VII SA/Wa 1345/15

WyrokWSA w Warszawie2016-08-04

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Maria Tarnowska, Joanna Gierak – Podsiadły

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że postanowienie to zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 124 § 1 i § 2 k.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ pierwszej instancji wydał postanowienie z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 124 § 1 i § 2 k.p.a., ponieważ nie zawierało ono oznaczenia strony ani uzasadnienia faktycznego i prawnego. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które uchyliło postanowienie Starosty odmawiające wznowienia postępowania i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. SKO uznało, że postanowienie Starosty było wadliwe, ponieważ nie zawierało oznaczenia strony ani uzasadnienia faktycznego i prawnego, naruszając tym samym art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. Skarżący zarzucił SKO naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, , Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę I. Stan sprawy 1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia S. M. na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] dotyczące odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] - uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267) - dalej "kpa", oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (j.t. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.). 2. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] – dalej "SKO" podało, że wskazanym postanowieniem Starosta [...] odmówił S. M. wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia organ I instancji wskazał, iż w dniu [...] października 2014 r. do Wydziału Komunikacji w [...] wpłynęło dotyczące S. M. orzeczenie lekarskie i psychologiczne z [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] stwierdzające istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami bezterminowo, od którego S. M. złożył odwołanie do Instytutu Medycyny Pracy-Poradni Kierowców w [...]. Z uzasadnienia wydanego postanowienia wynika ponadto, że Instytut [...] im. prof. [...] w [...] w dniu [...] grudnia 2014 r. odesłał oryginalne negatywne badania lekarskie i psychologiczne z informacją o rezygnacji z badań wyznaczonych przez Instytut na dzień [...] grudnia 2014 r. W związku z powyższym, zdaniem organu I instancji nie zaszły przesłanki z art. 145 § 1 kpa, stąd na podstawie art. 149 § 3 ww. ustawy wydano ww. postanowienie. Na postanowienie to S. M. w ustawowym terminie złożył zażalenie, w którym wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. 3. W uzasadnieniu postanowienia SKO stwierdziło, że przedmiotowe postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 124 § 1 kpa, bowiem nie zawiera oznaczenia strony. Przepis art. 124 powołanej ustawy w § 1 wskazuje, że postanowienie powinno zawierać: 1) oznaczenie organu administracji publicznej, 2) datę jego wydania,3) oznaczenie strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu,4) powołanie podstawy prawnej, 5) rozstrzygnięcie, 6) pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, 7) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jej wydania. SKO stwierdziło również, że zaskarżone postanowienie nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 124 § 2 powołanej ustawy tj.: nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego. Art. 124 § 2 powołanej pierwszej stanowi, że cyt.: "Postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie." Uzasadnienie faktyczne postanowienia winno zawierać nie tylko przytoczenie stwierdzeń odnoszących się do sposobu rozumienia treści przepisów prawa ale w szczególności określenia którymi operuje organ winny być odnoszone do poczynionych ustaleń faktycznych, zaś uzasadnienie prawne- wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia z przytoczeniem przepisów prawa. Dlatego w uzasadnieniu organ winien wykazać, że przeprowadził określone dowody, przyczyny dla których dał im wiarę a innym odmówił wiarygodności, wreszcie, orzekając w przedmiotowej sprawie spełnienie przesłanek wznowienia postępowania (Rozdział 12, art. 145 § 1 kpa i następne), winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w ustaleniach faktycznych organu i być zamieszczone w uzasadnieniu faktycznym oraz prawnym orzeczenia. Organ I instancji nie wskazał w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia trybu postępowania w przypadku żądania wznowienia postępowania, o którym mowa w treści ww. przepisów jak również nie odniósł się w żaden sposób do przesłanek wznowienia postępowania, ograniczając się jedynie do stwierdzenia cyt. " W związku z tym nie zaszły przesłanki z art. 145 § 1 kpa. Wobec powyższego postanawiam jak wyżej". Organ odwoławczy wyjaśnił, że wznowienie postępowania jest jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji ostatecznych, uregulowanym w art. 145 - 152 kpa. Tryb wznowienia postępowania jest instytucją procesową dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej ostateczną decyzją (od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku postępowania), jeżeli postępowanie, w którym została ona wydana, było dotknięte wadą (przesłanki wznowienia postępowania) określoną w art. 145 i 145a powołanej ustawy. 4. Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. M. osobiście. W piśmie z dnia [...] lipca 2016 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uzupełnił skargę. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, a nie zastosowanie innego rozstrzygnięcia określonego w art. 138 § 1 k.p.a. - wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. 5. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. II. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 6. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przez prawo należy rozumieć prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. 7. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło postanowienie Starosty [...] z dnia [...] marca 2015 r. dotyczące odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] - i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zarówno w zakresie ustalonego stanu faktycznego jak również zastosowanych przepisów prawa. 8. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 2 kpa w zw. z art. 144 kpa. Zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zgodnie natomiast z art. 144 kpa w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Sąd za trafne uznał rozważania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] związane z naruszeniem przez organ I instancji przepisów postępowania. Przepis art. 124 § 1 i § 2 kpa w związku z art. 107 § 2-5 kpa, w związku z art. 126 k.p.a. określa zasadnicze składniki postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym. Przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 124 § 2 ppsa postanowienie, na które przysługuje zażalenie, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne postanowienia winno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Organ winien więc zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego. W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie postanowienia wydanego przez Starostę [...] nie odpowiada wymogom stawianym przez ustawodawcę i nie zawiera wskazanych wyżej elementów. Postanowienie, które nie zawiera wymaganych przez prawo składników, jest postanowieniem wadliwym. Z akt sprawy nie wynika, jakie dokumenty zostały uznane za dowody w sprawie przy wydawaniu opinii i w jaki sposób zostały ocenione przez ten organ. Starosta [...] nie odniósł się również w żaden sposób do trybu postępowania w którym został złożony wniosek tj. wznowienia postępowania. Nie ustosunkował się nawet do terminu złożenia samego wniosku o wznowienie. Tym samym naruszony został art. 7 k.p.a. statuujący między innymi zasadę prawdy obiektywnej, obligującą organy administracji do podejmowania wszelkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zasada ta realizowana jest przede wszystkim przez przepisy normujące postępowanie dowodowe. W piśmiennictwie podkreśla się, że orzecznictwo sądowe nie tylko nakazuje, aby organy były aktywne w zbieraniu materiału dowodowego, lecz negatywnie ocenia bierność w tym zakresie. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji, czy jak w rozpoznawanej sprawie - postanowienia. Prawidłowość uzasadnienia postanowienia administracyjnego należy oceniać również w kontekście wyrażonej w art. 11 kpa zasady przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Nieustosunkowanie się przez organ administracji do twierdzeń strony uznanych przez nią za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, stanowi naruszenie zasady przekonywania ( zob. wyrok NSA z dnia 6 sierpnia 1984r. II SA 724/84, ONSA 1984 , nr 2,poz. 67). W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organ odwoławczy nie naruszył art. 138 § 2 k.p.a. bowiem doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tym samym za bezzasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 kpa, przez jego niezastosowanie. 9. Wobec powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, w tym wskazanych w skardze, które miałyby jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a zatem skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. 10. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło