VII SA/Wa 132/16

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 maja 2016r. po rozpoznaniu wniosku J. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. Ż. i J. Ż. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić J. Ż. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata W dniu 22 lutego 2016r. do Sądu wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy J. Ż. uzupełniony na obowiązującym formularzu PPF. Z podanych danych w formularzu wynika, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, studentem studiów niestacjonarnych magisterskich na Politechnice [...]. Wskazał, że jest na utrzymaniu rodziców jak również ludzi dobrej woli. Czesne za studia płaci przy pomocy rodziców. Oświadczył, że posiada 2/36 udziału nieruchomości i wspólny lokal z rodzicami o pow. 60 m ². W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku pismem z dnia 2 marca 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 1 marca 2016r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - czy zamieszkuje wspólnie z rodzicami i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe należało wyjaśnić powyższe, gdyż w tym zakresie nie podał żadnych danych pkt 6 tj. stan rodzinny formularza nie został uzupełniony, -czy pobiera stypendium ( naukowe, socjalne) z tytułu nauki na wyższej uczelni, jeśli tak należało podać w jakiej wysokości miesięcznie, kwartalnie, - czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość, - z czego lub przy czyjej pomocy się utrzymuje, czy jest na wyłącznym utrzymaniu rodziców w jakiej wysokości miesięcznie uzyskuje pomoc finansową od rodziców lub innych osób , - ile wynosi opłata za studia (należało podać wysokość opłaty miesięcznej, kwartalnej lub semestralnej) i przez kogo jest opłacana. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pismem z dnia 23 marca 2016r. ( data wpływu do Sądu 25 marca 2016r. ) udzielono odpowiedzi na ww. pismo. Wyjaśniono w nim, że wnioskodawca zamieszkuje wspólnie z rodzicami, nie pobiera żadnego stypendium (ani naukowego, ani socjalnego). Utrzymuje się z kieszonkowego rodziców. Wskazano, że opłata za studia wynosi 550,00 złotych miesięcznie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej – p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym zaznaczyć, że to na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia – na co wskazuje użyty w art. 246 p.p.s.a zwrot "wykaże"- że jej sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 p.p.s.a, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowe i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania wnioskodawcy prawa pomocy, ponieważ nie wykazał on w sposób dostateczny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Wskazać należy, iż rozpatrując niniejszy wniosek J. Ż. uwzględniono dane przedstawione przez wnioskodawcę w formularzu wniosku i w piśmie wyjaśniającym z dnia 23 marca 2016r. oraz dane przedstawione przez J. Ż. (ojca wnioskodawcy) w formularzu wniosku PPF i piśmie wyjaśniającym z dnia 23 marca 2016r., który także w niniejszej sprawie wystąpił do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Informacje podane przez ojca wnioskodawcy pomimo, iż jego wniosek rozpoznano odrębnie postanowiono uwzględnić przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy wnioskodawcy, gdyż z podanych informacji wynika, że prowadzi on z rodzicami wspólne gospodarstwo domowe i jest na ich utrzymaniu. W formularzu wniosku PPF wnioskodawca podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, studentem studiów niestacjonarnych magisterskich na Politechnice [...]. Wskazał, że jest na utrzymaniu rodziców jak również ludzi dobrej woli. Czesne za studia płaci przy pomocy rodziców. Oświadczył, że posiada 2/36 udziału nieruchomości i wspólny lokal mieszkalny z rodzicami o pow. 60 m². Z formularza uzupełnionego zaś przez J. Ż. (ojca wnioskodawcy) wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem. Podał, że wspólnie z rodziną utrzymują się z dochodów uzyskiwanych przez niego z tytułu pracy w wysokości około 3000 złotych miesięcznie. Oświadczył, że posiada 1/6 części udziału lokalu mieszkalnego o pow. 60 m ². W uzasadnieniu wniosku ojciec wnioskodawcy podniósł, że jest jedynym żywicielem rodziny, żona posiada grupę niepełnosprawności, pozostaje pod stałą opieką lekarską i wymaga stałego przyjmowania leków. Syn jest studentem i osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. J. Ż. wyszczególnił, że ponosi następujące wydatki tj. opłaty związane z utrzymaniem lokalu ok. 600,00 złotych, utrzymanie 15- letniego samochodu (paliwo, ubezpieczenie, eksploatacja) 200,00 złotych, czesne pobierania nauki syna Jacka -550,00 złotych, leczenie i wizyty żony 300,00 złotych, wydatki na własne leczenie 200,00 złotych, dojazd do pracy – 100,00 złotych, zakup gazu do kuchni, opłaty za telefon, TVP, RTV i inne 250,00 złotych, kieszonkowe dla syna (dojazdy do uczelni, przybory szkolne itp.) - 200,00 złotych, wydatki na bieżące i konieczne utrzymanie ( zakup żywności) 600,00 złotych. Wobec uznania, iż dane w formularzu nie są wystarczające do rozpoznania wniosku wezwaniem z dnia 2 marca 2016r. w wykonaniu zarządzenia 1 marca 2016r. wezwano wnioskodawcę w trybie art. 255 p.p.s.a do uzupełnienia wniosku o stosowne oświadczenia. Wnioskodawca wprawdzie nadesłał odpowiedź na powyższe wezwanie, jednakże nie udzielił w nim odpowiedzi na wszystkie żądane informacje. W piśmie z dnia 23 marca 2016r. wnioskodawca wyjaśnił jedynie, że zamieszkuje wspólnie z rodzicami, nie pobiera żadnego stypendium (ani naukowego ani socjalnego). Utrzymuje się z kieszonkowego od rodziców. Opłata za studia wynosi 550,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca ww. piśmie nie wyjaśnił czy podejmuje prace dodatkowe , dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak jakie uzyskuje z tego tytułu dochody. Nie wskazał także w jakiej wysokości miesięcznie uzyskuje pomoc finansową od rodziców lub innych osób, czy jest na ich wyłącznym utrzymaniu. Ponadto wnioskodawca wskazując, że gospodarstwo domowe prowadzi z rodzicami nie wyjaśnił, ich sytuacji finansowej. Nie podał z jakich dochodów miesięcznie rodzina się utrzymuje. Zaznaczyć należy, iż J. Ż. (ojciec wnioskodawcy), także został wezwany w niniejszej sprawie w trybie art. 255 p.p.s.a do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy o stosowne oświadczenia i nadesłanie wskazanego dokumentu. Wprawdzie nadesłał odpowiedź na powyższe wezwanie, jednakże nie udzielił w nim odpowiedzi na wszystkie żądane informacje. Przede wszystkim nie wyjaśnił czy małżonka pobiera stałe bądź okresowe świadczenie bądź uzyskuje jakiekolwiek dochody miesięczne, jeśli tak należało wskazać w jakiej wysokości. Nie oświadczył także czy posiada z małżonką oszczędności pieniężne, jeśli tak to w jakiej wysokości. Nie wyjaśnił również czy syn podejmuje prace dorywcze, z tytułu umów zlecenia o dzieło itp., a jeśli tak w jakiej wysokości dochody uzyskuje. Ponadto zauważyć należy, iż ojciec wnioskodawcy J. Ż. w niniejszej sprawie podał w formularzu nadesłanym do Sądu w lutym w 2016r., że uzyskuje dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości około 3000 złotych, w formularzu nadesłanym w sprawie VII SA/Wa 2868/15 w styczniu 2016r. wskazał, że około 4500 złotych, natomiast w sprawie VII SA/Wa 2791/15 w formularzu nadesłanym do Sądu w styczniu 2016r. około 2800 złotych. Z tego też względu uznano, że nadesłanie zaświadczenia z zakładu pracy potwierdziłoby wysokość uzyskiwanego dochodu przez ojca wnioskodawcy bądź wykazałoby, że jego miesięczne wynagrodzenie w danych miesiącach może być różne. J. Ż. jednak nie nadesłał zaświadczenia z zakładu pracy o wysokości miesięcznie uzyskiwanego wynagrodzenia za pracę. Wobec powyższego uznano, że informacje podane przez wnioskodawcę jak również jego ojca J. Ż. są niepełne, gdyż nie przedstawiają pełnego obrazu sytuacji finansowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy i jego rodziców. Stwierdzono zatem, że w oparciu o udzielone w sprawie informacje nie jest możliwe dokonanie jednoznacznej oceny czy wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Z uwagi na niepełne wykonanie przez wnioskodawcę ww. wezwania oraz przedstawienie niekompletnych danych uznać należy, iż nie wykazał on w sposób wystarczający, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie nie jest jednak możliwe w sytuacji gdy przedstawiona przez stronę sytuacja materialna i finansowa jest niepełna. Jeszcze raz należy podkreślić, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2005r. sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005r. sygn. akt II FZ 575/05). Mając powyższe na względzie uznać należy, iż wnioskodawca nie wykazał, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.