VII SA/Wa 1345/12

Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 6 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku U. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 1345/12 ze skargi U. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projekty budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: przyznać U. J. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek U. J. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż U. J. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Jest osobą niepełnosprawną. Do 1 kwietnia 2012 r. przebywała na zasiłku chorobowym (przez okres 6 miesięcy). Zasiłek wynosił około 800 zł. Od 2 kwietnia 2012 r. nie otrzymuje świadczeń i oczekuje na decyzję ZUS w sprawie przyznania renty. Wnioskodawczyni oczekuje też na operację kolana (termin 20 marca 2013 r.). Nie posiada oszczędności. Zaznaczyła, że jeżeli nie otrzyma renty będzie zmuszona do zwrócenia się do opieki społecznej. Z uwagi na okoliczność iż dane zawarte w formularzu PPF okazały się niewystarczające dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania prawa pomocy, zarządzeniem z dnia 1 sierpnia br. na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270) zobowiązano U. J. do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez: - podanie stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem własnym i domu (żywność, opłaty stałe, leki, media, itp.), - podanie z jakich środków utrzymuje się wnioskodawczyni, - kto jest właścicielem domu/mieszkania przy ul. R. w Z. wskazywanego jako adres dla korespondencji wnioskodawczyni, - wskazanie czy wnioskodawczyni otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należało nadesłać ostatnie decyzje przyznające pomoc, należało też nadesłać kopię wniosku o przyznanie pomocy jeżeli wnioskodawczyni w ostatnim okresie taki wniosek złożyła, - podanie czy otrzymuje pomocy materialną bądź finansową od rodziny, bądź osób trzecich, jeśli tak należy wskazać na czym ona polega, - nadesłanie kopii wyciągu z rachunku bankowego wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym za ostatnie 3 miesiące. W odpowiedzi na ww. zarządzenie wnioskodawczyni wskazała, że po zaprzestaniu otrzymywania zasiłku chorobowego utrzymuje się przy pomocy rodziny (dzieci), w związku z tym wszystkie koszty związane z utrzymaniem własnym i mieszkania pokrywają dzieci. Wnioskodawczyni mieszka w domu, którego właścicielem jest syn A. J. Wsparcie od rodziny polega na dostarczaniu pomocy materialnej, żywności, środków czystości, zakupie leków i innych bieżących potrzeb. Nieregularnie otrzymuje wsparcie finansowe w wysokości około 500 zł., przeznaczane na bieżące wydatki. Wnioskodawczyni nie posiada rachunku bankowego. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową U. J. uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych wydatków. Jest osobą utrzymującą się wyłącznie z pomocy rodziny, nie posiada żadnych dochodów. Zasiłek chorobowy w wysokości około 800 zł. wypłacany był do 1 kwietnia 2012 r. Obecnie oczekuje na decyzję w sprawie przyznania renty z ZUS. W tej sytuacji uznano, że stronę nie stać na samodzielne poniesienie kosztów sądowych i opłacenie zawodowego pełnomocnika. Okoliczności te świadczą, że wniosek strony jest zasadny. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.