VII SA/Wa 1365/13

WyrokWSA w Warszawie2014-04-01

Skład orzekający: Maria Tarnowska, Halina Emilia Święcicka, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca remont stacji transformatorowej, wybudowanej w latach sześćdziesiątych XX wieku, jest zgodna z prawem, jeśli istnieje możliwość jej remontu, a nie nakaz rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca remont stacji transformatorowej jest zgodna z prawem, ponieważ istnieje możliwość usunięcia zagrożeń dla bezpieczeństwa ludzi i mienia poprzez jej remont, zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Brak jest podstaw do nakazania rozbiórki, gdy istnieje możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej spółce energetycznej remont stacji transformatorowej, wybudowanej w latach sześćdziesiątych XX wieku na działce budowlanej. Stacja znajdowała się w bliskiej odległości od budynku mieszkalnego, stwarzając zagrożenie dla zdrowia i życia, co potwierdziła ekspertyza techniczna. Istniała możliwość remontu stacji poprzez wymianę lub naprawę żerdzi. Właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody na wejście na teren w celu przeprowadzenia remontu. Skarżąca domagała się uchylenia decyzji nakazującej remont.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant spec. Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu dokonania remontu stacji transformatorowej skargę oddala I. Stan sprawy 1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...], [...] S.A. dokonanie remontu stacji transformatorowej wybudowanej na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w [...], polegającego na wymianie obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju lub naprawie obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji, zgodnie z ekspertyzą techniczną konstrukcji wykonaną przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623). 2. W uzasadnieniu decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że sprawa niniejsza była wielokrotnie rozpatrywana przez organy nadzoru budowlanego pierwszej i drugiej instancji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Ostatnim rozstrzygnięciem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] była decyzja z dnia [...] października 2012 r., którą nakazano [...] Sp. z o.o. Rejon Energetyczny [...] dokonanie remontu stacji transformatorowej wybudowanej na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w [...], polegającego na wymianie obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju lub naprawie obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji, zgodnie z ekspertyzą techniczną konstrukcji wykonaną przez mgr inż. K. K. (nr upraw. [...]) w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. W wyniku postępowania odwoławczego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. uchylił w całości tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując w uzasadnieniu decyzji, iż [...] Sp. z o.o. w wyniku połączenia spółek dystrybucji energii elektrycznej stała się oddziałem Spółki [...] Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 [...] S.A. i zmieniła nazwę na [...] S.A., co oznacza, że organ powiatowy nałożył obowiązek remontu stacji transformatorowej na podmiot, który utracił legitymację procesową strony, przez co decyzja z dnia [...] października 2012 r. obarczona była wadą wskazaną w art. 156 § 1 pkt 4 kpa, bowiem obowiązek został skierowany do pomiotu niebędącego stroną w sprawie. Wobec powyższego organ powiatowy ustalił nowego zobowiązanego, który jest odpowiedzialny za remont przedmiotowej stacji transformatorowej i decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nakazał [...] S.A. dokonanie remontu przedmiotowej stacji transformatorowej, polegającego na wymianie obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju lub naprawie obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji, zgodnie z ekspertyzą techniczną konstrukcji wykonaną przez mgr inż. K. K. (nr upraw. [...]) w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Odwołanie złożyła A. Z. wnosząc o uchylenie decyzji. 3. W uzasadnieniu decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w toku postępowania ustalono, iż stacja transformatorowa została wybudowana w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku, co uzasadnia zastosowanie przez organ pierwszej instancji przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Organ powiatowy prawidłowo wykluczył przesłankę wynikającą z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Teren nieruchomości, na którym usytuowana jest sporna linia stanowi działkę budowlaną pod zabudowę jednorodzinną. Linie energetyczne stanowią urządzenia techniczne mające na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb ludności, które z racji swojej funkcji usytuowane są m.in. na terenach przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, gdyż stanowią uzupełnienie tej zabudowy. Z uwagi na wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] Wydział Spraw Wewnętrznych zezwolenie z dnia [...] czerwca 1964 r. na budowę linii energetycznej napowietrznej 15 kV oraz stacji transformatorowej stwierdzić należy, zdaniem organu, iż brak jest przeciwwskazań do lokalizacji tego typu inwestycji na omawianym terenie. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził również, że budowa przedmiotowej stacji nie narusza ogólnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie budowy przedmiotowego obiektu budowlanego (brak zaistnienia przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 budowlanego z 1974 r.). Odnosząc się do drugiej z przesłanek wynikających z art. 37 tej ustawy, tj. czy przedmiotowa stacja transformatorowa nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, organ wskazał, iż zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.: "W wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami". Ustalenia organu przeprowadzone w terenie wskazują, że teren stacji nie jest wygrodzony, znajduje się w bardzo bliskiej odległości od budynku mieszkalnego, którego właściciele oświadczyli, iż podczas wyładowań atmosferycznych występuje silne iskrzenie na stacji, co prowadzi do częstych zwarć instalacji elektrycznej. Zbliżanie się do stacji stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia, szczególnie narażone są przebywające w pobliżu dzieci. Przedłożona ekspertyza techniczna przedmiotowej stacji wykazała, iż w obecnym stanie zagraża ona bezpieczeństwu ludzi i mienia, jednakże istnieje możliwość wyeliminowania tego zagrożenia poprzez przeprowadzenie jej gruntownego remontu. Zgodnie ze wskazaniami powołanej ekspertyzy sporządzonej przez uprawnioną osobę istnieją dwie możliwości doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu prawidłowego użytkowania. Remont stacji można przeprowadzić w dwojaki sposób: poprzez wymianę obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju, lub przez naprawę obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji. Organ wskazał, że właściciele nieruchomości, na której znajduje się przedmiotowa stacja oświadczyli, iż nie wyrażą zgody na wejście na teren nieruchomości celem przeprowadzenia remontu stacji. Inwestor, [...] S.A., ma dwie możliwości ubiegania się o wejście na teren: wystąpienie z powództwem na drogę cywilną, a drugi sposób określa ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 126 tej ustawy: "1. W przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może udzielić, w drodze decyzji, Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. 2. Decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności." Z przepisu tego wynika, że jest to możliwe jedynie w przypadku zaistnienia niezależnych od siebie dwóch przyczyn: "siły wyższej" czyli zdarzenia nagłego, o charakterze nieuchronnym, którego nie sposób przewidzieć bądź nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkody. W obu przypadkach występująca potrzeba pilnego działania uprawnia starostę do wydania stosownej decyzji i nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności niezależnie od zgody właściciela lub użytkownika nieruchomości. Ustawodawca wymaga nadto by czasowe zajęcie nieruchomości nie trwało dłużej niż 6 miesięcy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Lu 24/07). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/11, który zapadł w omawianej sprawie, stwierdził, że nakaz rozbiórki z przyczyn określonych w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. powinien być stosowany tylko wówczas, gdy naruszono prawo obowiązujące w czasie budowy i brak jest możliwości usunięcia określonych w tym przepisie zagrożeń lub pogorszeń na zasadzie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Skoro istnieje możliwość naprawy stacji, a wcześniej wystąpienie inwestora do starosty bądź na drogę cywilną o zajęcie nieruchomości w celu wykonania remontu stacji w przypadku nieuzyskania zgody właściciela terenu, brak jest podstaw do uznania, iż stacja objęta przedmiotem niniejszego postępowania nadaje się do rozbiórki. Organ wskazał również, iż po wykonaniu określonych w niniejszej decyzji robót budowlanych należy wystąpić do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w wnioskiem o wydanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu budowlanego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, iż kwestią bezsporną w omawianej sprawie jest fakt samowolnej budowy omawianej stacji transformatorowej i nikt tego faktu nie kwestionuje. Prowadzone postępowanie administracyjne z zakresu nadzoru budowlanego ma na celu legalizację samowoli, z uwagi na fakt, iż możliwy jest jej remont, a następnie wydanie pozwolenia na użytkowanie. Dwie drogi inwestora o ubieganie się o wejście na teren tj. wystąpienie z powództwem na drodze cywilnej oraz na podstawie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie zostały zakwestionowane przez wyrok Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/11, który zapadł w tej sprawie. Jeżeli skarżąca ma wolę zawarcia ugody z inwestorem winna mu to zgłosić i podjąć działania w celu jej zawarcia. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości. II. Zarzuty podniesione w skardze I stanowiska pozostałych stron 1. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. Z.; zarzucając naruszenie: 1) art. 37 - 40, 42, 42 ust. 3 ustawy z dnia 27 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.), 2) art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., poz. 1628), 3) art. 7 i 77 § 1, 80 i 104 kpa- - domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i rozważenia możliwości uchylenia również decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w sprawie o nakazanie remontu stacji transformatorowej. 2. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 2. Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nakazującą [...] S.A. dokonanie remontu stacji transformatorowej wybudowanej na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul[...] w [...], polegającego na wymianie obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju lub naprawie obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji, zgodnie z ekspertyzą techniczną konstrukcji wykonaną przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 3.1. Jak wynika z akt sprawy, postępowanie administracyjne w sprawie stacji transformatorowej słupowej usytuowanej w [...] przy ul. [...] zostało wszczęte wnioskiem A. i J. Z.. W trakcie wizji przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2002 r. ustalono, że stacja transformatorowa słupowa znajduje się w odległości 4,20 m od balkonu budynku mieszkalnego, w którym mieszkają wnioskodawcy, którzy równocześnie oświadczyli, że domagają się usunięcia tej stacji. Nie budzi wątpliwości, że kwestią bezsporną w niniejszej sprawie jest fakt samowolnej budowy stacji transformatorowej w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku, co uzasadnia zastosowanie w sprawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Stwierdzić należy, że prowadzone postępowanie administracyjne z zakresu nadzoru budowlanego ma na celu legalizację samowolnego wybudowania stacji transformatorowej, ponieważ możliwy jest jej remont, a następnie wydanie pozwolenia na użytkowanie. Z akt sprawy wynika, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] dnia [...] czerwca 1964 r. wydało zezwolenie na budowę linii energetycznej napowietrznej 15 kV oraz stacji transformatorowej. Prawidłowo zatem stwierdził organ, że wobec powyższego brak jest przeciwwskazań do lokalizacji tego typu inwestycji na przedmiotowej nieruchomości. Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie stwierdził również, że budowa przedmiotowej stacji nie narusza ogólnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie budowy przedmiotowego obiektu budowlanego, a zatem nie zaistniała przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Odnosząc się do drugiej z przesłanek wynikających z art. 37 tej ustawy, tj. czy przedmiotowa stacja transformatorowa nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, stwierdzić należy, że zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.: "W wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami". Z akt sprawy wynika, że teren stacji nie jest wygrodzony, znajduje się w bliskiej odległości od budynku mieszkalnego, którego właściciele oświadczyli, iż podczas wyładowań atmosferycznych występuje silne iskrzenie na stacji, co prowadzi do częstych zwarć instalacji elektrycznej. Zbliżanie się do stacji stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia, szczególnie narażone są przebywające w pobliżu dzieci. Z ekspertyzy technicznej dotyczącej przedmiotowej stacji sporządzonej przez uprawnioną osobę wynika, iż w obecnym stanie zagraża ona bezpieczeństwu ludzi i mienia, jednakże istnieje możliwość wyeliminowania tego zagrożenia poprzez przeprowadzenie jej gruntownego remontu - poprzez wymianę obu żerdzi żelbetowych na nowe tej samej długości i podobnym przekroju, lub przez naprawę obecnej konstrukcji stacji przez przywrócenie obu żerdziom pierwotnego kształtu i funkcji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/11 wydanego w sprawie niniejszej stwierdził, że nakaz rozbiórki z przyczyn określonych w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. powinien być stosowany tylko wówczas, gdy naruszono prawo obowiązujące w czasie budowy i brak jest możliwości usunięcia określonych w tym przepisie zagrożeń lub pogorszeń na zasadzie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Skoro zatem istnieje możliwość naprawy stacji, to brak jest podstaw do uznania, że stacja nadaje się do Sygn. akt VII SA/Wa 1365/13 rozbiórki. Stwierdzić należy zgodnie z art. 153 ppsa, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, i podkreślić, że skoro istnieje możliwość naprawy stacji, to brak jest podstaw do uznania, że stacja nadaje się do rozbiórki. 3.2. Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku w sprawie niniejszej skarżąca oświadczyła również, że chciała się porozumieć z organem odnośnie ugodowego załatwienia sporu, oraz, że istnieje możliwość polegająca na umieszczeniu kabla sieci średniego napięcia w liniach rozgraniczających nieruchomości, co jest, według skarżącej, rozwiązaniem najbezpieczniejszym dla mieszkańców. Stwierdzić zatem należy, że Sąd nie odnosi się do tych twierdzeń strony skarżącej, bowiem nie mają one wpływu na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej, skoro, jak wyżej wskazano, obowiązkiem Sądu jest kontrola decyzji organu administracji publicznej zaskarżonej do Sądu. iV. Wobec powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne. V. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, również wskazanych w skardze, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Vi. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło