VII SA/Wa 1380/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-07-19

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący gospodarstwo domowe z żoną i utrzymujący się z emerytur w wysokości 3050 zł, posiadający dom i nieruchomość rolną, ponoszący koszty leczenia, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy odmawia się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jego sytuacja materialna, uwzględniając dochody, posiadany majątek oraz zdolność do samodzielnego ustanowienia pełnomocnika, nie uzasadnia stwierdzenia, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, aby jego zdolności płatnicze uniemożliwiały partycypowanie w kosztach sądowych.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek C. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się z emerytur w wysokości 3050 zł, posiadają dom i nieruchomość rolną. Wnioskodawca wskazał na wysokie koszty leczenia boreliozy, hospitalizacje oraz bieżące wydatki, które pochłaniają cały budżet. Sąd ocenił, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie uzasadnia przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono C. F. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. F. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić C. F. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek C. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (wpis sądowy od skargi). Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż C. F. prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną. Utrzymują się z dochodów z tytułu emerytur w wysokości 3 050 zł. Posiadany majątek obejmuje dom o pow. około 44 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 7,5 ara uprawianą na potrzeby własne. Wnioskodawca wskazał, że bieżące wydatki pochłaniają cały domowy budżet i wystarczają na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb. Nie posiada oszczędności. Podał, że ponosi duże koszty leczenia związane z postępująca chorobą boreliozą. W ostatnim okresie był dwukrotnie hospitalizowany, aby zatrzymać proces chorobowy konieczne jest zażywanie odpowiednich leków oraz wizyty u specjalistów, co wiąże się z ponoszeniem dużych kosztów. Wnioskodawca wskazał, że miesięcznie wydatki gospodarstwa domowego to żywność –1 100 zł., ogrzewanie 400 zł., prąd 100 zł., woda 70 zł., kanalizacja 50 zł., butla gazowa 50 zł., leki 500 zł., wizyty lekarskie 200 zł., ubrania 200 zł., dojazdy 300 zł., telefon komórkowy 50 zł., koszty utrzymania domu 150 zł. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową C. F. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, że jego rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo-administracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawca z żoną posiada dom o pow. 44 m2, stały dochód w wysokości 3 050 zł., nie posiada nikogo na utrzymaniu. Należy również pamiętać, że wnioskodawca posiada płynność finansową, skoro potrafi wygospodarować środki finansowe na samodzielne ustanowienie pełnomocnika z wyboru, z którego pomocy korzysta co najmniej od 2016 roku. Dodatkowo należy zauważyć, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił, załączając chociażby kopie paragonów, że ponosi koszty lekarstw w wysokości 500 zł miesięcznie. Również wydatki na ubrania w kwocie około 200 zł. miesięcznie wydają się zawyżone. Z danych zawartych we wniosku nie przedstawia się zatem obraz wnioskodawcy jako osoby ubogiej, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Podkreślić należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. Wnioskodawca nie jest pozbawiony środków do życia i pozyskanie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie możliwe. Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło