VII SA/Wa 1292/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-25

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Bogusław Cieśla, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu, jeśli organ właściwy dłużnika złożył wniosek w tej sprawie i dołączył do niego odpis ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych?
Ratio decidendi
Starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu, jeśli organ właściwy dłużnika złożył wniosek w tej sprawie i dołączył do niego odpis ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Przepis art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów ma charakter bezwzględnie obowiązującej normy, która nie pozostawia staroście żadnego zakresu uznania administracyjnego w przypadku spełnienia wskazanych przesłanek.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję starosty o zatrzymaniu prawa jazdy kategorii B i C. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa, w tym stronniczość pracowników GOPS, pozbawienie prawa do zajęcia stanowiska oraz brak poinformowania o terminie posiedzenia. Podnosił, że prawo jazdy jest mu potrzebne do prowadzenia działalności gospodarczej i zarobkowania, a także informował o dokonywanych wpłatach na poczet alimentów.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2015 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy I. oddala skargę; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata B. K. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2015 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania A. D., utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...] o zatrzymaniu A. D. prawa jazdy kategorii B i C. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ opisał przebieg postępowania, a następnie wskazał, że materialnoprawną podstawą decyzji stanowi art. 5 ust. 1-5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm., dalej: ustawa o alimentach). W ocenie organu, w niniejszej sprawie zostały spełnione ustawowe przesłanki, uprawniające organ pierwszej instancji do wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego. Organ pierwszej instancji jest związany treścią normy prawnej ustanowionej w art. 5 ust. 5 ustawy o alimentach, co oznacza, iż na podstawie wniosku organu właściwego dłużnika (w tym przypadku Wójta Gminy [...]), do którego dołączono odpis ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Z treści tego przepisu wynika wprost, iż starosta nie działa w granicach uznania administracyjnego i jest związany brzmieniem obowiązującego przepisu, co znaczy, iż nie może wydać innego rozstrzygnięcia, niż przewidział to ustawodawca. A zatem po złożeniu przez organ właściwy dłużnika wniosku zgodnie z wymogami przewidzianymi przez ustawodawcę, organ pierwszej instancji nie mógł wydać innej decyzji niż zatrzymującej prawo jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Organ wskazał, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy może w przyszłości zostać uchylona, jeśli spełniona zostanie dyspozycja art. 5 ust. 6 pkt 1 lub 2 ustawy o alimentach Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ stwierdził, że choroba żony odwołującego się oraz wskazanie, że jest on jedyną osobą w rodzinie posiadającą prawo jazdy, a dojazdy komunikacją publiczną stanowią utrudnienie, nie stanowi przesłanki do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Skargę na tę decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. D., zarzucając jej rażące naruszenie prawa. Wskazał, że przy piśmie z dnia [...] marca 2015 r. przesłał Staroście [...] potwierdzenia wpłat na poczet alimentów z prośbą o wstrzymanie decyzji administracyjnej o cofnięcie prawa jazdy, a także informował ustnie Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej o odwieszeniu działalności gospodarczej, co było powodem nie zarejestrowania się jako bezrobotny. Prawo jazdy jest mu potrzebne do prowadzenia tej działalności i zarobkowania. Zarzucił pracownikom ww. Ośrodka stronniczość i złośliwość, zaś organowi – pozbawienie prawa do zajęcia stanowiska w sprawie, gdyż postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania otrzymał wraz z decyzją organu odwoławczego i nie poinformowano go o terminie posiedzenia. Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o cofnięcie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Odnosząc się do zarzutów odwołania, wskazał, że posiedzenia organu nie są jawne i w rozpatrywanej sprawie nie było potrzeby wyznaczania rozprawy. Ponadto skarżący miał możliwość zajęcia stanowiska bowiem w dniu [...] kwietnia 2015 r. wpłynęło pismo skarżącego wraz z załącznikami, które zostało włączone do materiału dowodowego i zostało omówione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły dlatego skarga podlegała oddaleniu. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawionym do alimentów zgodnie z którym - starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b. Natomiast w myśl art. 5 ust 3b - jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, dołączając odpis tej decyzji, oraz składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (art. 5 ust. 3b ustawy). Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że skarżący A. D. został uznany za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych mocą decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2014r. Decyzja ta po rozpatrzeniu odwołania A. D. została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] grudnia 2014r, znak: [...], która nie była przez skarżącego kwestionowana w drodze wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wójt Gminy [...] powołując się na art. 5 ust 3b ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów wystąpił do Starosty [...] w dniu [...] lutego 2015r z wnioskiem o zatrzymanie skarżącemu prawa jazdy załączając własną decyzję z dnia [...] listopada 2014r oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] grudnia 2014r, znak: [...] o uznaniu skarżącego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Wobec tego należy stwierdzić, że w sprawie zaistniały przesłanki, które z mocy art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów obligowały organ do wydania decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Jak trafnie zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium, brzmienie przywołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że ma on charakter bezwzględnie obowiązującej normy, która w przypadku spełnienia wymienionych w niej - opisanych wyżej - przesłanek nie pozostawia właściwemu staroście żadnego zakresu uznania administracyjnego, lecz obliguje go do wydania takiego rozstrzygnięcia. Nie ma zatem znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podnoszony w skardze zarzut odnośnie dokonanych wpłat na poczet alimentów i tym samym zmniejszonej wysokości ciążącego na skarżącym obowiązku alimentacyjnego. Zarzut tego rodzaju mogłyby bowiem mieć znaczenie przy ocenie decyzji o uznaniu go za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, która nie stanowi w niniejszej sprawie przedmiotu skargi. Nie może natomiast rzutować na prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia o zatrzymaniu prawa jazdy, którego podjęcie determinują wyłącznie dwie ustawowe przesłanki, jakimi są: po pierwsze - ostateczna decyzja, o której mowa w art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów i po drugie - skierowanie do starosty przez organ właściwy dłużnika wniosku o zatrzymanie prawa jazdy. Nietrafny jest także zarzut pozbawienia prawa do obrony poprzez brak zawiadomienia o terminie posiedzenia Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...], które nie wyznaczało w tej sprawie rozprawy administracyjnej lecz orzekało na posiedzeniu niejawnym. Wbrew zarzutom skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] umożliwiło skarżącemu składanie dowodów włączając do materiału dowodowego pismo skarżącego, które wpłynęło w dniu [...] kwietnia 2015r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono skarżącemu, iż decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy może zostać w przyszłości uchylona na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty zgodnie z treścią art. 5 ust 6 ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów. W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło