VII SA/Wa 13/19

WyrokWSA w Warszawie2019-06-13

Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Iwona Szymanowicz-Nowak, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rejestrujący pojazd może odmówić rejestracji pojazdu, jeśli dokumenty przedłożone do rejestracji, w tym dowód rejestracyjny, zawierają nieautentyczny numer identyfikacyjny pojazdu (VIN), nawet jeśli organ rejestrujący nie miał możliwości wykrycia tej nieprawdy w momencie pierwotnej rejestracji?
Ratio decidendi
Organ rejestrujący pojazd ma prawo odmówić rejestracji, a nawet uchylić wcześniejszą decyzję o rejestracji, jeśli wyjdą na jaw nowe okoliczności wskazujące na nieautentyczność numeru identyfikacyjnego pojazdu (VIN) lub pochodzenie pojazdu z kradzieży. Obowiązek przedłożenia prawdziwych dokumentów spoczywa na wnioskodawcy, a organ nie ma obowiązku prowadzić dalszych ustaleń, jeśli przedłożone dokumenty budzą wątpliwości co do ich rzetelności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy rejestracji pojazdu osobowego po tym, jak w postępowaniu karnym ustalono, że pojazd posiada nieautentyczne oznakowanie identyfikacyjne (VIN). Numer VIN był naniesiony fabrycznie, ale zidentyfikowano ślady niefabrycznego łączenia elementu z numerem VIN z pozostałą częścią nadwozia, a oryginalny numer został usunięty i zastąpiony innym. Ustalono również, że numer VIN pochodzi z pojazdu skradzionego w przeszłości. Organ I instancji uchylił własną decyzję o rejestracji i odmówił rejestracji pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że przeróbki dokonano po zbyciu pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Smołucha, , Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Sylwia Rosińska- Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu we wznowionym postępowaniu oddala skargę Decyzją nr [...] z [...] września 2013 r. Starosta [...], działając na podtsaiwe art. 104 i art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2013 r, poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.) oraz art. 72 ust. 1 pkt 1 i art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm., dalej: u.p.r.d.) uchylił własną decyzję z [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie zarejestrowania pod numerem rejestracyjnym [...] pojazdu osobowego marki [...] 1.9 TDI, nr [...] zarejestrowanego na [...] zam. [...], ul. [...] i jednocześnie odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że [...] stycznia 2013 r. otrzymał decyzję Starosty [...] nr [...] o uchyleniu decyzji ostatecznej w sprawie zarejestrowania ww. samochodu pod numerem rejestracyjnym [...]. Z dokumentu tego wynika, że w toku postępowania karnego prowadzonego przez Komendę Powiatową Policji w [...] ustalono, że przedmiotowy samochód posiada nieautentyczne oznakowanie identyfikacyjne. Na podstawie badań mechanoskopijnych stwierdzono, że numer widniejący na polu numerowym nadwozia ww. pojazdu jest naniesiony fabrycznie, jednak stwierdzono ślady niefabrycznego łączenia elementu z numerem VIN z pozostałą częścią nadwozia pojazdu. Oryginalny numer został usunięty wraz z całym elementem w postaci przegrody, a w to miejsce wstawiono przegrodę z numerem identyfikacyjnym [...]. Również tabliczka znamionowa wykonana jest niefabrycznie. Ponadto biegły ujawnił na pojeździe oznaczenie w postaci numeru [...] o [...], który należy do pojazdu marki [...], który został skradziony [...] stycznia 2004 r. w [...] na szkodę niemieckiej firmy i posiadał oryginalny numer [...]. Prowadzone w tej sprawie postępowanie zostało umorzone [...] stycznia 2004 r. W tej sytuacji organ wznowił postanowieniem z [...] stycznia 2013 r. postępowanie zakończone decyzją ostateczną z [...] czerwca 2009 r., a następnie wystąpił do Prokuratury Rejonowej w [...] z prośbą o przesłanie odpisu decyzji merytorycznej w opisanej sprawie oraz odpisu opinii mechanoskopijnej. Po otrzymaniu ww. dokumentów organ wydał decyzję uchylającą własną decyzję z [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie zarejestrowania pod numerem rejestracyjnym [...] pojazdu osobowego marki [...] 1.9 TDI, nr [...] zarejestrowanego na [...] zam. [...], ul. [...] i jednocześnie odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu wskazując, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Organ wskazał, że stosownie do art. 72 u.p.r.d. rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie m.in dowodu własności oraz dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Zgodnie z tymi przepisami podstawę rejestracji stanowi udokumentowanie własności, zgodnie ze stanem rzeczywistym w oparciu o dokumenty, które nie budzą wątpliwości co do swej rzetelności. Dokumenty przedłożone do rejestracji muszą być prawdziwe nie tylko w znaczeniu formalnym, ale przede wszystkim sporządzone i podpisane przez faktycznych właścicieli pojazdu. Wobec ujawnienia, że numer identyfikacyjny przedmiotowego pojazdu nie jest fabryczny i pochodzi z samochodu skradzionego w 2004 r. organ stwierdził, że dokumenty przedłożone 26 maja 2009 r. do rejestracji nie potwierdzają faktycznego nabycia własności auta oraz że dokonano również wyłudzenia poprzez potwierdzenie nieprawdy przez urzędnika dokonującego rejestracji pojazdu we wcześniejszym okresie, wprowadzając do obiegu dokumenty w postaci dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu z nieautentycznym numerem nadwozia. Od decyzji organu I instancji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wniósł [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] października 2018 r., znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 5 u.p.r.d. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił poglądy Starosty [...], zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skarżącego, organ wskazał, że postępowanie karne nie zostało umorzone z powodu niestwierdzenia przestępstwa, lecz z powodu przedawnienia karalności tego przestępstwa (na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.). Ponadto skoro przy rejestracji skarżący przedłożył wymagane dokumenty, to nie było podstaw do uchylenia decyzji o rejestracji. Rzecz jednak w tym, że owe dokumenty złożone wówczas poświadczały nieprawdę, to znaczy podawały numer nadwozia "wirtualny", to jest numer wstawiony prze osoby, które uprzednio ukradły pojazd, wycięły przegrodę z numerem oryginalnym i wstawiły przegrodę z numerem, który miał zalegalizować pojazd w ewidencji pojazdów. W chwili rejestracji organ rejestracyjny nie miał możliwości odkrycia tego faktu – uczynił to po uzyskaniu wiarygodnych dokumentów, wznawiając postępowanie w sprawie. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2000 r., sygn. akt organ wskazał, że przy wniosku o zarejestrowanie pojazdu właściciel obowiązany jest przedstawić oryginał dowodu własności pojazdu, a jeżeli pojazd był zarejestrowany także ostatni dowód rejestracyjny. Oba rodzaje dokumentów musiały być prawdziwe nie tylko w znaczeniu formalnej autentyczności dokumentu, lecz także zgodne ze stanem faktycznym. Dokumentem własności musi więc być dokument przenoszący w konkretnej sytuacji prawo własności, zaś dowodem rejestracyjnym – dokument sporządzony przez właściwy organ na podstawie dowodu własności w powyższym znaczeniu. Osoba nie będąca właścicielem pojazdu nie może przenieść jego własności na inną osobę. Ostatni dowód rejestracyjny musi ponadto zawierać zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy numery identyfikacyjne pojazdu, a mianowicie numer silnika i nadwozia. W przypadku niedopełnienia powyższych wymogów żaden pojazd nie mógł i nadal nie może być zarejestrowany. Organ podkreślił, że w toku postępowania nie wystąpiły żadne wątpliwości na korzyść strony, a organ nie ma obowiązku prowadzić dalszych ustaleń, bowiem to na wnioskującym o rejestrację pojazdu ciąży obowiązek przedłożenia prawdziwych od strony materialnej i formalnej dowodów wymaganych przez przepisy prawa. W toku postępowania ustalono bezsprzecznie, ze skarżący takich dokumentów nie przedłożył. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł [...], reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący zarzucił: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 72 ust. 1 pkt 5 u.p.r.d. poprzez jego błędne zastosowanie i na jego podstawie utrzymanie w mocy decyzji Starosty [...] w przedmiocie uchylenie własnej decyzji dotyczącej zarejestrowania samochodu marki [...] nr nadwozia [...] na numer rejestracyjny [...] na rzecz [...] oraz wydania decyzji odmawiającej zarejestrowania ww. samochodu, - naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nieustalenie wszystkich okoliczności faktycznych na których powinno być oparte rozstrzygnięcie, - błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez uznanie, iż dokumenty złożone przez [...] przy rejestracji poświadczały nieprawdę w sytuacji, kiedy z zebranego materiału dowodowego nie wynika, iż w momencie rejestracji dokumenty te poświadczały nieprawdę, zdaniem odwołującego się wszelkie przeróbki zostały dokonane po zbyciu przez niego pojazdu przez następców prawnych. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie; zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Skarga opiera się w istocie na twierdzeniu, że do wycięcia przegrody z oryginalnym numerem nadwozia i wstawienia przegrody z numerem, który miał zalegalizować pojazd w ewidencji pojazdów doszło już po zbyciu przedmiotowego samochodu przez skarżącego. Twierdzenie to jest niezasadne. Z opinii nr [...] z zakresu badań mechanoskopijnych z [...] października 2012 r. wynika, że oryginalny numer nadwozia został usunięty wraz z całym elementem w postaci przegrody, w miejsce którego wstawiono przegrodę z numerem [...]. Przy użyciu numeru [...] ustalono, że oryginalny numer VIN przedmiotowego pojazdu to [...], i że samochód ten został skradziony [...] stycznia 2004 r. na szkodę [...] firmy. Skarżący, dokonując rejestracji samochodu, powołał się na rejestrację dokonaną przez jego poprzedniego właściciela – [...]. Tymczasem z decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2013 r., znak: [...], uchylającej decyzję rejestracyjną na rzecz tej osoby i odmawiającej rejestracji pojazdu, wynika, że już [...] posługiwał się w stosunku do przedmiotowego samochodu numerem VIN [...]. Do zamiany przegrody z numerem nie mogło zatem dojść po zbyciu tego pojazdu przez skarżącego, bowiem z chronologii wydarzeń wynika, że z całą pewnością zamiana ta nastąpiła jeszcze przed zarejestrowaniem pojazdu przez [...]. Sąd nie stwierdził, aby doszło do naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 5 u.p.r.d. Przepis ten stanowi, że rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. W tym miejscu zwrócić należy uwagę, że decyzja rejestracyjna na rzecz [...] również została usunięta z obrotu prawnego (wspomnianą wyżej decyzją Starosty [...] z [...] stycznia 2013 r., znak: [...]), zatem rejestracja dokonana przez skarżącego na podstawie wcześniejszej rejestracji okazała się być wadliwa. W ocenie Sądu organy nie naruszyły art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., bowiem zebrały cały dostępny materiał dowodowy, w szczególności zwracając się do odpowiednich organów (Starosta [...] i Prokurator Rejonowy w [...]) o nadesłanie kopii dokumentów dotyczących przedmiotowego pojazdu, i rozpatrzyły go zgodnie z zasadami oceny materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło