VII SA/Wa 1292/20
WyrokWSA w Warszawie2020-12-01
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Bogusław Cieśla, Marta Kołtun
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] października 2015 r., nr [...], odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, została wydana z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] października 2015 r. jest zgodna z prawem. Projekt budowlany zamienny, który przewidywał podwyższenie ściany szczytowej w granicy działki, prowadził do niezgodności z przepisami technicznymi dotyczącymi wyprowadzenia przewodów kominowych ponad dach, co skutkowało koniecznością podwyższenia komina na sąsiednim budynku. Ponieważ inwestorka nie uzyskała zgody właścicielki sąsiedniej nieruchomości na wykonanie tych prac, projekt zamienny nie spełniał wymogów poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego). W związku z tym, decyzja PINB odmawiająca zatwierdzenia takiego projektu nie była dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa, a tym samym nie podlegała stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Skarżąca M. L. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia [...] października 2015 r., która odmówiła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla rozbudowy kamienicy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) utrzymał w mocy decyzję PINB, uznając, że projekt zamienny naruszał przepisy techniczne dotyczące przewodów kominowych i nie uwzględniał interesów osób trzecich, ponieważ wymagał podwyższenia komina na sąsiednim budynku, na co właścicielka nie wyraziła zgody. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących wezwania do usunięcia nieprawidłowości oraz błędne zastosowanie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego jako podstawy prawnej decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2020 r., znak [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ odwoławczy") - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") - po rozpatrzeniu odwołania M. L. (dalej: "skarżąca"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB", "organ I instancji") z [...] listopada 2019 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
Decyzja organu odwoławczego zapadła w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Ww. decyzją z [...] listopada 2019 r., [...] WINB odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB") z [...] października 2015 r., nr [...], odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego obiektu budowlanego pod nazwą "Nadbudowa, przebudowa i rozbudowa ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele mieszkalne istniejącej kamienicy" na działce nr [...], km [...] przy ul. [...] w D..
Z rozstrzygnięciem organu I instancji z 27 listopada 2019 r. nie zgodziła się skarżąca, wnosząc w ustawowym terminie odwołanie.
GINB, w uzasadnieniu decyzji z [...] czerwca 2020 r. wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Dodał, że do stwierdzenia nieważności decyzji może dojść wyłącznie w przypadku stwierdzenia istnienia którejkolwiek z przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a. z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego z daty jej wydania.
Wyjaśnił, że organ powiatowy prowadził postępowanie w sprawie zgodności prowadzonej nadbudowy, przebudowy i rozbudowy ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele mieszkalne kamienicy na działce nr [...] przy ul. [...] w D.z projektem budowlanym, zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę, wydaną przez Prezydenta Miasta [...] w dniu [...]grudnia 2012 r., nr [...]. Inwestorką ww. robót budowlanych i właścicielką działki nr [...] w D., co potwierdza księga wieczysta nr [...], jest skarżąca.
Wskazał ponadto, że z protokołu kontroli przeprowadzonej przez organ powiatowy w dniu 25 września 2013 r. wynika, że wprowadzono zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego, tj. zwiększono wysokość budynku o około 1 m - w konsekwencji jego kubatura powiększyła się o około 200 m3, wprowadzono uskok w ścianie zewnętrznej od strony sąsiedniego budynku nr [...] oraz zmieniono układ ścian działowych na poziomie poddasza i pierwszego piętra. Dodatkowo stwierdzono niezgodność liczby przewodów kominowych z rysunkiem zawartym w projekcie budowlanym (tj. stwierdzono 3 przewody zamiast 1) i nie udało się ustalić, czy zachowano warunek dotyczący odpowiedniej wysokości komina.
Organ odwoławczy podniósł, że kierownik budowy w "wykazie zmian" z października 2013 r. wskazał, że zmieniono usytuowanie "ściany sąsiedzkiej z budynkiem przy ul. [...], ponad poziomem II piętra (poddasza w budynku sąsiadującym) w ten sposób, aby nie obciążać ściany szczytowej budynku sąsiadującego (tzn. przesunięto ją o ok. 45 cm w głąb działki budynku nr [...]"; "podwyższono ściankę kolankową poddasza o 120 cm (licząc od frontu), co skutkuje zmianą wysokości kalenicy o 138 cm (do wysokości 14,23 m ponad poziom chodnika); zmieniono wewnętrzny podział ścianek działowych w lokalach mieszkalnych z innym ich wydzieleniem i podziałem oraz uściśleniem użytkowania mieszkalnego na poddaszu, a także zmieniono wymiary tj. długość budynku o 27 cm i szerokość o 2 cm, co spowodowało zmianę kubatury "wynikowej" o 172,50 m3 (z 1995 m3 na 2167,50 m3)." Dodatkowo wskazał, że "zmiana wysokości nowej ściany szczytowej w granicy sąsiedzkiej powoduje konieczność podwyższenia komina (trzyprzewodowego) na budynku nr [...] o 1,80 m".
W związku z powyższym, PINB postanowieniem z [...] listopada 2013 r., nr [...] (utrzymanym w mocy postanowieniem [...] WINB z [...] listopada 2014 r., znak: [...]) wstrzymał prowadzone roboty budowlane, ustalił wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budynku przed występującymi czynnikami atmosferycznymi, oraz nałożył na inwestorkę obowiązek przedstawienia uzupełnienia przedłożonej oceny technicznej (opracowania projektowego z października 2013 r.) o analizę zacienienia i zapewnienia odpowiedniego nasłonecznienia budynków sąsiednich, w związku z podwyższeniem budynku niezgodnie z pozwoleniem na budowę. Następnie, decyzją z [...] stycznia 2014 r., znak: [...] (utrzymaną w mocy decyzją WINB z [...] marca 2014 r., znak: [...]), PINB zobowiązał inwestorkę do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych bez wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Następnie, PINB decyzją z [...] lipca 2014 r., nr [...], zatwierdził przedłożony projekt budowlany zamienny, zezwolił na wznowienie robót budowlanych oraz nałożył na inwestorkę obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego. Powyższe rozstrzygnięcie zostało uchylone przez WINB decyzją z [...] września 2014 r., znak: [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia.
Wyrokiem z 16 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/GI 1518/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję WINB z [...] września 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 14 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1974/15, oddalił skargę kasacyjną na powyższy wyrok WSA w Gliwicach.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z uzasadnieniem orzeczenia, inwestycję należy dostosować do istniejącej zabudowy, a nie jest to możliwe w przypadku sprzeciwu właścicielki sąsiedniej nieruchomości. Z akt sprawy wynika zaś, że A. K.-W. nie wyraziła zgody na nadbudowę ściany szczytowej i nie dopuszcza możliwości zawarcia ugody ze skarżącą, w sprawie podwyższenia spornego komina budynku przy ul. [...].
Decyzją z [...] października 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm., dalej: "p.b."), PINB odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla ww. obiektu budowlanego.
Po wszczęciu - na wniosek skarżącej - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, [...] WINB decyzją z [...] listopada 2019 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia PINB z [...] października 2015 r.
GINB, podzielając stanowisko organu I instancji, zaznaczył, że analiza akt sprawy nie wykazała, aby ww. rozstrzygnięcie PINB było obarczone którąkolwiek z wad nieważności wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Odwołał się do treści art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 4 p.b. oraz wskazał, że brak jest podstaw do uznania, że wydana decyzja w sposób rażący narusza przepisy prawa bądź też wywołuje skutki społeczno-gospodarcze niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie prawa. Z zamiennego projektu budowlanego wynika, że zmiana wysokości nowej ściany szczytowej w zbliżeniu budynku do granicy powoduje konieczność podwyższenia komina na budynku sąsiednim o 1,80 cm. W efekcie zrealizowania przedmiotowej inwestycji zgodnie z projektem zamiennym doszłoby do niezgodności z § 142 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422), dotyczącym wyprowadzenia przewodów kominowych ponad dach na wysokość zabezpieczającą przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu. Organ odwoławczy zaznaczył, że wybudowanie przez inwestorkę spornego budynku w sposób odstępujący od zatwierdzonego projektu budowlanego sprawiło, iż w przypadku budynku sąsiedniego nie zostały zachowane warunki techniczne.
Powyższe oznacza, jak podniósł GINB, że projekt zamienny jest niezgodny z warunkami technicznymi. Natomiast, ani organ nadzoru budowlanego, ani inwestor nie są władni nakazać właścicielowi sąsiedniej nieruchomości wykonania określonych robót budowlanych, które sanowałyby niezgodność wykonanego sąsiedniego budynku z przepisami prawa. Podniósł również, że ewentualne dostosowanie wysokości komina na budynku sąsiednim do przedmiotowej inwestycji mogłoby nastąpić jedynie w wyniku np. ugody cywilnoprawnej pomiędzy właścicielami sąsiadujących nieruchomości.
Tym samym, projekt zamienny nie spełnia wymogów w zakresie poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich - art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. GINB podkreślił, że rozwiązaniem byłoby wykonanie robót budowlanych w budynku sąsiednim, jednakże należy brać pod uwagę, iż został on zrealizowany jako pierwszy i dopiero realizacja spornej inwestycji spowodowała, że nie spełnia on wymogów techniczno-budowlanych. Przedłożony projekt zamienny wskazuje na zakres robót, mających na celu wyeliminowanie ewentualnych zakłóceń ciągu przez wykonanie robót w budynku sąsiednim, na co inwestorka nie uzyskała zgody.
Organ odwoławczy podkreślił, że WSA w Gliwicach, w zapadłym w sprawie wyroku, wskazał, że złożony projekt zamienny jest niezgodny z warunkami technicznymi, do stwierdzenia czego organ był uprawniony na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Sporna inwestycja winna być bowiem dostosowana do już istniejącej zabudowy, natomiast organ nadzoru budowlanego nie jest władny nakazać właścicielowi nieruchomości sąsiedniej wykonanie określonych robót budowlanych, które sanowałyby niezgodność wykonanego sąsiedniego budynku z przepisami prawa. Złożony projekt zamienny wskazuje na zakres robót mających na celu wyeliminowanie ewentualnych zakłóceń ciągu przez wykonanie robót w sąsiednim budynku, a to nie jest możliwe bez zgody właściciela, której inwestorka nie posiada. Powyższe potwierdził NSA w ww. wyroku z 14 marca 2017 r.
GINB wskazał, że podniesienie ściany w granicy działki spowodowało, że komin budynku na sąsiedniej działce również powinien ulec podwyższeniu. Skarżącej nie przysługuje jednak prawo do wykonania takiej czynności, ponieważ nie uzyskała stosownej zgody od właścicielki nieruchomości sąsiedniej – A. K.-W.. Inwestorka nie może więc ani samodzielnie wykonać podwyższenia komina na działce, która do niej nie należy, ani żądać nakazania dokonania takich robót właścicielce działki nr [...].
W związku z powyższym GINB stwierdził, że decyzja PINB z [...] października 2015 r., dotycząca odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Jednocześnie podniósł, że z akt sprawy nie wynika, iż decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności była niewykonalna w chwili jej wydania (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.). Decyzja odmawiająca zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego nie jest decyzją udzielającą uprawnienia, albo nakładającą obowiązek, a tym samym nie może być ona decyzją nadającą się do wykonania. Przesłanka niewykonalności, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. nie dotyczy tego rodzaju rozstrzygnięć. Organ odwoławczy wskazał również, że decyzja PINB z [...] października 2015 r. nie jest także obarczona żadną z pozostałych wad prawnych enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., została bowiem wydana przez właściwy organ, nie dotyczy sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do osoby będącej stroną w sprawie, a ponadto rozstrzygnięcie organu powiatowego nie wywołuje czynu zagrożonego karą w razie jego wykonania oraz nie zawiera wady powodującej jego nieważność z mocy prawa.
W związku z powyższym GINB utrzymał w mocy decyzję [...] WINB z [...] listopada 2019 r., znak: [...].
Odnosząc się do zarzutu braku wezwania inwestorki do usunięcia nieprawidłowości zawartych w projekcie zamiennym (art. 35 ust. 1 i 3 p.b.), GINB wskazał, że wykonanie określonych robót budowlanych (doprowadzających realizowaną inwestycję do zgodności z przepisami) mogłoby nastąpić jedynie za zgodą właścicielki sąsiedniej nieruchomości. Jak wynika natomiast z akt sprawy A. K.-W. odmówiła podwyższenia spornego komina.
Skargę na decyzję GINB z [...] czerwca 2020 r. złożyła skarżąca, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez stwierdzenie nieważności decyzji PINB z [...] października 2015 r., nr [...]. Ponadto wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
M. L. zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez stwierdzenie, że wykonanie robót budowlanych doprowadzających realizowaną inwestycję do zgodności z przepisami mogłoby nastąpić jedynie za zgodą właścicielki sąsiedniej nieruchomości;
2) decyzja PINB z [...] października 2015 r., nr [...] została wydana z naruszeniem art. 51 ust 5 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 35 ust 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 35 ust. 3 w zw. z art. 39 ust 3 p.b., z uwagi na brak wezwania strony do usunięcia nieprawidłowości w projekcie zamiennym, co stanowi rażące naruszenie prawa;
3) naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 ust 4 i ust. 5 p.b. poprzez nieprawidłowe uznanie, iż art. 51 ust. 4 jest podstawą prawną do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, a wydanie takiego rozstrzygnięcia na ww. podstawie prawnej nie jest rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadniając skargę skarżąca przedstawiła przebieg postępowania w sprawie oraz poddała w wątpliwość dokonane przez organy ustalenia, w tym brak wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2020 r. wydana w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego obiektu budowlanego pod nazwą "Nadbudowa, przebudowa i rozbudowa ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele mieszkalne istniejącej kamienicy" na działce nr [...], km [...] przy ul. [...] w D..
Sąd przyjął za prawidłowo dokonane przez GINB ustalenia stanu faktycznego oraz dokonaną ocenę prawną, w tym z uwzględnieniem wniosków wypływających z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1974/15, którym oddalono skargę kasacyjną M. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 16 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/GI 1518/14, oddalającego skargę skarżącej na decyzję [...] WINB, którą uchylono decyzję PINB z [...] lipca 2014 r., zatwierdzającą przedłożony projekt budowlany zamienny (...).
Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Związanie podmiotów, o których mowa w tym przepisie polega na związaniu dyspozycją zawartej w wyroku skonkretyzowanej normy prawnej wywiedzionej przez sąd z norm generalnych zawartych w przepisach prawnych. Podmioty te muszą przyjmować, że dana kwestia prawna w odniesieniu do danego podmiotu kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu.
Ponadto wskazać należy, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2020 r. wydana została w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, który jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Natomiast zgodnie z jednolitym stanowiskiem orzecznictwa i poglądem doktryny przyjmuje się, iż z zasady trwałości decyzji administracyjnych określonej w art. 16 § 1 k.p.a. wynika, że przepisy, na podstawie których możliwe jest wzruszenie ostatecznej decyzji, nie mogą być w żadnym przypadku interpretowane rozszerzająco. Istotą postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest bezsporne ustalenie wyłącznie kwestii, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Oznacza to, że w postępowaniu nadzorczym – odmiennie niż w postępowaniu toczącym się w trybie zwykłym - nie można rozpatrywać sprawy co do istoty. Przedmiotem postępowania nadzorczego jest bowiem decyzja, a nie sprawa. W postępowaniu nadzorczym są rozpoznawane kwestie prawne, a organ nadzoru działa wyłącznie jako organ kasacyjny. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują natomiast łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja.
W konsekwencji, istota sporu sprowadza się do oceny czy w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa (w rozumieniu jak wyżej wskazano) przy wydawaniu decyzji PINB z [...] października 2015 r., nr [...], odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla ww. obiektu budowlanego. Niniejsza decyzja została oparta na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
I tak, zgodnie z brzmieniem tego przepisu (obowiązującym na dzień wydania kontrolowanej decyzji), po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo jeżeli budowa została zakończona, o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Słusznie GINB zwrócił uwagę, że przepisy nie obligują organu do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego w każdym przypadku, gdy zostanie on przedłożony przez inwestora, gdyż zadaniem organu nadzoru budowlanego jest skontrolowanie zgodności przedłożonego projektu budowlanego zamiennego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Jak ustalono w sprawie z zamiennego projektu budowlanego wynika, że zmiana wysokości nowej ściany szczytowej w zbliżeniu budynku do granicy powoduje konieczność podwyższenia komina na budynku sąsiednim o 1,80 cm.
NSA w uzasadnieniu wyroku z 14 marca 2017 r. (oddalając skargę kasacyjną M. L. od wyroku WSA z w Gliwicach z 16 kwietnia 2015 r.) podkreślił, że "obowiązkiem inwestora jest wykonywanie prac budowlanych zgodnie z uzyskanym pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym. Jeżeli inwestor wykonuje inne prace budowlane niż objęte posiadanym pozwoleniem na budowę, a więc realizuje projekt budowlany różny od zatwierdzonego, to w sytuacji, gdy miał zgodę na wykonanie określonych robót budowlanych na nieruchomości sąsiedniej, a prace te są lub mają być inne niż objęte uprzednio wyrażoną zgodą, musi on uzyskać nową zgodę, dotyczącą konkretnych prac. Skoro wskutek dokonanych odstępstw konieczne jest wykonanie robót innych niż objęte zgodą, to niezbędne jest uzyskanie zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane w zakresie wynikającym z projektu budowlanego zamiennego." Jak wskazał dalej NSA "Wcześniejsza zgoda – uzyskana w odrębnej sprawie (t.j. dotyczącej postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego zakończonego decyzją z [...] grudnia 2012 r.) – dotyczyła innego zakresu robót."
Sąd podkreśla, że tak rozumianej zgody M. L. nie uzyskała od właścicielki sąsiedniej nieruchomości (działka nr ew. [...]) – A. K.-W..
W konsekwencji, zasadnie w sprawie organy obu instancji stwierdziły, że w wyniku zrealizowania przedmiotowej inwestycji zgodnie z projektem zamiennym doszłoby do niezgodności z § 142 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczącym wyprowadzenia przewodów kominowych ponad dach na wysokość zabezpieczającą przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu. Wybudowanie przez inwestorkę spornego budynku w sposób odstępujący od zatwierdzonego projektu budowlanego sprawiło więc, że w przypadku budynku sąsiedniego nie zostały zachowane warunki techniczne.
Prawidłowo więc organ odwoławczy stwierdził, że ani organ nadzoru budowlanego, ani inwestor nie są upoważnieni do kierowania nakazów wobec właściciela sąsiedniej nieruchomości co do wykonania określonych robót budowlanych sanujących niezgodność wykonanego sąsiedniego budynku z przepisami prawa. Niewątpliwie rozwiązaniem powyższego problemu (t.j. dostosowanie wysokości komina na budynku sąsiednim do przedmiotowej inwestycji) byłoby zawarcie porozumienia między właścicielami sąsiadujących ww. nieruchomości.
Tym samym, Sąd podziela stanowisko GINB, że projekt zamienny nie spełnia wymogów w zakresie poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich - art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Ponownie należy podkreślić, że zwracał na to uwagę WSA w Gliwicach w wyroku z 16 kwietnia 2015 r., a stanowisko to potwierdził NSA w wyroku z 14 marca 2017 r.
W konsekwencji, Sąd nie podzielił podniesionych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przepisów materialnych i procesowych. W ocenie Sądu, kontrola zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji wykazała, że nie naruszają one prawa. Organy przeprowadziły postępowanie w sposób nienaruszający zasad postępowania wyrażonych w art. 7, art. 9, art. 77 § 1 k.p.a. Rozstrzygnięcie oparto na właściwej podstawie prawnej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, oraz biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło