VII SA/Wa 1281/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-16

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Bogusław Cieśla, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wymierzeniu kary pieniężnej za istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, które stało się ostateczne, może zostać uznane za nieważne z powodu rzekomego naruszenia przepisów dotyczących instalacji urządzeń budowlanych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o wymierzeniu kary pieniężnej za istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego nie było dotknięte wadą nieważności. Montaż centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej w dobudowanym pomieszczeniu stanowił istotne odstępstwo od projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę, wymagając uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia. W związku z tym, organy prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności postanowienia o wymierzeniu kary, a skarga została oddalona.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wymierzył Ośrodkowi Sportu i Rekreacji karę pieniężną za odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego przy rozbudowie basenu o pomieszczenie na centralę wentylacyjno-klimatyzacyjną. Po tym, jak postanowienie stało się ostateczne, Ośrodek wystąpił o stwierdzenie jego nieważności, argumentując, że montaż centrali nie wymagał pozwolenia ani zgłoszenia. Organy obu instancji odmówiły stwierdzenia nieważności, co zostało zaskarżone do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2006 r. sprawy ze skargi [...] Ośrodka Sportu i Rekreacji w S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia wymierzającego grzywnę skargę oddala. VII SA/Wa 1281/05 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta S. na podstawie art. 59 f i 59 g w zw. z art. 50 ust 1 pkt 3 i ust 5 Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2003 r. nr 207 , poz. 2016 ze zm. ) wymierzył [...] Ośrodkowi Sportu i Rekreacji przy ulicy [...] w S. karę w wysokości 2700 ( dwa tysiące siedemset ) złotych . W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że powyższą karę pieniężną wymierzył z powodu odstępstw od zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta S. z dnia [...] sierpnia 2003 r. projektu budowlanego rozbudowy basenu o pomieszczenie na centralę wentylacyjno - klimatyzacyjną Odstępstwa te zostały stwierdzone w dniu 14 stycznia 2004 r. po dokonaniu oględzin związanych z zawiadomieniem inwestora o zakończeniu budowy . Polegały na montażu w pomieszczeniu rozbudowy basenu centrali wentylacyjno - klimatyzacyjnej wraz z kanałami wentylacyjnymi i montażu instalacji elektrycznej zasilającej centralę. Od postanowienia nakładającego karę pieniężną inwestor nie wnosił zażalenia wobec czego stało się ostateczne . [...] Ośrodek Sportu i Rekreacji w S. wnioskiem z dnia 30 października 2004 r. wystąpił na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] lutego 2004 r. nakładającego karę w wysokości 2700 zł . W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego przez urządzenie budowlane należy rozumieć urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym , zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem , jak przyłącza i urządzenia instalacyjne w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy , ogrodzenia , place postojowe i place pod śmietniki . W ocenie wnioskodawcy w świetle tego przepisu przedmiotowa centrala jest urządzeniem budowlanym. Natomiast zgodnie z art. 29 ust 2 pkt 15 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych . Z kolei zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b w/w ustawy zgłoszenia właściwemu organowi wymaga m. in. wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych . Skoro wysokość centrali zamontowanej w rozbudowanym pomieszczeniu wynosi mniej niż 3 m to roboty nie podlegały zgłoszeniu . Po rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r. na podstawie art. 157 § 1 i § 2 oraz 158 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta S. z dnia [...] lutego 2004 r. wymierzającego [...] Ośrodkowi Sportu i Rekreacji w S. karę pieniężną w wysokości 2700 złotych. W uzasadnieniu postanowienia organ podniósł , że kwestionowane postanowienie nie narusza przepisów materialno-procesowych w rozumieniu art. 156 § 1kpa. Inwestor wykonując rozbudowę basenu o pomieszczenie na centralę wentylacyjno-klimatyzacyjną odstąpił od warunków pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 2003 r. Odstępstwo to polegało na montażu w pomieszczeniu rozbudowy basenu centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej wraz z kanałami wentylacyjnymi i montażu instalacji elektrycznej zasilającej centralę. Zgodnie z art. 57 ust 6 Prawa budowlanego zawiadomienie o zakończeniu budowy stanowiło wezwanie właściwego organu do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59 b ust 1 . W przypadku stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innego rażącego naruszenia warunków pozwolenia na budowę , na podstawie art. 59 f Prawa budowlanego wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty , współczynnika kategorii obiektu budowlanego i współczynnika wielkości obiektu budowlanego . Skoro kara została wymierzona w oparciu o powyższe przepisy i właściwie wyliczona to organ nie stwierdził naruszenia prawa. Zażalenie na to postanowienie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł [...] Ośrodek Sportu i Rekreacji. Podniósł w nim, że wbrew temu co stwierdził w swoim rozstrzygnięciu organ I instancji kwestionowanym postanowieniem wymierzono karę nie za odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę lecz za montaż centrali wentylacyjno - klimatyzacyjnej i pozostałych urządzeń bez stosownego pozwolenia właściwego organu lub zgłoszenia . Skarżący twierdził natomiast , że na montaż przedmiotowej centrali i pozostałych urządzeń zbędne było uprzednie uzyskanie pozwolenia na budowę czy też zgłoszenie . W ocenie inwestora kwestionowane postanowienie o wymierzeniu grzywny zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do tego, że kwestionowane postanowienie o nałożeniu kary grzywny nie jest dotknięte żadną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa . Zgodnie z art. 59 f Prawa budowlanego za istotne odstępstwo od udzielonego pozwolenia budowlanego wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty , współczynnika kategorii obiektu budowlanego i współczynnika wielkości obiektu budowlanego. Wymierzona kara pieniężna została wyliczona w sposób prawidłowy . Jednocześnie organ II instancji stwierdził, że w podstawie prawnej postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta S. z dnia [...] lutego 2004 r. błędnie przywołano przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Jednak organ ocenił to jako wadę formy nie mającą znaczenia w świetle przesłanek z art. 156 § 1 kpa skutkujących nieważnością. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu organ odwoławczy wskazał, że montaż przedmiotowych urządzeń oraz wykonanie kanałów wentylacyjnych i instalacji elektrycznej stanowi niewątpliwe odstępstwo od warunków udzielonego pozwolenia na budowę . Ponadto stwierdził ,że montaż urządzeń budowlanych kwalifikowany jako wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa związany był z realizacją inwestycji i wymagał udzielenia pozwolenia budowlanego . Jednocześnie wskazał . iż samowolne zrealizowanie urządzeń budowlanych stosownie do art. 51 Prawa budowlanego zakwalifikowane być powinno jako istotne odstępstwo od udzielonego pozwolenia budowlanego. Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył [...] Ośrodek Sportu i Rekreacji w S. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. W uzasadnienie skarżący podniósł , że kwestionowanym w postępowaniu nieważnościowym postanowieniem wymierzono mu karę nie za odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę lecz za montaż centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej i pozostałych urządzeń bez stosownego pozwolenia lub zgłoszenia właściwego organu. Natomiast montaż centrali i pozostałych urządzeń nie wymagał zdaniem skarżącego pozwolenia budowlanego ani zgłoszenia. Stosownie do art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego przez urządzenie budowlane należy rozumieć urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym , zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem , jak przyłącza i urządzenia instalacyjne . w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków , a także przejazdy , ogrodzenia , place postojowe i place pod śmietniki. W świetle tej definicji przedmiotowa centrala jest zdaniem skarżącego urządzeniem budowlanym . Z kolei zgodnie z art. 29 ust 2 pkt 15 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych . Natomiast zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b w/w ustawy zgłoszenia właściwemu organowi wymaga m. in. wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych . Skoro wysokość centrali zamontowanej w rozbudowanym pomieszczeniu wynosi mniej niż 3 m to nie podlegała zgłoszeniu . Skarżący wskazał, że organ nie ustosunkował się do tych argumentów podniesionych w odwołaniu . Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna . Zasada stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych (mająca odpowiednio zastosowanie do postanowień - art. 126 kpa ) jest jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa rażąco można naruszyć przepis, którego treść może zostać ustalona bez zbędnych zabiegów interpretacyjnych. Ponadto o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11.05.1994r., III SA 1705/93; Wspólnota Nr 42/1994,s. 16). W niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo uznały, iż postanowienie z dnia [...] lutego 2004 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta S. dotyczące wymierzenia kary pieniężnej [...] Ośrodkowi Sportu i Rekreacji nie było dotknięte wadą nieważności. Jak wynika z materiału dowodowego inwestor zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta S. o zakończeniu budowy. Organ nadzoru budowlanego mógł stosownie do art. 54 ust 1 Prawa budowlanego ( w brzmieniu ówcześnie obowiązującym - Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016) w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia wnieść sprzeciw. Sprzeciw został zgłoszony przez organ w dniu [...] grudnia 2003 r. gdyż w oparciu o przedłożone przez inwestora do zawiadomienia o zakończeniu budowy dokumenty ustalono, że zaistniały istotne odstępstwa od projektu budowlanego i decyzji pozwalającej na budowę. W dniu 14 stycznia 2004 r. po dokonaniu oględzin związanych z zawiadomieniem inwestora o zakończeniu budowy potwierdzone zostały odstępstwa od pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 2003 r. polegające na montażu centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej w pomieszczeniu rozbudowy basenu czego pozwolenie na budowę nie przewidywało . Organ uznał, że wykonanie tych robót wymagało wcześniejszego uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę stosownie do art. 36 a Prawa budowlanego, gdyż odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę były istotnie. Natomiast stosownie do art. 59 a ust 1. Prawa budowlanego ( w brzmieniu ówcześnie obowiązującym ) właściwy organ przeprowadzał , na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy w celu stwierdzenia prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. Kontrola ta obejmowała m.in. sprawdzenie zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym w zakresie wykonania urządzeń budowlanych . W tym kontekście stwierdzić należy , że montaż centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej stanowił istotne odstępstwo od projektu budowlanego. Odstępstwo to należy bowiem rozumieć nie tylko jako wykonanie obiektu w sposób niezgodny z projektem , ale także wykonanie robót nie przewidzianych w projekcie i nie zatwierdzonych pozwoleniem budowlanym - w sytuacji kiedy było ono wymagane . Twierdzenie skarżącego jakoby instalacja przedmiotowych urządzeń nie wymagała pozwolenia budowlanego ani zgłoszenia nie jest zasadne . Zgodnie z art. 3 ust 1 pkt a Prawa budowlanego przedmiotowe roboty należałoby zakwalifikować jako wykonywanie części obiektu wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. Z technicznego punku widzenia bardzo istotną częścią basenu i przedmiotowej inwestycji były urządzenia instalacji wentylacyjno-klimatyzacyjnej natomiast sam budynek w którym zamontowano centralę wentylacyjno-klimtyzacyjną stanowił tylko pomieszczenie dla urządzeń technicznych mających znaczący wpływ na prawidłowe funkcjonowanie obiektu. Gdyby zatem inwestor przedstawił projekt budowlany dotyczący modernizacji basenu polegającej na dobudowaniu pomieszczenia z centralą klimatyzacyjno -wentylacyjną i urządzeniami z tym związanymi , to nie ulega wątpliwości, że pozwolenie budowlane dotyczyłoby nie tylko budynku ale również instalacji. Skoro jednak inwestor przedstawił projekt budowlany dotyczący tylko pomieszczenia na centralę wentylacyjno-klimatyzacyjną i decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. uzyskał pozwolenie budowlane na jego wykonanie to nie mógł na podstawie tej decyzji realizować większego zakresu robót w postaci montażu instalacji i centrali wentylacyjno-klimatyzacyjnej . Wadliwe jest - jak to czyni inwestor, oddzielne traktowanie samego pomieszczenia rozbudowy od instalacji. Są to bowiem technicznie i funkcjonalnie powiązane składniki tego samego obiektu budowlanego ( stanowią cześć basenu ). Nie ma więc w niniejszej sprawie zastosowania przepis art. 29 ust 2 pkt 15 Prawa budowlanego który stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych jak również przepis art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b tej ustawy stanowiący o obowiązku zgłoszenia właściwemu organowi wykonywania robót polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń o wysokości powyżej 3 m. Poza tym ten ostatni przepis odnosi się do instalowania "na obiektach" a nie "w obiektach" o czym dodatkowo świadczy wyróżnik wysokościowy . Biorąc pod uwagę, iż nie został naruszony przepis art. art. 59 f Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2003 r. nr 207 , poz. 2016 ze zm. ) będący podstawą wymierzenia [...] Ośrodkowi Sportu i Rekreacji kary w wysokości 2700 złotych, a nadto prawidłowe było jej wyliczenie - to zaskarżone rozstrzygnięcie odmawiające stwierdzenia nieważności kwestionowanego postanowienia jest zgodne z prawem . Skoro zarzuty skargi okazały się nieskuteczne to Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) skargę -jako nieuzasadnioną- oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło