VII SA/Wa 1344/14
WyrokWSA w Warszawie2014-12-09
Skład orzekający: Joanna Gierak-Podsiadły, Włodzimierz Kowalczyk, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę stacji paliw płynnych, która nie spełnia wymogów odległościowych określonych w przepisach wykonawczych, może zostać uznana za dotkniętą rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę stacji paliw płynnych, która nie spełnia wymogów odległościowych od budynków mieszkalnych, granicy działki i budynku stacji, określonych w § 133 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r., jest dotknięta rażącym naruszeniem prawa. Takie naruszenie, skutkujące brakiem możliwości zaakceptowania stanu prawnego w demokratycznym państwie prawnym, uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi inwestora A. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody z dnia [...] maja 2004 r., która utrzymywała w mocy decyzję Starosty z dnia [...] lutego 2004 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji gazu płynnego. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał, że pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę była dotknięta rażącym naruszeniem prawa z uwagi na niedochowanie wymaganych odległości stanowiska tankowania od budynków i granicy działki. W związku z tym GINB stwierdził nieważność decyzji Wojewody. Inwestor zaskarżył tę decyzję, argumentując, że GINB nie mógł stwierdzić nieważności w postępowaniu odwoławczym.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę inwestora A. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi A. M. - Prywatna [...] [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 lutego 2014r. w sprawie II OSK 2162/12 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2012r. sygn. akt VII SA/Wa 2815/11 oddalający skargę W. O. i uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności. Decyzja z dnia [...] października 2011r. utrzymywała po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzję tego organu z dnia [...] listopada 2008r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] lutego 2004r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla A. M. stacji gazu płynnego w S. wraz z infrastrukturą techniczną.
Decyzja z dnia [...] października 2011r. zapadła w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2011r. sygn. akt VII SA/Wa 679/11 uchylającym decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009r. utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2008r. o odmowie stwierdzenia nieważności ww. decyzji z dnia [...] maja 2004r.
Realizując wytyczne Sądu organ dokonał analizy dokumentacji projektowej zatwierdzonej weryfikowaną decyzją z dnia [...] maja 2004r. Decyzja ta udzielała pozwolenia na budowę budynku stacji przeznaczonego do obsługi klientów wraz z wewnętrzną instalacją (wodno-kanalizacyjną centralnego ogrzewania i elektryczną), stanowiska tankowania (dystrybutor na wysepce) wraz z zadaszeniem stanowiska wiatą konstrukcji stalowej, dwóch naziemnych zbiorników na gaz płynny wraz z agregatem pompowym, ścian oddzielenia przeciw pożarowego, zbiornika na ścieki, przyłączy do budynku obsługi klienta (wodociągowego, kanalizacyjnego, kanalizacji odpadowej, energetycznego), wjazdu i wyjazdu, dwóch miejsc postojowych oraz jezdni manewrowej. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył wszystkie niezbędne dokumenty i uzgodnienia, w tym oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością (działki ew. [...] i [...]) na cele budowlane oraz ostateczną decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 2003 r. ustalającą dla projektowanej inwestycji warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Stosownie do obowiązujących w dacie wydania decyzji przepisów wykonawczych określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Dz. U. 2002 nr 75 poz. 690) przewidziane w projekcie dwa miejsca postojowe usytuowane zostały w odległości 13 m od najbliżej położonej działki budowlanej nr ew. [...] oraz w odległości ok. 33 m od najbliżej usytuowanego budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Oznaczało to zachowanie warunków określonych w § 19 ust. 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia.
Nie doszło także, zdaniem organu, do naruszenia § 133 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 98, poz. 1067 ze zm.), w zakresie lokalizacji zbiorników naziemnych na gaz od budynku stacji paliw, granicy najbliższej działki i najbliżej usytuowanego budynku mieszkalnego. Z projektu budowlanego wynikało, że przewidziane w ww. rozporządzeniu odległości mogły zostać -IJ zmniejszone o połowę, gdyż zastosowano wobec zaprojektowanego zbiornika ścianę oddzielenia przeciwpożarowego.
Analizując projekt budowlany organ ustalił natomiast, że stanowisko tankowania samochodów gazem płynnym zaprojektowano na środku wysepki dystrybutorowej. Odległość tego stanowiska wynosi 6,75 m od budynku stacji, ok. 9m od granicy z działką n ewid. [...] (stanowiącą drogę), oraz ok. 21 m od najbliżej usytuowanego budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...]. Względem stanowiska tankowania nie zastosowano ściany oddzielenia przeciwpożarowego, tym samym naruszono art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego w zw. z § 133 ust. 1 pkt 1 - 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie. Oceniając naruszenie przepisów rozporządzenia we wskazanym zakresie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że nie nosi ono charakteru rażącego naruszenia prawa określonego w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż nie wywołuje skutków, które mogłyby być uznane za niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Takie usytuowanie w projekcie stanowiska tankowania samochodów zostało bowiem zaakceptowane przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, który stwierdził zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej. Nie można także w tym przypadku mówić o rażącym naruszeniu prawa, gdyż pomiędzy stanowiskiem do tankowania, a budynkiem mieszkalnym usytuowanym na działce nr ew. [...] zaprojektowany został budynek stacji.
Podsumowując swoje rozważania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że kontrolowana decyzja Wojewody z dnia [...] maja 2004 r. nie jest dotknięta kwalifikowaną wadliwością, o której stanowi art. 156 § 1 k.p.a.
Po rozpoznaniu skargi W. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2012r. W spawie VII SA/Wa 2815/11 oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd podzielił stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego co do braku kwalifikowanej wadliwości kontrolowanej decyzji. Zdaniem Sądu niewątpliwe jest, iż doszło do naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie w zakresie usytuowania stanowiska tankowania pojazdów. Sąd zgodził się jednak z organem, że naruszenie to nie ma charakteru rażącego, gdyż nie została spełniona trzecia z przesłanek rażącego naruszenia prawa. Jak wynika z projektu budowlanego między stanowiskiem do tankowania pojazdów
budynkiem mieszkalnym na działce nr ew. [...] zaprojektowano budynek stacji. To, iż nie został on wybudowany w tym miejscu nie może stanowić o wadliwości decyzji, a ewentualnie o odstąpieniu od jej warunków. Zważywszy na to nie można uznać, że racje ekonomiczne i społeczne skutki, które wywołała kontrolowana decyzja przemawiają za niezbędnością uznania niewątpliwego i oczywistego naruszenia prawa (w zakresie odległości określonych w § 133 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 cyt. rozporządzenia) przez decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Niezależnie od powyższych rozważań Sąd podkreślił, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na wniosek W. O. przeprowadził postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2004 r., i decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2004 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności ww. decyzji Wojewody. Decyzja ta nadal pozostaje w obiegu prawnym. Skarżący W. O. jest spadkobiercą zmarłego S. O. (ojca) i współwłaścicielem wraz z matką W. O. tych samych nieruchomości.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2012r. stwierdził, że jest ona oparta na usprawiedliwionych podstawach. Trafnie bowiem zarzucił skarżący, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na rażące naruszenie przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] maja 2004 r. (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Przepis ten nakładał na organ zatwierdzający projekt budowlany i udzielający pozwolenia na budowę, obowiązek sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Gdy wniosek inwestora obejmował budowę stacji paliw płynnych, organ miał obowiązek sprawdzić zgodność projektu zagospodarowania działek, na których ma być zlokalizowana taka inwestycja, z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie. Przepis § 133 ust. 1 pkt 1-3 powyższego rozporządzenia stanowił, że magazyny butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, stanowiska tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorniki gazu płynnego powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 10 m od budynku stacji paliw, 10 m od granicy działki lub pasa drogowego, jeżeli przepisy o drogach publicznych nie stanowią inaczej oraz 30 m od budynków mieszkalnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego.
W przedmiotowej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego poza sporem jest fakt, że w sprawie objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności doszło do naruszenia wskazanych powyżej przepisów. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i stwierdził, że zatwierdzona przez organy w postępowaniu zwykłym lokalizacja stanowiska tankowania pojazdów na działkach nr [...] i [...], nie spełniała wymagań co do odległości od budynku stacji (6,75 m zamiast wymaganych co najmniej 10 m), od granicy z działką stanowiącą drogę (9 m zamiast wymaganych co najmniej 10 m) oraz od najbliżej usytuowanego budynku mieszkalnego (21 m zamiast wymaganych co najmniej 30 m). Z tych względów w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można zgodzić się natomiast z zaakceptowanym przez Sąd pierwszej instancji stanowiskiem organu, że wykazane powyżej naruszenie przepisów nie miało rażącego charakteru.
Główny Inspektor Nadzoru budowlanego w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2014r. sygn. akt II OSK 2162/12 uchylił w całości decyzję własną z dnia [...] listopada 2008r. znak [...] oraz stwierdził nieważność decyzji wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r.
Organ stwierdził, że Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyroku jednoznacznie przesądził, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymująca w mocy decyzję Starost powiatu [...] z dnia [...] lutego 2004r. jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie inwestor A. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił organowi rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 2w związku z art. 127 § 3 kpa., a także rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie może w postępowaniu odwoławczym stwierdzić nieważności zaskarżonej decyzji, nie może też w postępowaniu instancyjnym stosować art. 156 § 1 kpa co miało miejsce w niniejszej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podnosząc jak zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Główny Inspektor Nadzoru budowlanego orzekał w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2014r. w sprawie II OSK 2162/12 którym Sąd ten orzekając na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił decyzję organu z dnia [...] października 2011r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w uzasadnieniu wyroku, że w toku ponownego rozpoznawania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008r. organ winien uwzględnić ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu wyroku Sądu Naczelnego.
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu tego Sądu wiążą w sprawie nie tylko organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, ale także Sąd obecnie rozpoznający skargę (art. 153 p.p.s.a).
Stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że doszło do rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymującej w mocy decyzję Starost Powiatu [...] o pozwoleniu na budowę było wiążące dla organu.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził bowiem, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa, ponieważ niedochowanie odległości wynikających z § 133 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie jest zarówno naruszeniem oczywistego (nie budzącego wątpliwości) uregulowania prawnego, jak i naruszeniem prawa, które pociąga ze sobą skutki nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawnym. Należy podkreślić bowiem, na co słusznie zwrócono uwagę w skardze kasacyjnej, że określone w ww. rozporządzeniu warunki techniczne miały przyczynić się do poprawy warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz środowiska w zakresie budowy takich obiektów jak przedmiotowa inwestycja.
Przeciwko uznaniu za rażące wykazanych powyżej naruszeń przepisów prawa materialnego nie przemawiał fakt zaprojektowania budynku stacji pomiędzy stanowiskiem do tankowania a budynkiem mieszkalnym na działce nr [...]. Wprawdzie zgodnie z § 133 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia, odległości, o których mowa w § 133 ust. 1, mogły być zmniejszone o połowę w przypadku zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego, zgodnej z wymaganiami określonymi w § 75 ust. 3, to jednak w niniejszej sprawie względem stanowiska tankowania nie zastosowano ściany oddzielenia przeciwpożarowego oraz nie wykazano, że ściana taka była przewidziana w zaprojektowanym pomiędzy stanowiskiem do tankowania a budynkiem mieszkalnym budynku stacji.
Również okoliczność uzgodnienia projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych nie może konwalidować faktu tak znacznego przekroczenia wskazanych w § 133 ust. 1 rozporządzenia odległości. Odległości te zostały bowiem przekroczone aż o 9 m w przypadku odległości od najbliżej usytuowanego budynku mieszkalnego, o 3,25 m w stosunku do budynku stacji i 1 m w stosunku do drogi.
Niezasadny jest więc zarzut skargi naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 kpa bowiem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego realizując dyspozycję tego przepisu uchylił decyzję zaskarżoną w całości i orzekł co do istoty sprawy tj. rozpatrując wniosek W. O. z dnia [...] marca 2006r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. zgodnie z wiążącymi go wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Z powyższych względów skoro zaskarżona decyzja prawa nie narusza Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło