VII SA/Wa 1345/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-25

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i sposób ustalenia wysokości wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, uwzględniając zmiany przepisów w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Sąd przyznał radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną, stosując przepisy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości obowiązujące w różnych okresach postępowania (sąd I instancji, postępowanie zażaleniowe, opinia o braku podstaw do skargi kasacyjnej). Podstawą ustalenia wysokości wynagrodzenia były stawki minimalne określone w przepisach, z uwzględnieniem podatku VAT i udokumentowanych kosztów.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. uzyskał prawo pomocy i został mu ustanowiony radca prawny M. W. Pełnomocnik wykonał szereg czynności procesowych, w tym złożył opinię o braku podstaw do skargi kasacyjnej i zażalenie. Po zakończeniu postępowania pełnomocnik złożył wniosek o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek, przyznając wynagrodzenie za poszczególne czynności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu M. W. ze środków budżetowych WSA w Warszawie wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną w trzech kategoriach: reprezentowanie przed sądem pierwszej instancji, sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz postępowanie zażaleniowe, wraz z należnym podatkiem VAT i zwrotem udokumentowanych kosztów.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. W. pełnomocnika z urzędu S. M. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. W. ustanowionej w ramach prawa pomocy, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za reprezentowanie przed sądem pierwszej instancji kwotę 309,10 zł. (trzysta dziewięć złotych i dziesięć groszy), w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł., tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł. oraz tytułem zwrotu udokumentowanych kosztów kwotę 13,90 zł.; 2. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. W. ustanowionej w ramach prawa pomocy z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej kwotę 171,20 zł. (sto siedemdziesiąt jeden złotych i dwadzieścia groszy) w tym: kwotę 120 zł., kwotę 27,60 zł. stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług oraz tytułem zwrotu udokumentowanych kosztów 23,60 zł.; 3. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. W. ustanowionej w ramach prawa pomocy wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie postępowania zażaleniowego kwotę 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych i sześćdziesiąt groszy) w tym: kwotę 120 zł. oraz kwotę 27,60 zł. stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. W dniu 4 listopada 2015 r. zostało S. M. przyznane prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...] na pełnomocnika dla skarżącego wyznaczyła radcę prawnego M. W. Pełnomocnik strony skarżącej reprezentując skarżącą wykonał następujące czynności: nadesłał pismo procesowe precyzujące skargę, złożył opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, złożył zażalenie na postanowienie Sądu w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia dotyczącego zwolnienia od kosztów sądowych. Przy ww. pismach pełnomocnik strony złożył wnioski o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie reprezentowania w postępowaniu przed sądem I instancji, w zakresie złożenia opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i w postępowaniu zażaleniowym. Przy ww. pismach zostało złożone oświadczenie o nie pokryciu ww. kosztów w całości, ani w części w tym zakresie. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Z uwagi na okoliczność, iż pełnomocnik reprezentował skarżącą w niniejszej sprawie w trakcie zmiany przepisów określających stawki wynagrodzenia pełnomocników z urzędu, do przyznania kosztów sądowych w niniejszej sprawie należało zastosować: - do kosztów zastępstwa w zakresie reprezentowania przed Sądem I instancji - przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 490); - w zakresie reprezentowania przed Sądem II instancji - przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (D.U z 2015 r. poz. 1805); - w zakresie postępowania zażaleniowego - przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715). Powyższe wynika z brzmienia § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, który do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia nakazuje stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Zgodnie z § 14 ust 2 pkt 1 ww. rozporządzenia z 2002 r. stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - stawkę obliczoną na podstawie § 6, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł, c) w innej sprawie - 240 zł. W niniejszej sprawie przedmiotem sprawy nie jest należność pieniężna, sprawa nie dotyczy także decyzji lub postanowienia Urzędu Patentowego, zatem stawkę minimalną określono na podstawie § 14 ust 2 pkt 1 lit c), która wynosi 240 zł. Z tego względu w zakresie reprezentowania przed Sądem I instancji przyznano kwotę 309,10 zł. (trzysta dziewięć złotych i dziesięć groszy), w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł., tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł. oraz tytułem zwrotu udokumentowanych kosztów kwotę 13,90 zł. Natomiast w zakresie postępowania przed Sądem II instancji – zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2015 r. wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawach w których, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna i nie jest przedmiotem skarga na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego wynosi - 480 zł. Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia należy wziąć pod uwagę przepis § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia z 2015 r., zgodnie z którym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2 ww. rozporządzenia). W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Zatem w zakresie postępowania przed Sądem II instancji przyznano kwotę 171,20 zł. (sto siedemdziesiąt jeden złotych i dwadzieścia groszy) w tym: kwotę 120 zł., kwotę 27,60 zł. stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług oraz tytułem zwrotu udokumentowanych kosztów 23,60 zł. Natomiast w zakresie postępowania zażaleniowego – zgodnie z § 21 ust 1 pkt 2 lit d) rozporządzenia z 2016 r. opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postępowaniu zażaleniowym - 120 zł. W myśl § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem: 1) nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; 2) wartości przedmiotu sprawy; 3) wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; 4) stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. (§ 4 ust. 2 ww. rozporządzenia). Opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Zatem w zakresie postępowania zażaleniowego przyznano kwotę 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych i sześćdziesiąt groszy) w tym: kwotę 120 zł. oraz kwotę 27,60 zł. stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Z tych względów postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło