VII SA/Wa 1302/08

WyrokWSA w Warszawie2008-11-13

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Bogusław Cieśla, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo umorzyły postępowanie administracyjne w sprawie samowolnego wybudowania ulicy z powodu braku kompletnych akt administracyjnych?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 kpa), umarzając postępowanie z powodu braku akt. Sam fakt braku dokumentacji nie stanowi przesłanki do stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania. Organy powinny ustalić zakres żądania strony, ocenić jej interes prawny oraz wyczerpująco zebrać materiał dowodowy, odnosząc się do podnoszonych zarzutów, w tym niezgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie wybudowania ulicy bez pozwolenia na budowę. Organy umorzyły postępowanie z powodu braku kompletnych akt, co uniemożliwiało ustalenie, czy pozwolenie na budowę zostało wydane. Skarżący zarzucił organom błędne ustalenie przedmiotu postępowania, naruszenie przepisów Prawa budowlanego oraz kpa, w tym błędne przyjęcie, że brak akt stanowi przesłankę bezprzedmiotowości postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2008 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną [...] listopada 2007r. na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie wybudowania ul. [...] we W. bez pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ podał, że w sprawie brak jest kompletnych akt. Nie można więc stwierdzić jednoznacznie czy na budowę ulicy została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę, a więc nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do jej istoty. Z tych względów należało postępowanie jako bezprzedmiotowe umorzyć na podstawie art. 105 § 1 kpa. Odwołanie od tej decyzji złożył M. R. zarzucając, iż organ błędnie ustalił przedmiot postępowania bezzasadnie ograniczając je do sprawy wybudowania ul. [...], podczas gdy jego wniosek zawierał żądanie przeprowadzenia postępowania dotyczącego samowolnego wybudowaniu ciągu ulic [...] - [...] we W., niezgodnie z obowiązującym w czasie budowy ogólnym planem zagospodarowania uchwalonym w 1966r. oraz bez decyzji lokalizacji inwestycji budowy ciągu tych ulic. Odwołujący się zarzucił organowi, że w celu uzyskania niezbędnych dokumentów powinien w pierwszej kolejności ustalić kto był inwestorem budowy i kto jest jego następcą prawnym i to od nich zażądać przedłożenia posiadanego pozwolenia na budowę i wykazania zgodności wybudowanego ciągu ulic z obowiązującym planem zagospodarowania terenu. Odwołujący się zarzucił również naruszenie art. 105 kpa poprzez przyjęcie, iż brak kompletnych akt stanowi przesłankę bezprzedmiotowości postępowania. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną [...] czerwca 2008r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że postępowanie organu I instancji (także przeprowadzona rozprawa administracyjna) nie doprowadziło do odtworzenia akt w rozpoznawanej sprawie. W postępowaniu ustalono jedynie, że ulica [...] we W. w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] została zrealizowana przed 1994r. Nie ustalono jednak czy została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę tej ulicy. Z uwagi na brak dokumentów dotyczących spornej budowy pomimo prób ich uzyskania od organów i stron postępowania nie sposób jednoznacznie ustalić, iż inwestycja stanowi samowolę budowlaną i należało wobec tego umorzyć postępowanie w sprawie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. R.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji I instancji skarżący zarzucił organom naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, art. 5 ust. 2, art. 22 ust. 2, 3, 8 i 9, art.28 ust. 1 i 2, art. 33 - 35, art. 43, art. 47 ust. 1 pkt 1 i 2 , art. 49 b, art. 54, art. 57 ust. 7, art. 60, art. 62 - 65 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz art. 6, 7, 8, 11, 12, 28, 78 § 1, 80, 105 § 1 i 107 kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2008r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną [...] listopada 2007r. umarzającą postępowanie administracyjne prowadzone w sprawie wybudowania ulicy [...] we W. bez pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem prawa, w szczególności art. 7, 77 kpa. Zgodnie z art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wskazać należy, że tylko realizując powyższe zasady organ prowadzący postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony. W rozpoznawanej sprawie organ przede wszystkim winien więc ustalić zakres żądania strony wskazany we wniosku o wszczęcie postępowania i w pismach skarżącego, bo to od woli wnioskującego o wszczęcie postępowania zależy przedmiot i zakres postępowania objętego wnioskiem - jeśli ma on interes prawny o jakim mowa w art. 28 kpa niezbędny dla skutecznego wszczęcia postępowania administracyjnego. Tak więc organ winien po ustaleniu zakresu, wniosku winien ocenić interes prawny wnoszącego niezbędny dla wszczęcia postępowania, tj. ustalić czy realizacja inwestycji narusza jego interes prawny i z jakiego przepisu prawa materialnego mógłby on wywodzić jego naruszenie. A w przypadku ustalenia, że M. R. ma interes prawny w skutecznym wszczęciu postępowania administracyjnego organy winny odnieść się w prowadzonym postępowaniu do zarzutów zgłaszanych przez wnioskującego przede wszystkim zarzutu niezgodności inwestycji z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ winien również zbadać podstawy działania w trybie uproszczonym i odnieść się do zarzutów podnoszonych w tym zakresie przez skarżącego w szczególności rozważyć i ocenić czy realizacja przedmiotowej inwestycji mogła być przygotowana w trybie uproszczonym oraz czy przepisy § 21 i § 22 uchwały nr 75 Rady Ministrów z 10 marca 1972r. w sprawie projektowania inwestycji w zw. z § 2 pkt 6 dawały podstawy aby zakwalifikować przebudowę ciągu ulic [...] - [...] do inwestycji objętych trybem zgłoszeniowym. Ponownie rozstrzygając sprawę organy zobowiązane będą wziąć pod uwagę powyższe, jak również zobowiązane będą do ustosunkowania się do argumentów podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego, mając również na uwadze, że sam fakt braku akt administracyjnych nie stanowi przesłanki bezprzedmiotowości postępowania niezbędny dla rozstrzygnięcia w oparciu o art. 105 § 1 kpa. W tym stanie rzeczy Wojewódzkim Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło