarżący M. S. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Starosty o pozwoleniu na rozbudowę i modernizację domku letniskowego. Wojewoda stwierdził nieważność, ponieważ projekt budowlany nie był zgodny z decyzją o warunkach zabudowy, a ponadto decyzja o warunkach zabudowy została później uchylona. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na niezgodność projektu z decyzją o warunkach zabudowy oraz na nieważność decyzji o warunkach zabudowy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] znak: [...] z dnia [...] maja 2004 roku, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. S. kwotę 400 zł (czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] decyzją znak [...] wydaną dnia [...] maja 2004 r. na podstawie art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził z urzędu nieważność decyzji Starosty M. znak [...] z dnia [...] lutego 2001 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. S. pozwolenia na rozbudowę i modernizację domku letniskowego na działce nr [...].
W uzasadnieniu organ podniósł, że inwestor do wniosku o pozwolenie na rozbudowę złożonego w dniu 15.02.2001 r. dołączył decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r., którą Burmistrz Gminy M. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania działki o nr ew. gr. [...] Ośrodek Wypoczynkowy [...] obręb wsi S. dla inwestycji – rozbudowa i modernizacja domku letniskowego, budowa przyłączy infrastruktury technicznej oraz projekt budowlany – domek rekreacyjno-letniskowy, działka nr [...] O.W. [...]. Z projektu budowlanego wynika, że inwestycja dotyczy budowy od podstaw domku rekreacyjno-letniskowego na działce nr [...], a nie rozbudowy i modernizacji istniejącego obiektu budowlanego. Natomiast organ wydał pozwolenie na rozbudowę i modernizację domku letniskowego. Wobec tego projekt zagospodarowani działki zatwierdzony kontrolowaną decyzją Starosty nie jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co powoduje, że ma miejsce przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ponieważ decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
Odwołanie od tej decyzji wniósł M. S., zarzucając organowi ogólnikowe rozpatrzenie sprawy. Odwołujący się podał także, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowiąca podstawę wydania decyzji sprawie pozwolenia na rozbudowę domku, na którą powołuje się organ została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] października 2003 r.
Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] sierpnia 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ podniósł, że kontrolowana decyzja jest słuszna, ponieważ decyzja Starosty M. dotyczyła rozbudowy i modernizacji domku letniskowego, natomiast z projektu budowlanego, który zatwierdziła, wynika jednoznacznie, że inwestycja dotyczy budowy od podstaw domku rekreacyjno-letniskowego.
Powyższy fakt stanowił wystarczającą podstawę obligującą Wojewodę [...] do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Ponieważ Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. decyzją wydaną dnia [...] marca 2003 r. stwierdziło nieważność decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jaką inwestor przedstawił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, to powoduje, że decyzja o warunkach zabudowy jest nieważna od początku tzn. od daty jej wydania i przestaje istnieć w obrocie prawnym ze skutkiem wstecznym, inwestor nie mógł legitymować się ważną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w dacie wydania kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na rozbudowę, tj. w dniu [...].02.2001 r. i wydanie pozwolenia nastąpiło z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 a i b ustawy z 1994 r. Prawo budowlane.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. S.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący podniósł, że wybudował obiekt na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz iż został on przyjęty do użytkowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Zgodnie zaś z art. 134 w/w ustawy Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Korzystając z możliwości jaką stwarza ten przepis należało skargę uwzględnić.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana dnia [...] sierpnia 2004 r. i utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody [...], z dnia [...] maja 2004 r., stwierdzająca nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę, po wyeliminowaniu z obrotu prawnego (poprzez stwierdzenie nieważności) decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania działki, której dotyczyła planowana inwestycja.
Należy zaznaczyć, że kontrolowane decyzje zostały wydane w postępowaniu nieważnościowym, które ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. Przesłanki stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności decyzji enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Przy czym niedopuszczalna jest ich wykładnia rozszerzająca, zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności orzeczeń wyrażonej w art. 16 kpa i wymaga niekwestionowanego ustalenia, że decyzja administracyjna jest obarczona jedną z wad wymienionych w powołanym przepisie.
Wady decyzji wyliczone w art. 156 § 1 kpa mają charakter materialny, co oznacza, że tkwią w samej decyzji i godzą w elementy stosunku prawnego podmiotowego, w jego przedmiot lub też w podstawę prawną, w wyniku czego albo dochodzi do nieprawidłowych skutków prawnych, albo do prawnej bezskuteczności decyzji administracyjnej. Nie są to wady o charakterze proceduralnym, gdyż usuwanie takich wad dokonywane jest na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 .03.2004 r. sygn. akt IV SA 3763/02).
Punktem odniesienia dla oceny legalności decyzji w trybie art. 156-158 kpa, jest stan rzeczy w chwili jej wydania.
W niniejszej sprawie w chwili wydania decyzji Starosty M. w sprawie pozwolenia na budowę, istniała wydana wcześniej tj. [...] kwietnia 2000 r. ostateczna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania działki, a jej nieważność została stwierdzona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] października 2003 r. W tej sytuacji stwierdzenia nieważności decyzji, na podstawie której została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę, stanowi podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a nie stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 kpa.
W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.
W tej sytuacji uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] zostały wydane z naruszeniem art. 156 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło