VII SA/Wa 1286/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-10
Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada stały dochód z emerytury oraz dodatkowy dochód z pracy, a także ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania, samochodu i leków, jest w stanie ponieść koszty sądowe w postaci wpisu od skargi kasacyjnej, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ posiada stały dochód z emerytury oraz dodatkowy dochód z pracy, a jego sytuacja finansowa pozwala na poniesienie kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi kasacyjnej bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Sąd uznał, że wnioskodawca, mimo ponoszonych wydatków, jest w stanie samodzielnie uiścić wpis sądowy od skargi kasacyjnej, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że w przeszłości uiścił już inne opłaty sądowe.Stan faktyczny
Wnioskodawca S. J. złożył do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z emerytury oraz dodatkowego dochodu z pracy, ponosi koszty stałe związane z utrzymaniem mieszkania, samochodu i leków. Sąd ocenił jego sytuację materialną i postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono S. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi S. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : udzielenia pozwolenie na użytkowanie postanawia : odmówić S.J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 27 stycznia 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawcę formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 1.544,00 złotych netto miesięcznie oraz pracy jaką wykonywał przez 3 miesiące pracując w ochronie w wysokości 2.700,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca wskazał, iż z tego względu jego średni miesięczny dochód przez 3 miesiące wynosił 2.444,00 złotych.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że jest wdowcem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zaznaczył, że jego głównym dochodem jest emerytura w wysokości 1.588,00 złotych netto miesięcznie, natomiast w miesiącu listopad – grudzień 2011 r. udało mu się dorobić 2.700,00 złotych za pracę w ochronie. Wskazał, iż jego średni dochód miesięczny w 2011 r. wynosił 1.813,00 złotych. Zaznaczył, iż od śmierci żony, tj. od 2005 r. nie zakupił żadnej odzieży.
Wnioskodawca oświadczył, iż posiada lokal mieszkalny powierzchni 48 m ² oraz nieruchomość rolną o powierzchni 0,5 ha wspólnie z dziećmi. Wyjaśnił, iż nieruchomość ta nie przynosi żadnych korzyści, gdyż rosną na niej drzewa w okresie pielęgnacji. Oświadczył, iż innych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych nie posiada.
Wnioskodawca wskazał, że ponosi miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem mieszkania z tytułu opłat za wodę, energię elektryczną i gaz w wysokości 560,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca podał, iż koszt zakupionych przez niego leków w 2011 r. wyniósł 2.671,24 złotych, co miesięcznie stanowi kwotę w wysokości 222,00 złotych. Podał, iż ponosi także koszty związane z utrzymaniem 11- letniego Matiza w wysokości 1.800,00 złotych, na zakup środków czystości i naprawę sprzętu domowego w wysokości 60,00 złotych miesięcznie, za abonament telewizyjny w wysokości 70,00 złotych. Wnioskodawca oświadczył, iż na codzienne potrzeby życia codziennego pozostaje mu około 20,00 złotych dziennie.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia w od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację materialną wnioskodawcy przedstawioną w nadesłanym formularzu stwierdzono, że nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Podkreślić należy, że prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. W szczególności prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Wnioskodawca zaś do grona takich osób nie należy.
Posiada bowiem stały dochód miesięczny w wysokości 1.544,00 złotych netto miesięcznie uzyskiwany z tytułu emerytury. Ponadto, w ostatnich trzech miesiącach wnioskodawca uzyskał dodatkowy dochód z tytułu zatrudnienia w wysokości 2.700,00 złotych netto miesięcznie, a zatem sytuacja finansowa wnioskodawcy polepszyła się w stosunku do tej, jaką miał wcześniej i przedstawiał w nadesłanym do Sądu w dniu 21 czerwca 2011 r. (data stempla biura podawczego) formularzu.
Wprawdzie wnioskodawca ponosi miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem mieszkania, samochodu oraz zakupem lekarstw, jednak w ocenie orzekającego, przy ograniczeniu niektórych wydatków nie będących niezbędnymi będzie on w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie. Uznano bowiem, że mocno zawyżonym jest wskazany przez wnioskodawcę wydatek związany z kosztami eksploatacji samochodu w wysokości 1.800,00 złotych miesięcznie. Stwierdzono zatem, że wnioskodawca przy uzyskiwanym miesięcznym dochodzie i ponoszonych wydatkach będzie w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty jego płynności finansowej.
Zaznaczyć przy tym należy, iż obecne koszty sądowe w sprawie w postaci wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 250,00 złotych mogą okazać się jedynymi, jakie wnioskodawca ma jeszcze do poniesienia.
Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawca posiadający stały dochód miesięczny oraz dodatkowy dochód z tytułu wykonywanej pracy nie jest w ponieść jedynego i być może ostatniego już w sprawie kosztu z tytułu wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 250,00 złotych. Podkreślić należy, iż wnioskodawca będąc w gorszej sytuacji finansowej niż ta, w której znajduje się w chwili obecnej uiścił w części wpis sądowy od skargi w wysokości 150,00 złotych, jak również opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia w wysokości 100,00 złotych.
W świetle powyższego stwierdzono zatem, że poniesie obecnego kosztu postępowania sądowego, jakim jest wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 250,00 złotych mieści się w granicach możliwości finansowych wnioskodawcy. Z powyższych względów, odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło